SEBI
SEBI: નાના રોકાણકારોને નુકસાનથી બચાવવા માટે સેબીએ નવો નિયમ લાગુ કર્યો છે. સેબીએ ઇક્વિટી ઇન્ડેક્સ ડેરિવેટિવ્ઝ પર નવા નિયમો લાગુ કર્યા છે. આ નિયમો 20 નવેમ્બર 2024થી લાગુ થઈ ગયા છે. ઇન્ડેક્સ ઓપ્શન્સ અને ફ્યુચર્સના 3 નવા નિયમો નાના વેપારીઓને ધ્યાનમાં રાખીને બનાવવામાં આવ્યા છે. આવો, ચાલો જાણીએ કે રોકાણકારો પર આની શું અસર પડશે.
20 નવેમ્બર, 2024 થી, NSE અને BSE પર અઠવાડિયામાં માત્ર એક જ ઇન્ડેક્સની સમાપ્તિ થશે. હવે માત્ર નિફ્ટી 50ની એક્સપાયરી ગુરુવારે થશે અને સેન્સેક્સની સાપ્તાહિક એક્સપાયરી શુક્રવારે થશે. બાકીના તમામ 6 ઈન્ડેક્સ ડેરિવેટિવ્ઝની સાપ્તાહિક એક્સપાયરી બંધ થઈ જશે.
સાપ્તાહિક એક્સપાયરીનો આંકડો વધુ હોવાથી બજારમાં ભારે વધઘટ જોવા મળી હતી. સેબીના આ પગલાથી આ વધઘટમાં ઘટાડો થશે. વેપારીઓ હવે સાપ્તાહિકથી માસિક કોન્ટ્રાક્ટ તરફ જશે, જે વધુ સ્થિર છે. આનાથી નાના વેપારીઓને મોટું નુકસાન ટાળી શકાશે.
આ વિકલ્પ કરારની સમાપ્તિના દિવસોમાં ઉચ્ચ વધઘટને ઘટાડવાના ઉદ્દેશ્ય સાથે કરવામાં આવે છે. સેબીએ એક્સપાયરી ડે પર ટૂંકા ગાળાના વિકલ્પ કોન્ટ્રાક્ટ પર વધારાના ELM રજૂ કર્યા છે. ચાલો આને એક ઉદાહરણથી સમજીએ. જો કોઈ વિકલ્પની એક્સપાયરી 11મીએ છે અને આગામી એક્સપાયરી 20મીએ છે, તો તમારે 11મીના વિકલ્પ પર વધારાનું માર્જિન રાખવું પડશે.
સમાપ્તિના દિવસે ટૂંકા કરાર પર વધારાના ELM મૂકીને, વેપારીઓએ વધારાનું માર્જિન ચૂકવવું પડશે. આ માર્જિનને કારણે, સટ્ટાબાજીની પ્રવૃત્તિઓ ઘટાડી શકાય છે. આનાથી રોકાણકારો નુકસાનથી બચી શકશે અને બજારમાં ભારે વોલેટિલિટી ઘટાડી શકાશે.
સેબીએ ઈન્ડેક્સ ડેરિવેટિવ્ઝના કોન્ટ્રાક્ટનું કદ વધારવાનો આદેશ આપ્યો છે. કોન્ટ્રાક્ટ સાઈઝ માટે વર્તમાન ધોરણ રૂ. 5 લાખથી રૂ. 10 લાખની વચ્ચે છે. નવી સિસ્ટમ મુજબ હવે કોન્ટ્રાક્ટનું કદ રૂ. 15 લાખથી રૂ. 20 લાખની વચ્ચે રહેશે. NSE નિફ્ટી 50 ની લોટ સાઈઝ 25 થી વધારીને 75 કરવામાં આવશે. જ્યારે BSE સેન્સેક્સની લોટ સાઈઝ 10 થી વધારીને 20 કરવામાં આવશે.
