Kidney Stone: કિડની સ્ટોનનો ઈલાજ બીયર નથી પણ જોખમ છે! નિષ્ણાત ડોક્ટરોએ ખોલી પોલ.
આજના સમયમાં સોશિયલ મીડિયા પર સ્વાસ્થ્ય સંબંધિત અનેક દાવાઓ કરવામાં આવે છે, જેમાંથી એક સૌથી સામાન્ય દાવો એ છે કે “બીયર પીવાથી કિડનીની પથરી નીકળી જાય છે.” અનેક લોકો મિત્રો કે સંબંધીઓની સલાહ માનીને આ વાતને સાચી માની લે છે. પરંતુ તબીબી નિષ્ણાતોના મતે આ માત્ર એક ભ્રમણા (Myth) છે અને તેના પર વિશ્વાસ કરવો સ્વાસ્થ્ય માટે અત્યંત જોખમી સાબિત થઈ શકે છે.
ફાયદાને બદલે નુકસાનની શક્યતા વધુ
પુણેની સહ્યાદ્રી સુપર સ્પેશિયાલિટી હોસ્પિટલના નેફ્રોલોજિસ્ટ ડો. અતુલ ડી. સજગુરે સ્પષ્ટપણે જણાવે છે કે બીયર પીવાથી કિડની સ્ટોનનું જોખમ ઘટતું નથી. તેમના મતે, આલ્કોહોલ શરીરમાં ડિહાઇડ્રેશન (પાણીની અછત) વધારે છે, જે લાંબા ગાળે પથરી બનવાની પ્રક્રિયાને વધુ ઝડપી બનાવે છે.
મુંબઈની પી.ડી. હિંદુજા હોસ્પિટલના ડો. જતિન કોઠારી જણાવે છે કે, “લોકોને લાગે છે કે બીયર એક પ્રવાહી છે, તેથી તે શરીરને હાઇડ્રેટ રાખશે. પરંતુ વાસ્તવમાં આલ્કોહોલ શરીરમાં ‘ડાયયુરેટિક’ તરીકે કામ કરે છે. એટલે કે, તે પેશાબ વાટે શરીરનું જરૂરી પાણી બહાર કાઢી નાખે છે.” જો કોઈ વ્યક્તિ પાણી પીવાને બદલે માત્ર બીયર પર નિર્ભર રહે, તો તેના શરીરમાં ક્ષારોનું પ્રમાણ વધી જાય છે.
કેવી રીતે વધે છે પથરીનું જોખમ?
નિષ્ણાતોના જણાવ્યા અનુસાર, બીયર પીવાથી નીચે મુજબની સમસ્યાઓ થઈ શકે છે:
યુરિક એસિડમાં વધારો: બીયરમાં પ્યુરિનનું પ્રમાણ વધુ હોય છે, જે શરીરમાં યુરિક એસિડનું સ્તર વધારે છે. હાઈ યુરિક એસિડ સીધી રીતે પથરી બનવાનું કારણ બને છે.
મેટાબોલિક સિન્ડ્રોમ: બીયરમાં કેલરી વધુ હોય છે, જેનાથી વજન વધે છે. મેટાબોલિક સમસ્યાઓ ધરાવતા લોકોમાં પથરી બનવાની શક્યતા અન્ય કરતા વધુ હોય છે.
ક્ષારોનું જમા થવું: ડિહાઇડ્રેશનને કારણે પેશાબ ઘટ્ટ બને છે, જેથી કેલ્શિયમ અને અન્ય મિનરલ્સ કિડનીમાં પથરીનું સ્વરૂપ લેવા લાગે છે.
કિડની સ્ટોનથી બચવાનો સાચો રસ્તો શું છે?
ડોક્ટર્સના મતે પથરીને રોકવા અથવા તેને કુદરતી રીતે બહાર કાઢવા માટેના સૌથી અસરકારક ઉપાયો આ મુજબ છે:
પુષ્કળ પાણી પીવો: દિવસમાં ઓછામાં ઓછું 8 થી 12 ગ્લાસ પાણી પીવું જોઈએ. આનાથી પેશાબ પાતળો રહે છે અને મિનરલ્સ જમા થતા નથી.
લીંબુ પાણીનું સેવન: લીંબુમાં ‘સાઈટ્રેટ’ હોય છે, જે પથરી બનવાની પ્રક્રિયાને રોકવામાં મદદરૂપ થાય છે.
મીઠું ઘટાડો: ખોરાકમાં મીઠાનું વધુ પ્રમાણ કેલ્શિયમને પેશાબમાં મોકલે છે, જે પથરી બનાવી શકે છે.
તબીબી સલાહ: પથરીનું કદ અને સ્થાન જાણીને જ સારવાર લેવી જોઈએ. સોશિયલ મીડિયાના નુસખા જીવલેણ બની શકે છે.
