E20 Petrol: સસ્તા હોવા છતાં અડધાથી વધુ ભારતીયો પોતાની ગાડીઓમાં E20 પેટ્રોલ પુરાવવા તૈયાર નથી
કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા દેશમાં પ્રદૂષણ ઘટાડવા અને ક્રૂડ ઓઇલની આયાત પર નિર્ભરતા ઓછી કરવા માટે E20 પેટ્રોલ (20% ઇથેનોલ મિશ્રિત પેટ્રોલ) ને પ્રોત્સાહન આપવામાં આવી રહ્યું છે. પરંતુ સામાન્ય જનતામાં હજી પણ આ નવા બળતણ અંગે ભારે અવિશ્વાસ અને ચિંતા પ્રવર્તી રહી છે. પ્રખ્યાત સંસ્થા સી-વોટર (C-Voter) દ્વારા કરવામાં આવેલા તાજેતરના મોજણી (સર્વે) માં ચોંકાવનારા આંકડા સામે આવ્યા છે કે સત્તાધારી એનડીએ (NDA) ના સમર્થકો સહિત અડધાથી વધુ લોકો પોતાની મોંઘી ગાડીઓમાં E20 પેટ્રોલ પુરાવવા માંગતા નથી.
રાજકીય વિચારધારાથી પર ચિંતા: NDA અને વિપક્ષના સમર્થકો એકમત
સર્વેક્ષણના પરિણામો દર્શાવે છે કે આ કોઈ રાજકીય મુદ્દો નથી, પરંતુ વાહન માલિકોની સીધી વ્યાવહારિક ચિંતા છે. સત્તાધારી પક્ષના ટેકેદારો પણ આ મામલે સરકારની નીતિથી અસંમત દેખાઈ રહ્યા છે:
NDA સમર્થકોનો ગ્રાફ: સર્વે અનુસાર, 52.5% એનડીએ સમર્થકોએ સ્પષ્ટ જણાવ્યું કે તેઓ પોતાની ગાડીમાં E20 પેટ્રોલનો ઉપયોગ કરવા નથી માંગતા. માત્ર 18.1% લોકોએ જ આ સરકારી પહેલને ટેકો આપ્યો છે, જ્યારે 29.5% લોકો હજી અસમંજસમાં છે.
સામાન્ય જનતા અને વિપક્ષ: એકંદરે દેશના 55.1% નાગરિકોએ E20 પેટ્રોલ પ્રત્યે નકારાત્મક વલણ દાખવ્યું છે, જ્યારે માત્ર 17.1% લોકો તેના પક્ષમાં છે. વિપક્ષી પક્ષોના સમર્થકોમાં આ વિરોધનો આંકડો 57.9% સુધી પહોંચે છે.
માઇલેજ અને એન્જિન ડેમેજ થવાનો સૌથી મોટો ભય
લોકોના મનમાં સૌથી મોટી ચિંતા એ છે કે ઇથેનોલ મિશ્રિત પેટ્રોલ તેમના વાહનની આવરદા (આયુષ્ય) અને કાર્યક્ષમતા ઘટાડી નાખશે.
ઓછી માઇલેજની ભીતિ: સર્વેમાં સામેલ 52.8% લોકોનું માનવું છે કે સામાન્ય પેટ્રોલની સરખામણીએ E20 પેટ્રોલ વાપરવાથી ગાડીની માઇલેજમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થાય છે, જેના લીધે આર્થિક નુકસાન વેઠવું પડે છે.
એન્જિન પર ખરાબ અસર: 54.2% લોકો ભારે ચિંતિત છે કે ઇથેનોલના કારણે ગાડીઓના કિંમતી એન્જિન વહેલા બગડી શકે છે. ઇથેનોલ ધાતુ અને રબરના ભાગોને નુકસાન કરતું હોવાની ચર્ચાએ આ ભય વધાર્યો છે. માત્ર 10.9% લોકો જ માને છે કે આનાથી ગાડીને કોઈ નુકસાન થતું નથી.
જૂના વાહનોના માલિકો મુશ્કેલીમાં
ભારતમાં મોટાભાગના લોકો વર્ષો સુધી એક જ વાહન ચલાવતા હોય છે. આ જૂની ગાડીઓ E10 (10% ઇથેનોલ) કે માત્ર શુદ્ધ પેટ્રોલ માટે ડિઝાઇન કરવામાં આવી છે.
સર્વેમાં સામેલ 56.3% લોકોએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું છે કે જૂની ગાડીઓ ધરાવતા લોકો માટે E20 પેટ્રોલ ફરજિયાત બનાવવું એ અત્યંત ખોટો નિર્ણય છે. ટેક્નિકલ સુસંગતતા (Compatibility) વગર જૂના વાહનોમાં આ બળતણ નાખવાથી એન્જિન સીઝ થવાનો ખતરો રહે છે.
જનતાની માંગ: બજારમાં બંને વિકલ્પો ઉપલબ્ધ હોવા જોઈએ
લોકો ઇચ્છે છે કે સરકાર તેમની પર બળજબરીથી આ પેટ્રોલ ન થોપે, પરંતુ તેમને મુક્ત પસંદગીની તક આપે.
| સર્વેના મુખ્ય પ્રશ્નો | લોકોનો અભિપ્રાય (%) |
| પેટ્રોલ પંપ પર સામાન્ય અને E20 બંને પેટ્રોલ મળવા જોઈએ | 75.9% |
| E20 પેટ્રોલની કિંમત સામાન્ય પેટ્રોલ કરતા ઓછી હોવી જોઈએ | 74.5% |
| કિંમત સસ્તી થાય તો E20 અપનાવવા તૈયાર લોકો | 40.8% |
મોટાભાગના લોકોનું કહેવું છે કે જો સરકાર પર્યાવરણના નામે ઇથેનોલ મિશ્રિત ઈંધણ વેચે છે, તો તેનો આર્થિક ફાયદો ગ્રાહકોને સસ્તા પેટ્રોલ સ્વરૂપે મળવો જ જોઈએ. તેમ છતાં, અડધાથી વધુ ગ્રાહકો સસ્તું હોવા છતાં પણ એન્જિનની સલામતી માટે તેને વાપરવાનું ટાળશે.
સરકારી દાવાઓ પર જનતાનો મિશ્ર પ્રતિસાદ
કેન્દ્ર સરકાર વારંવાર પ્રચાર કરી રહી છે કે E20 પેટ્રોલના કારણે ભારતનું તેલ આયાત બિલ (Oil Import Bill) ઘટશે અને વિદેશી હૂંડિયામણ બચશે. આ સરકારી દાવા સાથે માત્ર 37.2% લોકો સંપૂર્ણપણે સહમત છે, જ્યારે 19.5% લોકો આંશિક સહમત છે. બાકીના લોકો આ દાવાઓને વાસ્તવિકતાથી દૂર માને છે.
આ સર્વે કેવી રીતે થયો?
આ સી-વોટર (C-Voter) નો એક ક્વિક સ્નેપ પોલ હતો જે તાજેતરમાં 8 અને 9 જુલાઈ દરમિયાન હાથ ધરવામાં આવ્યો હતો. આ પ્રક્રિયામાં દેશભરના તમામ ક્ષેત્રોમાંથી 1,641 લોકો સાથે ટેલિફોનિક ઇન્ટરવ્યુ દ્વારા સીધો સંપર્ક કરવામાં આવ્યો હતો. આ સર્વેક્ષણમાં મેક્રો લેવલ પર ભૂલની સંભાવના (Margin of Error) આશરે ±3% અને માઇક્રો લેવલ પર ±5% આંકવામાં આવી છે.
