સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬માં જીએસટી કલેક્શનનો રેકોર્ડ: દેશમાં કુલ જીએસટી સંગ્રહ ૨.૦૪ લાખ કરોડને પાર

GST Collection Update: સપ્ટેમ્બરમાં ૧૪.૭% વધીને ૨.૦૪ લાખ કરોડ પહોંચ્યો જીએસટી, જાણો કયા રાજ્યમાં થયો વધારો-ઘટાડો

દેશભરમાં જીએસટી (GST) કલેક્શનના તાજેતરના આંકડા સામે આવ્યા છે, જે ભારતીય અર્થવ્યવસ્થા માટે અત્યંત પ્રોત્સાહક છે. સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬ દરમિયાન દેશનું કુલ ગ્રોસ (સકલ) જીએસટી કલેક્શન ૨.૦૪ લાખ કરોડ રૂપિયા સુધી પહોંચી ગયું છે. આ આંકડો ગત વર્ષના સમાન સમયગાળાની સરખામણીમાં ૧૪.૭ ટકા વધુ છે. જોકે, વિવિધ રાજ્યોના પ્રદર્શનમાં મિશ્રિત ચિત્ર જોવા મળ્યું છે, જ્યાં કેટલાક રાજ્યોએ શાનદાર વૃદ્ધિ નોંધાવી છે તો કેટલાક રાજ્યોમાં કલેક્શનમાં ઘટાડો પણ જોવા મળ્યો છે.

સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬માં જીએસટી કલેક્શનની મુખ્ય વિશેષતાઓ

સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬માં કુલ જીએસટી સંગ્રહ ૨,૦૩,૫૨૧ કરોડ રૂપિયા રહ્યો હતો, જે સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૫ના ૧,૭૭,૩૬૫ કરોડ રૂપિયાની સરખામણીમાં ૧૪.૭% વધુ છે. આ ઉપરાંત, ચાલુ નાણાકીય વર્ષમાં એપ્રિલથી સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬ સુધીના છ મહિના દરમિયાન કુલ જીએસટી કલેક્શન ૧૨,૪૬,૨૭৮ કરોડ રૂપિયા જેટલું રહ્યું છે.

સપ્ટેમ્બર મહિનાના કુલ ગ્રોસ કલેક્શનનું વિભાજન નીચે મુજબ છે:

• CGST (કેન્દ્રીય જીએસટી): ૩૭,૭૬૨ કરોડ રૂપિયા

• SGST (રાજ્ય જીએસટી): ૪૫,૩૬૩ કરોડ રૂપિયા

• IGST (ઇન્ટિગ્રેટેડ જીએસટી): ૧,૨૦,૩૯૬ કરોડ રૂપિયા

• શુદ્ધ જીએસટી કલેક્શન (રિફંડ બાદ): ૧,૭૬,૫૨૦ કરોડ રૂપિયા, જે ગયા વર્ષ કરતાં ૧૮.૧% વધુ છે.

વૃદ્ધિ દર અને કુલ રકમની દૃષ્ટિએ કયા રાજ્યો આગળ?

ઘરેલુ જીએસટી કલેક્શનમાં વૃદ્ધિ દર (Growth Rate) ના મામલે પૂર્વોત્તર રાજ્ય મણિપુર સૌથી મોખરે રહ્યું છે. મણિપુરમાં કલેક્શન ૩૭ કરોડ રૂપિયાથી વધીને ૯૨ કરોડ રૂપિયા થઈ ગયું છે, જે અદ્ભુત ૧૪૫% ની વૃદ્ધિ દર્શાવે છે. આ ઉપરાંત અસમમાં ૮૮% (૨,૪૧૫ કરોડ રૂપિયા) અને અરુણાચલ પ્રદેશમાં ૪૬% (૧૩૬ કરોડ રૂપિયા) નો વધારો નોંધાયો છે.

જ્યારે કુલ ઘરેલુ જીએસટી કલેક્શનની રકમની વાત આવે છે, ત્યારે મહારાષ્ટ્ર હંમેશાની જેમ સૌથી મોખરે રહ્યું છે. મહારાષ્ટ્રએ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬માં ૨૯,૯૮૬ કરોડ રૂપિયાનો જીએસટી એકત્ર કર્યો છે, જે ગયા વર્ષના ૨૫,૯૭૩ કરોડ રૂપિયાની સરખામણીમાં ૧૫% વધુ છે.

મોટા રાજ્યોનું પ્રદર્શન: જીએસટી સંગ્રહમાં શાનદાર વધારો

દેશના અન્ય મોટા અને આર્થિક રીતે સક્રિય રાજ્યોમાં પણ જીએસટી કલેક્શનમાં સારો એવો ઉછાળો જોવા મળ્યો છે:

• ગુજરાત: ૧૨,૨૨૨ કરોડ રૂપિયા (૧૭% વૃદ્ધિ)

• કર્ણાટક: ૧૩,૮૮૪ કરોડ રૂપિયા (૧૬% વૃદ્ધિ)

• ઉત્તર પ્રદેશ: ૮,૮૮૨ કરોડ રૂપિયા (૧૮% વૃદ્ધિ)

• તેલંગાણા: ૫,૩૨૭ કરોડ રૂપિયા (૧૮% વૃદ્ધિ)

• દિલ્હી: ૬,૩૫૪ કરોડ રૂપિયા (૧૨% વૃદ્ધિ)

• પશ્ચિમ બંગાળ: ૫,૫૪૯ કરોડ રૂપિયા (૬% વૃદ્ધિ)

કયા રાજ્યોમાં જીએસટી કલેક્શનમાં ઘટાડો નોંધાયો?

એક તરફ જ્યાં મોટાભાગના રાજ્યોમાં સંગ્રહ વધ્યો છે, ત્યાં પોતે કેટલાક રાજ્યોમાં ઘરેલુ જીએસટી કલેક્શનમાં ગાયબ કે ઘટાડો જોવા મળ્યો છે:

• જમ્મુ-કાશ્મીર: ૨૯% નો ઘટાડો, કલેક્શન ઘટીને ૪૮૭ કરોડ રૂપિયા થયું.

• ઉત્તરાખંડ: ૨૩% નો ઘટાડો, કલેક્શન ૧,૨૭૭ કરોડ રૂપિયા રહ્યું.

• હિમાચલ પ્રદેશ: ૨૧% નો ઘટાડો, કલેક્શન ૬૪૦ કરોડ રૂપિયા રહ્યું.

• તમિલનાડુ: ૫% નો ઘટાડો, કલેક્શન ૧૦,૧૮૮ કરોડ રૂપિયા રહ્યું.

• પુડुચેરી: ૩૧% નો મોટો ઘટાડો નોંધાયો.

આ આંકડાઓ દર્શાવે છે કે ભારતીય અર્થવ્યવસ્થા મજબૂત ગતિ પકડી રહી છે, જોકે પ્રાદેશિક સ્તરે ટેક્સ કલેક્શનમાં વિવિધતા જોવા મળી રહી છે.