Telegram Ban: ભારતમાં ટેલિગ્રામ પર પ્રતિબંધ: શું છે સમગ્ર વિવાદ અને હવે શું થશે?
સોશિયલ મીડિયાના યુગમાં ટેલિગ્રામ એક ખૂબ જ લોકપ્રિય એપ્લિકેશન છે. પરંતુ તાજેતરમાં ભારતમાં બનેલી પેપર લીકની ઘટનાઓ બાદ આ એપ સરકારની નજરમાં આવી છે. પેપર લીક અને ગેરકાયદેસર પ્રવૃત્તિઓને રોકવા માટે ભારત સરકારે મંગળવારે ટેલિગ્રામ પર કામચલાઉ પ્રતિબંધ (Temporary Ban) લાદવાનો કડક નિર્ણય લીધો છે. આ આદેશ બાદ સમગ્ર દેશમાં ટેલિગ્રામના યુઝર્સમાં ખળભળાટ મચી ગયો છે. હવે ટેલિગ્રામ મેનેજમેન્ટે પણ આ નિર્ણય સામે કાનૂની લડત શરૂ કરી દીધી છે.

સરકારનો નિર્ણય અને પ્રતિબંધની વિગતો
સરકાર દ્વારા લેવામાં આવેલા આ પગલાં પાછળનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય પરીક્ષાઓની પવિત્રતા જાળવવાનો છે. તાજેતરના સમયમાં એવી ઘણી ઘટનાઓ સામે આવી છે જેમાં પરીક્ષાના પેપર ટેલિગ્રામના માધ્યમથી લીક કરવામાં આવ્યા હતા. આ બાબતને ગંભીરતાથી લેતા સરકારે નીચે મુજબના આદેશો આપ્યા છે:
એક્સેસ પર પ્રતિબંધ: ભારત સરકારે ૨૨ જૂન સુધી ટેલિગ્રામની તમામ સેવાઓ પર પ્રતિબંધ લાદી દીધો છે.
ફીચર્સ પર નિયંત્રણ: આ સાથે જ ૩૦ જૂન સુધી ટેલિગ્રામના ‘મેસેજ એડિટ’ (Message Edit) ફીચરને સંપૂર્ણપણે ડિસેબલ રાખવાનો આદેશ આપવામાં આવ્યો છે. માનવામાં આવે છે કે પેપર લીક કરનારા લોકો આ ફીચરનો દુરુપયોગ કરીને ખોટા દસ્તાવેજો અથવા માહિતીમાં ફેરફાર કરતા હતા.
ટેલિગ્રામનો કાનૂની પડકાર
સરકારના આ આકરા નિર્ણય સામે ટેલિગ્રામ કંપનીએ દિલ્હી હાઈકોર્ટના દ્વાર ખખડાવ્યા છે. ટેલિગ્રામનું કહેવું છે કે સરકારનો આ નિર્ણય એકતરફી છે અને તેનાથી કરોડો યુઝર્સ પ્રભાવિત થઈ રહ્યા છે. કંપનીએ કોર્ટમાં અપીલ કરી છે કે આ પ્રતિબંધને હટાવવામાં આવે અથવા તેમાં રાહત આપવામાં આવે. આજે આ મામલે હાઈકોર્ટમાં સુનાવણી થવાની છે, જેના પર સમગ્ર દેશની નજર ટકેલી છે.

પેપર લીક અને ટેલિગ્રામ: એક જોખમી જોડાણ?
છેલ્લા કેટલાક સમયથી ભારતની ઘણી મહત્વપૂર્ણ પરીક્ષાઓમાં પેપર લીક થવાની ઘટનાઓ વધી છે. તપાસમાં જાણવા મળ્યું છે કે આ પ્રકારના ગુનાઓ માટે ટેલિગ્રામ એક મુખ્ય માધ્યમ બન્યું હતું. તેની પાછળના કારણો નીચે મુજબ છે:
૧. ગોપનીયતા (Privacy): ટેલિગ્રામ તેના યુઝર્સને વધુ ગોપનીયતા પૂરી પાડે છે, જેથી ગુનેગારો પોલીસની પકડમાંથી બચવા આ એપનો ઉપયોગ કરે છે.
૨. ગ્રુપ લિમિટ: ટેલિગ્રામમાં લાખો સભ્યો એકસાથે એક ગ્રુપમાં જોડાઈ શકે છે, જેનાથી માહિતી ઝડપથી વાયરલ થાય છે.
૩. એડિટ ફીચરનો દુરુપયોગ: કોઈ પણ મેસેજ મોકલ્યા પછી તેને એડિટ કરવાની સુવિધા હોવાથી પુરાવાઓ ભૂંસી નાખવા સરળ બને છે.
