EPS 2026: નવો પેન્શન નિયમ લાગુ, જૂના પેન્શનરોને કોઈ નુકસાન નહીં, જાણો નવો ગણિત અને સુવિધાઓ

EPS 2026: નવા પેન્શન નિયમ EPS 2026 થી જૂના પેન્શનરોને કોઈ નુકસાન થશે? જાણો સરકારની મોટી સ્પષ્ટતા અને ફોર્મ્યુલા

નિવૃત્તિ પછીના જીવનમાં ઘરનો ખર્ચ ચલાવવા માટે પેન્શન જ સૌથી મોટો આશરો હોય છે. આ જ કારણે જ્યારે પણ પેન્શન કે પીએફ (PF) સંબંધિત નિયમોમાં કોઈ ફેરફાર થાય છે, ત્યારે કર્મચારીઓ અને પેન્શનરોના મનમાં ચિંતા ઊભી થવી સ્વાભાવિક છે. તાજેતરમાં જ્યારે સરકારે નવી ‘એમ્પ્લોયીઝ પેન્શન સ્કીમ 2026’ (EPS 2026) ની જાહેરાત કરી, ત્યારે જૂના પેન્શનરોમાં પણ અસમંજસ ઊભી થઈ હતી. સૌને એ જ ફિકર હતી કે શું EPS 1995 અને EFPS 1971 હેઠળ મળતું પેન્શન બંધ થઈ જશે કે તેમાં કોઈ કાપ મુકાશે?

જો તમારા મનમાં પણ આ જ સવાલ હોય તો તમારા માટે રાહતના સમાચાર છે. ભારત સરકારે સ્પષ્ટતા કરી દીધી છે કે નવી સ્કીમ આવવાથી જૂના પેન્શનરોના લાભો પર કોઈ નકારાત્મક અસર પડશે નહીં. ૨૯ જૂન ૨૦૨૬ થી અમલમાં આવેલી આ નવી વ્યવસ્થાનો મુખ્ય હેતુ સિસ્ટમને વધુ પારદર્શક અને સરળ બનાવવાનો છે.

જૂના પેન્શનરોનું ભંડોળ સંપૂર્ણપણે સુરક્ષિત

તાજેતરમાં સંસદમાં શ્રમ અને રોજગાર રાજ્યમંત્રી શોભા કરંદલાજેએ એક પ્રશ્નના લેખિત જવાબમાં આ અંગે મહત્વપૂર્ણ માહિતી આપી હતી. સાંસદ સુધીર ગુપ્તાના સવાલનો જવાબ આપતાં તેમણે જણાવ્યું હતું કે, નવી EPS 2026 સ્કીમ અમલમાં આવી હોવા છતાં તે જૂના પેન્શનરોના તમામ અધિકારોનું રક્ષણ કરે છે. જે લોકો પહેલાંથી જ પેન્શન મેળવી રહ્યા છે અથવા તો આ યોજના હેઠળ નોંધાયેલા છે, તેમનું ફંડ અને સુરક્ષા યથાવત્ રહેશે.

પેન્શનની ગણતરી અને ફોર્મ્યુલામાં કોઈ ફેરફાર નહીં

સામાન્ય રીતે કોઈ નવી યોજના આવે ત્યારે પેન્શનની રકમ ઘટી જવાની શંકા સેવાતી હોય છે. પરંતુ EPS 2026 માં પેન્શનની ગણતરીની પદ્ધતિમાં કોઈ ફેરફાર કરાયો નથી. તમારી ન્યૂનતમ પેન્શન રકમ અને દર મહિને પગારમાંથી થતી કપાતનો દર પહેલા જેવો જ રાખવામાં આવ્યો છે.

આમાં ‘પેન્શન યોગ્ય પગાર’ ની ગણતરી પણ જૂની પદ્ધતિ મુજબ જ થશે, એટલે કે નોકરી છોડતાં પહેલાંના વિતેલા ૬૦ મહિના (૫ વર્ષ) નો સરેરાશ પગાર. ટૂંકમાં, જૂની યોજનાના તમામ મહત્વના ફાયદાઓને નવી યોજનામાં યથાવત્ આવરી લેવામાં આવ્યા છે.

ડિજિટલ પેમેન્ટથી સીધા ખાતામાં આવશે પેન્શન

હવે પ્રશ્ન એ થાય કે જો નિયમો જૂના જ છે, તો નવી સ્કીમ લાવવાની જરૂર શા માટે પડી? વાસ્તવમાં, સરકાર પેન્શન પ્રક્રિયાને વધુ ઝડપી અને કાગળમુક્ત (Paperless) બનાવવા માંગે છે. જૂની સિસ્ટમમાં કાગળની કામગીરી વધુ હોવાથી ઘણીવાર પેન્શન મેળવવામાં વિલંબ થતો હતો.

નવી યોજનાને ૨૦૨૦ ના સામાજિક સુરક્ષા નિયમો (Social Security Code) મુજબ ડિઝાઇન કરવામાં આવી છે. આનો સૌથી મોટો ફાયદો એ થશે કે હવે પેન્શનની તમામ પ્રક્રિયા ડિજિટલ માધ્યમથી થશે. સરકાર દ્વારા અધિકૃત એજન્સીઓ સીધા ઈલેક્ટ્રોનિક મોડથી પેન્શનરોના બેંક ખાતામાં નાણાં ટ્રાન્સફર કરશે. આનાથી ક્લેમ સેટલમેન્ટ ખૂબ જ ઝડપથી થશે અને દર મહિને પેન્શનનો હપ્તો સમયસર જમા થઈ જશે.

EPS 2026 ની મુખ્ય વિગતો એક નજરે