સ્ટીલ ક્ષેત્રને મોટો ઝટકો, 28 કંપનીઓ પર ભાવ નિર્ધારણનો આરોપ
કોમ્પિટિશન કમિશન ઓફ ઈન્ડિયા (CCI) ના એક અહેવાલથી દેશના સ્ટીલ ક્ષેત્રમાં મોટો ખળભળાટ મચી ગયો છે. અહેવાલ મુજબ, JSW સ્ટીલ, સરકારી માલિકીની SAIL અને ટાટા સ્ટીલ સહિત કુલ 28 સ્ટીલ કંપનીઓએ સ્ટીલના ભાવ નક્કી કરવા માટે મિલીભગત કરી હતી.
સમાચાર એજન્સી રોઇટર્સ અનુસાર, ગુપ્ત દસ્તાવેજો દર્શાવે છે કે આ કંપનીઓએ સ્પર્ધા કાયદાનું ઉલ્લંઘન કર્યું છે. આ કેસમાં કંપનીના ઘણા ટોચના અધિકારીઓને ભારે દંડ અને અન્ય શિક્ષાત્મક કાર્યવાહીનો સામનો કરવો પડે તેવી શક્યતા છે.
અહેવાલ બાદ શેરબજાર દબાણ હેઠળ
CCI રિપોર્ટ જાહેર થયા પછી મંગળવારે સ્ટીલ કંપનીના શેર ઘટ્યા હતા.
- NSE પર SAIL ના શેર લગભગ 3 ટકા ઘટીને ₹146.32 પર આવી ગયા.
- JSW સ્ટીલના શેર 1.26 ટકા ઘટીને ₹1,171 પર ટ્રેડ થઈ રહ્યા છે.
- ટાટા સ્ટીલને પ્રમાણમાં ઓછી અસર થઈ હતી, પરંતુ શેર 0.39 ટકા ઘટીને ₹184.99 પર આવી ગયો (બપોરે 2:29 વાગ્યા સુધી).
રોકાણકારોએ ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી કે જો આરોપો સાબિત થાય છે, તો દંડ અને કાનૂની કાર્યવાહી કંપનીઓના નાણાકીય પ્રદર્શનને અસર કરી શકે છે.
56 વરિષ્ઠ અધિકારીઓ સામે મિલીભગતના આરોપો
CCI રિપોર્ટમાં કુલ 56 વરિષ્ઠ અધિકારીઓના નામ સામેલ છે જેમ કે મિલીભગતનો આરોપ છે. આમાં અગ્રણી વ્યક્તિઓનો સમાવેશ થાય છે જેમ કે:
- JSW સ્ટીલના મેનેજિંગ ડિરેક્ટર સજ્જન જિંદાલ,
- SAILના ચાર ભૂતપૂર્વ અધ્યક્ષો,
- અને ટાટા સ્ટીલના CEO ટી.વી. નરેન્દ્રન.
રિપોર્ટ અનુસાર, આ કથિત પ્રવૃત્તિઓ 2015 અને 2023 વચ્ચે વિવિધ તબક્કામાં થઈ હતી.
તપાસ 2021 માં શરૂ થઈ હતી, અને ઓક્ટોબરમાં આદેશ જારી કરવામાં આવ્યો હતો.
આ કેસને સ્ટીલ ઉદ્યોગમાં અત્યાર સુધીનો સૌથી મોટો સ્પર્ધા કાયદા ઉલ્લંઘનનો કેસ માનવામાં આવે છે. તપાસ 2021 માં શરૂ થઈ હતી જ્યારે બિલ્ડરોના એક જૂથે તમિલનાડુની રાજ્ય કોર્ટમાં ફરિયાદ દાખલ કરી હતી.
ફરિયાદમાં આરોપ મૂકવામાં આવ્યો હતો કે નવ મોટી સ્ટીલ કંપનીઓ બજારમાં કૃત્રિમ અછત ઊભી કરવા અને કિંમતો વધારવા માટે ઇરાદાપૂર્વક સ્ટીલ પુરવઠાને પ્રતિબંધિત કરી રહી છે.
તપાસ દરમિયાન, રોઇટર્સે 2022 માં અહેવાલ આપ્યો હતો કે સર્વેલન્સ એજન્સીઓએ ઘણી સ્ટીલ કંપનીઓની ઓફિસો પર દરોડા પાડ્યા હતા. ત્યારબાદ, તપાસનો વિસ્તાર કરીને કુલ 31 કંપનીઓ અને ઉદ્યોગ જૂથોનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો હતો.
સંબંધિત CCI આદેશ 6 ઓક્ટોબર (ગયા વર્ષે) નો છે, પરંતુ નિયમો અનુસાર, અંતિમ નિર્ણય સુધી તેને જાહેર કરવામાં આવ્યો ન હતો. તેના પ્રકાશનથી હવે સમગ્ર ક્ષેત્રમાં ખળભળાટ મચી ગયો છે.
સ્ટીલ ક્ષેત્ર અને કોર્પોરેટ ગવર્નન્સ પર અસર
નિષ્ણાતો માને છે કે આ બાબત ફક્ત દંડ સુધી મર્યાદિત રહેશે નહીં. જો આરોપો સાબિત થાય છે, તો તે સ્ટીલ ક્ષેત્રના ભાવ માળખા,
- કોર્પોરેટ ગવર્નન્સ,
- અને નિયમનકારી દેખરેખ માટે લાંબા ગાળાની અસરો કરી શકે છે.
બજાર હાલમાં ચાલુ કાનૂની પ્રક્રિયામાં CCI ના અંતિમ નિર્ણય અને કંપનીઓ આદેશને કેવી રીતે પડકારે છે તેના પર નજર રાખી રહ્યું છે.
