GDP Growth: નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬-૨૭ માં ભારતનો GDP ગ્રોથ ઘટીને ૬.૬% રહેશે, જાણો આર્થિક મંદી પાછળના મુખ્ય કારણો
ચાલુ વર્ષ ૨૦૨૬ ની શરૂઆતથી જ ભારતીય અને વૈશ્વિક અર્થતંત્રએ અનેક મોટા આંચકાઓનો સામનો કરવો પડ્યો છે. અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે વધી રહેલા યુદ્ધના તણાવ અને તેના પરિણામે આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ઉદ્ભવેલી મોંઘવારીને કારણે સામાન્ય નાગરિકોથી લઈને મોટા ઉદ્યોગો સુધી તમામ લોકો વિવિધ આર્થિક મુશ્કેલીઓ અનુભવી રહ્યા છે.
આ વૈશ્વિક પરિસ્થિતિઓની સીધી વિપરીત અસર ભારતના ગ્રોસ ડોમેસ્ટિક પ્રોડક્ટ (GDP) પર પડવાની શક્યતા છે. તાજેતરમાં જ સામે આવેલા વિશ્વ વિખ્યાત ન્યુઝ એજન્સી રોયટર્સ (Reuters) ના એક સર્વે રિપોર્ટમાં દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે ચાલુ નાણાકીય વર્ષમાં ભારતનો આર્થિક વિકાસ દર અપેક્ષા કરતાં ધીમો રહેશે.
નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬-૨૭ માં GDP ગ્રોથ ઘટીને ૬.૬% રહેવાનો અંદાજ
રોયટર્સ દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલા આ સર્વે રિપોર્ટ મુજબ, નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬-૨૭ માં ભારતનો જીડીપી ગ્રોથ દર ગત વર્ષના મજબૂત પ્રદર્શનની સરખામણીએ નોંધપાત્ર રીતે ઘટી શકે છે. અર્થશાસ્ત્રીઓએ અંદાજ લગાવ્યો છે કે આ વર્ષે ભારતનો જીડીપી ગ્રોથ ૬.૬ ટકા રહેશે, જે વિતેલા નાણાકીય વર્ષમાં નોંધાયેલા ૭.૭ ટકા ના દર કરતાં ઘણો ઓછો છે.
જોકે, રિપોર્ટમાં એવું પણ જણાવવામાં આવ્યું છે કે આગામી નાણાકીય વર્ષ (૨૦૨૭-૨૮) દરમિયાન સ્થિતિમાં થોડો સુધારો જોવા મળી શકે છે અને ભારતનો જીડીપી ગ્રોથ ફરી વધીને ૬.૮ ટકા સુધી પહોંચી શકે છે.
અર્થશાસ્ત્રીઓનો સર્વે અને તેના મુખ્ય તારણો
આ વિશિષ્ટ સર્વે ૨૧ જુલાઈથી ૨૭ જુલાઈ વચ્ચે કરવામાં આવ્યો હતો, જેમાં દેશ-વિદેશના લગભગ ૪૨ ટોચના અર્થશાસ્ત્રીઓએ ભાગ લીધો હતો.
અર્થશાસ્ત્રીઓના જણાવ્યા મુજબ, ખાનગી રોકાણ (Private Investment) ની ધીમી ગતિ અને મધ્ય પૂર્વમાં ઈરાન સાથેના સંઘર્ષને કારણે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ક્રૂડ ઓઈલના વધેલા ભાવ ભારતીય અર્થતંત્ર પર મોટું દબાણ ઊભું કરી રહ્યા છે. દેશમાં હાલમાં આર્થિક પ્રવૃત્તિઓને વેગ આપવામાં મોટાભાગે સરકારી કેપિટલ એક્સપેન્ડિચર (Sovereign Spending) નો જ મુખ્ય ફાળો રહ્યો છે. કેટલાક અર્થશાસ્ત્રીઓનું માનવું છે કે સરકારી જીડીપીના આંકડા વાસ્તવિક ગ્રાઉન્ડ રિયાલિટી કરતાં વધુ ગુલાબી ચિત્ર દર્શાવે છે.
મોંઘું કાચું તેલ અને ખાનગી રોકાણની અનિશ્ચિતતા
જોકે, જાન્યુઆરી-માર્ચ ત્રિમાસિક ગાળા દરમિયાન ખાનગી રોકાણમાં ૧૦.૮ ટકાનો વધારો નોંધાયો હતો, પરંતુ છતાં પણ ભારતીય કંપનીઓ ભવિષ્યના મોટા પ્રોજેક્ટ્સમાં મૂડી રોકાણ કરતાં અચકાઈ રહી છે. ભવિષ્યમાં માંગ (Demand) કેવી રહેશે તેને લઈને બજારમાં હજુ અનિશ્ચિતતાનો માહોલ છે. જો ખાનગી રોકાણ નહીં વધે તો દેશમાં નવી નોકરીઓ અને રોજગારીની તકો ઊભી થવાની ઝડપ પર પણ વિપરીત અસર પડી શકે છે.
બીજી તરફ, યુએસ, ઈઝરાયેલ અને ઈરાન વચ્ચેના તણાવથી ગ્લોબલ માર્કેટમાં કાચા તેલના ભાવ સતત ઊંચા સ્તરે રહ્યા છે. ભારત તેની જરૂરિયાતનું લગભગ ૯૦ ટકા કાચું તેલ આયાત (Import) કરે છે. આથી, મોંઘું તેલ દેશમાં ફુગાવો (મોંઘવારી) વધારવાની સાથે સમગ્ર આર્થિક વિકાસના પૈડાને ધીમું પાડી શકે છે.
