RBI એ ન બદલ્યા દરો: ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ (FD) રોકાણકારો માટે શું છે ખુશખબર? વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે ઉત્તમ તક
ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) ની મોનિટરિંગ પોલિસી કમિટી (MPC) એ 5 ઓગસ્ટ 2026 ના રોજ પોતાની નવી દ્વિમાસિક નીતિની જાહેરાત કરતી વખતે રેપો રેટ 5.25% પર અકબંધ રાખવાનો નિર્ણય કર્યો છે. રિઝર્વ બેંકના આ નિર્ણય બાદ હવે સૌથી મોટો સવાલ એ ઉભો થાય છે કે બેંકોમાં ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ (FD) કરાવનારા સામાન્ય રોકાણકારો અને વરિષ્ઠ નાગરિકો (Senior Citizens) પર આની શું અસર પડશે? શું આગામી સમયમાં બેંકો FD પર મળતા વ્યાજ દરોમાં વધારો કરશે?
FD ના વ્યાજ દરો પર રેપો રેટની સીધી અસર
સામાન્ય રીતે, રિઝર્વ બેંકના રેપો રેટમાં થતો ફેરફાર બેંકોની ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ (FD) ના દરો નક્કી કરવામાં સૌથી મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.
હાલની સ્થિતિ: આરબીઆઈ દ્વારા રેપો રેટ સ્થિર રાખવામાં આવ્યો હોવાથી નજીકના ભવિષ્યમાં બેંક FD ના વ્યાજ દરોમાં કોઈ મોટો ફેરફાર કે તીવ્ર ઉછાળો જોવા મળશે નહીં.
રોકાણ માટે ઉત્તમ તક: નાણાકીય નિષ્ણાતોના મતે, આ સમય રોકાણકારો માટે હાલના ઊંચા વ્યાજ દરોનો લાભ લેવાની ઉત્તમ તક છે. જો તમે લાંબા ગાળા માટે FD કરવા માગતા હોવ, તો અત્યારે ઉત્તમ વ્યાજ દરો લોક કરી શકાય છે.
હાલના દરો: હાલમાં દેશની કેટલીક સ્મોલ ફાઇનાન્સ બેંકો સીનિયર સીટીઝન્સને 8.24% થી 8.50% સુધીનું વ્યાજ આપી રહી છે. જ્યારે અગ્રણી કોમર્શિયલ બેંકો સામાન્ય નાગરિકોને 7.10% થી 7.30% સુધીના આકર્ષક વ્યાજ દરો ઓફર કરી રહી છે.
રેપો રેટ વધે કે ઘટે ત્યારે FD પર શું અસર થાય છે?
રેપો રેટમાં ફેરફાર થવાથી રોકાણકારોની કમાણી પર સીધી અસર જોવા મળે છે:
1. જો રેપો રેટમાં વધારો થાય તો:
જો આ વખતે આરબીઆઈ રેપો રેટ 5.25% પર સ્થિર રાખવાને બદલે તેમાં 25 થી 50 બેસિસ પોઈન્ટનો વધારો કરત, તો બેંકો પણ થોડા જ સપ્તાહોમાં પોતાની FD ના દરો વધારી દેત. સામાન્ય નાગરિકોની સરખામણીએ સીનિયર સીટીઝન્સને 0.50% થી 0.75% સુધીનું વધારાનું વ્યાજ મળતું હોવાથી, રેપો રેટ વધવાથી તેમની જમા મૂડી પર વધુ આવક થાય છે, જેનાથી તેમની માસિક કમાણી વધી જાય છે.
2. જો રેપો રેટમાં ઘટાડો થાય તો:
તેનાથી વિપરીત, જો રિઝર્વ બેંક રેપો રેટ ઘટાડે છે, તો બેંકો પણ તુરંત જ FD પરના વ્યાજ દરો ઘટાડવાનું શરૂ કરી દે છે. આવી સ્થિતિમાં જૂની FD ની મુદત પૂરી થતાં જ્યારે વરિષ્ઠ નાગરિકો પોલિસી રિન્યૂ કરાવે છે, ત્યારે તેમને ઓછા વ્યાજ દરે રોકાણ કરવું પડે છે, જેની સીધી અસર તેમની નિયમિત આવક પર પડે છે.
જૂન મહિનાની બેઠક અને વૈશ્વિક સ્થિતિ
ઉલ્લેખનીય છે કે આ પહેલા જૂન 2026 માં યોજાયેલી MPC ની બેઠકમાં પણ રિઝર્વ બેંકે રેપો રેટ 5.25% પર જ જાળવી રાખ્યો હતો. વાસ્તવમાં, ડિસેમ્બર 2025 થી આરબીઆઈએ પોતાના બેન્ચમાર્ક દરોમાં કોઈ બદલાવ કર્યો નથી.
માત્ર ભારતની સેન્ટ્રલ બેંક જ નહીં, પરંતુ વૈશ્વિક સ્તરે પણ યુએસ ફેડરલ રિઝર્વ (US Federal Reserve) અને બેંક ઓફ જાપાન (Bank of Japan) જેવી વિશ્વની મુખ્ય સેન્ટ્રલ બેંકોએ પણ હાલના આર્થિક વાતાવરણને ધ્યાનમાં રાખીને વ્યાજ દરોને સ્થિર રાખવાની નીતિ અપનાવી છે.
