મતદાર યાદીમાં નામ છે કે નહીં? ચૂંટણી પંચે જાહેર કર્યો નવો કાર્યક્રમ, 4 જાન્યુઆરીએ આવશે અંતિમ યાદી!
ભારતીય ચૂંટણી પંચે 17 રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં મતદાર યાદીના વિશેષ સંક્ષિપ્ત પુનરીક્ષણ એટલે કે SSR કાર્યક્રમની જાહેરાત કરી છે. આ પ્રક્રિયા હેઠળ એક જાન્યુઆરી 2027ને પાત્રતાની તારીખ માનીને મતદાર યાદી અપડેટ કરવામાં આવશે. ગુજરાત સહિતના રાજ્યોમાં નવા મતદારોનાં નામ ઉમેરવા, વ્યક્તિગત વિગતો સુધારવા અને અયોગ્ય નોંધણીઓની તપાસ કરવા માટે સંબંધિત અધિકારીઓને સૂચનાઓ આપવામાં આવી છે. આ અભિયાનથી આગામી ચૂંટણી પહેલાં મતદાર યાદીને વધુ ચોક્કસ બનાવવાનો પ્રયાસ થશે.
12 નવેમ્બરે જાહેર થશે પ્રારંભિક મતદાર યાદી
ચૂંટણી પંચના 15 ઓક્ટોબર 2026ના નિર્દેશ મુજબ, મતદાન મથકોની ગોઠવણી અને પુનર્વ્યવસ્થાની કામગીરી બે નવેમ્બર સુધી પૂર્ણ કરવામાં આવશે. ત્યારબાદ 12 નવેમ્બર 2026ના રોજ પ્રારંભિક મતદાર યાદી જાહેર થશે. નાગરિકો 12 નવેમ્બરથી 11 ડિસેમ્બર સુધી નામ ઉમેરવા, વિગતો સુધારવા અથવા વાંધા નોંધાવવા માટે અરજી કરી શકશે. પ્રાપ્ત અરજીઓ અને વાંધાઓનો નિકાલ 28 ડિસેમ્બર સુધી કરવામાં આવશે. અંતિમ મતદાર યાદી ચાર જાન્યુઆરી 2027ના રોજ પ્રકાશિત થવાની છે.
ગુજરાત સહિત કયા રાજ્યોમાં ચાલશે આ અભિયાન?
આ વિશેષ પુનરીક્ષણ ઉત્તર પ્રદેશ, બિહાર, પશ્ચિમ બંગાળ, આસામ, રાજસ્થાન, મધ્ય પ્રદેશ, ગુજરાત, કેરળ, તમિલનાડુ, પંજાબ, ઉત્તરાખંડ, છત્તીસગઢ, ગોવા અને મણિપુરમાં હાથ ધરાશે. આ ઉપરાંત આંદામાન-નિકોબાર ટાપુઓ, લક્ષદ્વીપ અને પુડુચેરીનો પણ સમાવેશ થાય છે. આમાંથી કેટલાક રાજ્યોમાં આગામી સમયમાં વિધાનસભાની ચૂંટણીઓ યોજાવાની હોવાથી મતદાર યાદીનું શુદ્ધિકરણ મહત્ત્વપૂર્ણ છે. નાગરિકોએ પોતાના નામ, સરનામા અને અન્ય વિગતો સમયસર તપાસવી જોઈએ, જેથી ચૂંટણી સમયે મતદાન કરવામાં મુશ્કેલી ન પડે.
નવા મતદારો માટે ફોર્મ-6, 6A, 7 અને 8 મહત્ત્વનાં
જો તમારી ઉંમર મતદાન માટે લાયક બની ગઈ છે અને મતદાર યાદીમાં નામ નથી, તો ફોર્મ-6 દ્વારા નોંધણી માટે અરજી કરી શકાય છે. વિદેશમાં રહેતા ભારતીય નાગરિકો માટે ફોર્મ-6Aનો ઉપયોગ થાય છે. મતદાર યાદીમાં નામ સામેલ કરવા સામે વાંધો નોંધાવવા અથવા નામ દૂર કરવાની વિનંતી માટે ફોર્મ-7 છે. જ્યારે સરનામું બદલવા, વિગતો સુધારવા, મતદાર ઓળખપત્ર બદલાવવા અથવા દિવ્યાંગ મતદાર તરીકે નોંધણી માટે ફોર્મ-8નો ઉપયોગ કરી શકાય છે.
આધાર કાર્ડ ફરજિયાત નથી, ઑનલાઇન અરજી પણ શક્ય
ચૂંટણી પંચે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે મતદાર યાદીમાં નોંધણી માટે આધાર નંબર આપવો સ્વૈચ્છિક છે. આધાર નંબર ન આપવાના એકમાત્ર કારણસર કોઈ પાત્ર નાગરિકનું નામ ઉમેરવાની અરજી નકારી શકાય નહીં કે મતદાર યાદીમાંથી નામ દૂર કરી શકાય નહીં. નાગરિકો ચૂંટણી પંચના વોટર સર્વિસિસ પોર્ટલ અને ECINet એપ દ્વારા પણ અરજી કરી શકશે. પ્રથમ વખત મતદાન કરનારા યુવાનો માટે આ સુવિધા ઉપયોગી બની શકે છે. અરજી કરતાં પહેલાં જરૂરી વિગતો અને દસ્તાવેજો તૈયાર રાખવા યોગ્ય રહેશે.
મતદાર યાદીમાંથી નામ દૂર કરતાં પહેલાં ચકાસણી જરૂરી
મતદાર યાદીમાંથી ખોટી રીતે નામ દૂર ન થાય તે માટે ચૂંટણી પંચે ખાસ સુરક્ષા જોગવાઈઓ નક્કી કરી છે. કોઈ મતદાન મથકના કુલ મતદારોમાંથી બે ટકાથી વધુ નામ દૂર કરવાની સ્થિતિમાં ચૂંટણી નોંધણી અધિકારીએ વ્યક્તિગત રીતે ફરી ચકાસણી કરવી પડશે. જો એક જ વ્યક્તિ પાંચથી વધુ કેસમાં વાંધો ઉઠાવે, તો સંબંધિત કેસોની પણ વ્યક્તિગત તપાસ થશે. મૃત, કાયમી સ્થળાંતર કરેલા અથવા બેવડી નોંધણી ધરાવતા મતદારોનાં નામ દૂર કરતાં પહેલાં જરૂરી દસ્તાવેજો, સ્થળ પરની ચકાસણી અને કાયદેસરની પ્રક્રિયાનું પાલન કરવું પડશે. જ્યાં નામ દૂર કરવાની દરખાસ્ત હોય, ત્યાં નિયમ મુજબ સંબંધિત વ્યક્તિને પોતાનો પક્ષ રજૂ કરવાની તક પણ આપવી જરૂરી છે.
