Monsoon Eye Infection: ચોમાસામાં આંખની સમસ્યાઓ: આઈ ફ્લૂથી બચવા માટેની સંપૂર્ણ માર્ગદર્શિકા
ચોમાસાની ઋતુમાં વરસાદનું આગમન આનંદ લઈને આવે છે, પરંતુ સાથે જ તે સ્વાસ્થ્ય સંબંધિત અનેક પડકારો પણ લાવે છે. આ ઋતુમાં હવામાં રહેલી ભેજને કારણે વાયરસ અને બેક્ટેરિયાનું પ્રમાણ વધે છે, જેનાથી ‘આઈ ફ્લૂ’ અથવા ‘કંજક્ટિવાઈટિસ’ જેવા ચેપનું જોખમ અનેકગણું વધી જાય છે. દર વર્ષે આ સમયગાળા દરમિયાન હોસ્પિટલોમાં આંખ લાલ થવી, પાણી આવવું અને બળતરા જેવી ફરિયાદો સાથે આવતા દર્દીઓની સંખ્યામાં મોટો ઉછાળો જોવા મળે છે.
કંજક્ટિવાઈટિસ એટલે શું?
કંજક્ટિવાઈટિસ એટલે આંખની સફેદ પટલી અને પાંપણના અંદરના ભાગને ઢાંકતી પાતળી પટલમાં થતી બળતરા કે સોજો. આ ચેપ વાયરસ, બેક્ટેરિયા કે એલર્જીના કારણે ફેલાઈ શકે છે. ખાસ કરીને બાળકોમાં આ સમસ્યા વધુ જોવા મળે છે, કારણ કે તેઓ અજાણતા જ વારંવાર પોતાની આંખોને સ્પર્શ કરતા હોય છે. ઘરમાં, શાળામાં કે ઓફિસમાં સંપર્ક વધવાને કારણે આ ચેપ એક વ્યક્તિમાંથી બીજી વ્યક્તિમાં ખૂબ ઝડપથી ફેલાય છે.
આઈ ફ્લૂના મુખ્ય લક્ષણો
આઈ ફ્લૂ થવાના સંકેતોને ઓળખવા ખૂબ જરૂરી છે જેથી સમયસર સારવાર લઈ શકાય:
આંખોનું સતત લાલ રહેવું.
આંખોમાંથી પાણી આવવું અથવા ચીકણો પદાર્થ જમા થવો.
આંખમાં સતત ખૂંચવું, બળતરા થવી કે ખંજવાળ આવવી.
પાંપણો પર સોજો આવવો અને પ્રકાશ સામે જોવામાં તકલીફ પડવી.
સંક્રમણ ફેલાવવાનું કારણ
ચોમાસામાં વાતાવરણમાં રહેલો ભેજ સૂક્ષ્મ જીવાણુઓ માટે ઉત્તમ વાતાવરણ પૂરું પાડે છે. આ ઉપરાંત, વરસાદી પાણી, ધૂળ અને પ્રદૂષણના સંપર્કમાં આવવાથી પણ આંખોમાં ચેપ લાગી શકે છે. ભીડભાડવાળી જગ્યાએ એકબીજાના સંપર્કમાં આવવાથી આ વાયરલ ચેપ ઝડપથી એકથી બીજામાં પ્રસરે છે.
બચાવ અને સાવચેતીના ઉપાયો
આઈ ફ્લૂથી બચવા માટે પર્સનલ હાઈજીન એટલે કે વ્યક્તિગત સ્વચ્છતા સૌથી મહત્વની છે:
નિયમિત હાથ ધોવા: દિવસ દરમિયાન વારંવાર સાબુ અને પાણીથી હાથ ધોવા જોઈએ. અજાણતા આંખોને સ્પર્શવાનું ટાળો, કારણ કે હાથ પર રહેલા બેક્ટેરિયા આંખોમાં જઈ શકે છે.
આંખને ન રગડવી: જો આંખમાં ખંજવાળ આવતી હોય તો તેને રગડશો નહીં, કારણ કે તેનાથી ચેપ એક આંખમાંથી બીજી આંખમાં જઈ શકે છે.
ઠંડો શેક: જો આંખોમાં ભારેપણું કે સોજો જણાય તો સ્વચ્છ અને નરમ કપડાને ઠંડા પાણીમાં પલાળીને બંધ આંખો પર હળવા હાથે મૂકવાથી આરામ મળે છે. ધ્યાન રાખો કે આ કપડું સંપૂર્ણપણે સાફ હોય.
કોસ્મેટિક્સનો ઉપયોગ: ચેપ દરમિયાન જૂના આઈ-મેકઅપ, મસ્કરા કે આઈલાઈનરનો ઉપયોગ ન કરવો, કારણ કે તેમાં બેક્ટેરિયા હોઈ શકે છે.
કોન્ટેક્ટ લેન્સ: જો તમને આઈ ફ્લૂ થયો હોય, તો કોન્ટેક્ટ લેન્સ પહેરવાનું તરત જ બંધ કરી દેવું જોઈએ. તે પહેરવાથી બળતરા અને ચેપ વધી શકે છે.
તબીબી સલાહ વિના દવા ન લો
ઘણા લોકો આંખ લાલ થતા જ મેડિકલ સ્ટોર પરથી એન્ટિબાયોટિક આઈ-ડ્રોપ્સ ખરીદી લે છે, જે નુકસાનકારક સાબિત થઈ શકે છે. દરેક આઈ ફ્લૂ બેક્ટેરિયલ હોતો નથી; વાયરલ ચેપ ઘણીવાર જાતે જ ઠીક થઈ જાય છે. જો લક્ષણો ગંભીર લાગે તો તરત જ નિષ્ણાત ડૉક્ટરની સલાહ લેવી જોઈએ.
