RBI
RBI Data on Employment: સિટી બેંકે તેના અહેવાલમાં કહ્યું હતું કે ભારત તેના કર્મચારીઓ માટે જરૂરી નોકરીઓ પ્રદાન કરી શકશે નહીં. રિપોર્ટમાં રોજગારની ગુણવત્તા અંગે પણ ચિંતા વ્યક્ત કરવામાં આવી હતી.
RBI Data on Employment: સોમવારે ડેટા જાહેર કરતા, રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (આરબીઆઈ) એ જણાવ્યું હતું કે વર્ષ 2022-23માં 27 ક્ષેત્રોમાં રોજગારમાં 3.31 ટકાનો વધારો થયો છે. RBI દ્વારા ડેટા જાહેર કરવામાં આવે તે પહેલા ગયા અઠવાડિયે સિટી બેંકનો રિપોર્ટ આવ્યો હતો. જેમાં ભારતમાં રોજગાર સર્જન અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરવામાં આવી હતી. સરકારે આ અહેવાલ સામે સખત વાંધો વ્યક્ત કર્યો હતો અને કહ્યું હતું કે સિટીગ્રુપે PLFS (પીરિયોડિક લેબર ફોર્સ સર્વે) અને RBI KLEMS ડેટાના સંપૂર્ણ અને સકારાત્મક ડેટાને ધ્યાનમાં લીધા નથી.
સિટી બેંકે નોકરીઓની સંખ્યા અને ગુણવત્તા પર પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા હતા
લગભગ 7 ટકાની વૃદ્ધિ સાથે ભારતમાં દર વર્ષે માત્ર 80 થી 90 લાખ નોકરીઓ જ સર્જાશે. ભારતમાં લગભગ 1.1 થી 1.2 કરોડ નોકરીઓની જરૂર છે. ઝડપી વૃદ્ધિ છતાં, ભારત તેના કર્મચારીઓ માટે જરૂરી નોકરીઓ પૂરી પાડી શકશે નહીં. રિપોર્ટમાં રોજગારની ગુણવત્તા અંગે પણ ચિંતા વ્યક્ત કરવામાં આવી હતી. શ્રમ અને રોજગાર મંત્રાલયે સોમવાર, 8 જુલાઈના રોજ આ અહેવાલની ખામીઓને પ્રકાશિત કરી હતી. આરબીઆઈના ડેટા અનુસાર, કૃષિ, વેપાર અને નાણાકીય સેવાઓ સહિત 27 ક્ષેત્રોમાં કામ કરતા લોકોની સંખ્યા 2022-23માં વાર્ષિક ધોરણે 3.31 ટકા વધીને 59.66 કરોડ થઈ છે. આ 27 ક્ષેત્રોમાં રોજગારનો આંકડો 57.75 કરોડ હતો.
ગયા નાણાકીય વર્ષમાં 4.67 કરોડ નોકરીઓનું સર્જન થયું- RBI
બેંકે જણાવ્યું હતું કે માર્ચમાં પૂરા થયેલા નાણાકીય વર્ષમાં દેશમાં 4.67 કરોડ નોકરીઓનો ઉમેરો થયો છે. આ આંકડો ખાનગી સર્વેક્ષણોની સંખ્યા કરતા ઘણો વધારે છે જે દેશમાં ઉચ્ચ બેરોજગારી દર તરફ નિર્દેશ કરે છે. આરબીઆઈના ડેટા દર્શાવે છે કે 2023-24માં રોજગાર વૃદ્ધિ દર 6 ટકા હતો. 2022-23માં આ આંકડો 3.2 ટકા હતો. આરબીઆઈએ તેની વેબસાઈટ પર KLEMS ડેટા ઉપલબ્ધ કરાવ્યો છે. આ ડેટાબેઝમાં ભારતીય અર્થવ્યવસ્થાની સાથે આ તમામ 27 ક્ષેત્રોનો ડેટા સામેલ કરવામાં આવ્યો છે.
દેશમાં દર વર્ષે સરેરાશ 2 કરોડ નોકરીઓનું સર્જન થઈ રહ્યું છે.
RBIએ કહ્યું કે કૃષિ, શિકાર, વનસંવર્ધન અને માછીમારીએ 25.3 કરોડ લોકોને રોજગારી પૂરી પાડી છે. જે 2021-22ના 24.82 કરોડના આંકડા કરતાં વધુ છે. આ ઉપરાંત બાંધકામ, વેપાર, પરિવહન અને સંગ્રહ ક્ષેત્રે પણ મોટી સંખ્યામાં લોકોને નોકરીઓ પૂરી પાડી છે. PLFS અને RBI ના KLEMS ડેટા અનુસાર, ભારતે 2017-18 થી 2021-22 સુધીમાં 8 કરોડથી વધુ રોજગારીની તકો ઊભી કરી છે. સરેરાશ, આ આંકડો દર વર્ષે 2 કરોડ નોકરીઓ સુધી પહોંચે છે.
