Supreme Court: હવે નકલી વકીલો નહીં ચાલે! સુપ્રીમ કોર્ટની નવી પહેલ: વકીલો માટે આવશે ખાસ ડિજિટલ ઓળખ
ભારતીય ન્યાયતંત્રમાં સુધારાની દિશામાં સુપ્રીમ કોર્ટે એક મહત્વપૂર્ણ અને પ્રગતિશીલ વલણ અપનાવ્યું છે. નકલી અને બિન-અધિકૃત વકીલોને વ્યવસ્થામાંથી બહાર રાખવા માટે તમામ વકીલોને એક ‘યુનિક આઈડેન્ટિફિકેશન કોડ’ (Unique ID) આપવાની માંગ પર સર્વોચ્ચ અદાલતે ગંભીરતાથી વિચારણા શરૂ કરી છે. આ ઉપરાંત, સોશિયલ મીડિયા પર વકીલો દ્વારા કરવામાં આવતી ટિપ્પણીઓ અને જાહેરાતોને નિયંત્રિત કરવા માટે એક આચારસંહિતા બનાવવાની દરખાસ્તને પણ કોર્ટે અત્યંત મહત્વની ગણાવી છે.
સુપ્રીમ કોર્ટનું વલણ: એક નવી પહેલ
બાર એસોસિએશન ઓફ ઈન્ડિયા દ્વારા દાખલ કરવામાં આવેલી અરજી પર સુનાવણી કરતા ચીફ જસ્ટિસ સૂર્યકાંત અને જસ્ટિસ વી. મોહનાની ખંડપીઠે આ વિચારને ‘રસપ્રદ’ અને ‘સમયની માંગ’ ગણાવ્યો છે. કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આધુનિક ટેકનોલોજીના ઉપયોગથી આ વિચારને અમલમાં મૂકવો શક્ય છે. કોર્ટે આ મામલે આગામી જુલાઈ મહિનામાં વિગતવાર સુનાવણી હાથ ધરવાનો નિર્દેશ આપ્યો છે.
સુનાવણી દરમિયાન કોર્ટે એક સમિતિના ગઠનનો પણ સંકેત આપ્યો છે, જે આ પ્રક્રિયાને વ્યવહારુ સ્વરૂપ આપી શકશે. જોકે, કોર્ટે ઉમેર્યું હતું કે કાયદાના વ્યવસાયમાં મોટાભાગના વકીલો અત્યંત જવાબદારીપૂર્વક કામ કરી રહ્યા છે, ખાસ કરીને યુવા વકીલો પોતાની સર્જનાત્મકતાથી ન્યાયતંત્રને મજબૂત કરી રહ્યા છે.
અરજીના મુખ્ય મુદ્દાઓ: શું ફેરફાર લાવવા માંગે છે અરજદારો?
આ ઐતિહાસિક અરજીમાં ન્યાયિક પ્રક્રિયામાં શુદ્ધતા લાવવા માટે નીચે મુજબના સૂચનો રજૂ કરવામાં આવ્યા છે:
વિશિષ્ટ રાષ્ટ્રીય ઓળખ: દરેક વકીલ માટે એક ‘યુનિક આઈડી’ હોવો જોઈએ, જે તેમની ઓળખની સત્યતા સાબિત કરે.
ત્વરિત વેરિફિકેશન: વકીલના નામાંકનની સ્થિતિ અને તેમના ભૂતકાળના શિસ્તભંગના રેકોર્ડની ત્વરિત તપાસ થઈ શકે તેવી વ્યવસ્થા.
QR કોડ પ્રોફાઈલ: દરેક વકીલની વિગતો માટે એક QR કોડની સુવિધા, જેથી ક્લાયન્ટ અને કોર્ટ સરળતાથી તેમની ઓળખ ચકાસી શકે.
સોશિયલ મીડિયા આચારસંહિતા: સોશિયલ મીડિયા પર મુકદ્દમાઓનું પ્રચાર-પ્રસાર અને ભ્રામક જાહેરાતો પર સંપૂર્ણ રોક.
કેમ જરૂરી છે આ સુધારા?
હાલમાં ઘણા એવા કિસ્સાઓ પ્રકાશમાં આવ્યા છે જ્યાં બિન-વ્યાવસાયિક કે નકલી લોકો વકીલ હોવાનો દાવો કરી લોકો સાથે છેતરપિંડી કરે છે. આ ઉપરાંત, સોશિયલ મીડિયા પર અમુક વકીલો દ્વારા કરવામાં આવતી બિનજરૂરી ટિપ્પણીઓ ન્યાયતંત્રની ગરિમાને નુકસાન પહોંચાડી રહી છે. સુપ્રીમ કોર્ટે આ બાબતને ગંભીરતાથી નોંધતા કહ્યું છે કે વકીલોએ પોતાની વ્યાવસાયિક મર્યાદા જાળવવી અત્યંત જરૂરી છે.
