₹2.65 કરોડના કેપિટલ ગેઇન્સ વિવાદમાં મોટો વળાંક, ઇન્કમ ટેક્સ ટ્રિબ્યુનલનો મહત્વનો નિર્ણય
નાણાકીય વર્ષ 2015-16માં પ્રોપર્ટીનું વેચાણ કરનાર જ્ઞાનોબા દગડુ મસુરકર માટે વર્ષો જૂનો ટેક્સ કેસ ફરી ચર્ચામાં આવ્યો છે. ઇન્કમ ટેક્સ રિટર્ન ફાઇલ ન કરવા અને વિભાગની નોટિસનો જવાબ ન આપવાને કારણે અધિકારીએ તેમની આવકમાં ₹2.65 કરોડની શોર્ટ-ટર્મ કેપિટલ ગેઇન્સની રકમ ઉમેરી હતી. ત્યારબાદ ₹90.09 લાખનો દંડ પણ લગાવવામાં આવ્યો હતો. જોકે, પુણેની ઇન્કમ ટેક્સ એપેલેટ ટ્રિબ્યુનલ એટલે કે ITATએ હવે તેમને પોતાનો પક્ષ રજૂ કરવાની બીજી તક આપી છે.
ઇન્કમ ટેક્સ વિભાગે કેવી રીતે કરી કાર્યવાહી?
આ કેસ એસેસમેન્ટ યર 2016-17 સાથે સંબંધિત છે. વિભાગને પ્રોપર્ટી વેચાણ અને ખરીદનાર દ્વારા કલમ 194-IA હેઠળ કપાયેલા TDS અંગે માહિતી મળી હતી. કરદાતાએ રિટર્ન ફાઇલ ન કર્યું હોવાથી 17 ફેબ્રુઆરી, 2023ના રોજ કલમ 148 હેઠળ નોટિસ આપવામાં આવી હતી. ત્યારબાદ અન્ય નોટિસ અને સ્પષ્ટતા માંગતા પત્રો પણ મોકલાયા હતા. પરંતુ ટ્રિબ્યુનલના આદેશ મુજબ, કરદાતા તરફથી કોઈ જવાબ મળ્યો નહોતો, તેથી અધિકારીએ ઉપલબ્ધ રેકોર્ડના આધારે કાર્યવાહી આગળ વધારી હતી.
₹90 લાખથી વધુના દંડ સામે અપીલ કેમ નકારી કાઢવામાં આવી?
19 માર્ચ, 2024ના રોજ અધિકારીએ કરદાતાની કુલ આકારણી કરેલી આવક ₹2,66,14,925 નક્કી કરી હતી. તેમાં ₹2.65 કરોડની કેપિટલ ગેઇન્સ અને ₹1,14,925ના વ્યાજની આવક સામેલ હતી. ત્યારબાદ 1 સપ્ટેમ્બર, 2024ના રોજ ₹90,09,013નો દંડ લાદવામાં આવ્યો હતો. કરદાતાએ આ બંને નિર્ણય સામે અપીલ કરી, પરંતુ અપીલ મોડી દાખલ થઈ હતી અને વિલંબનું પૂરતું કારણ રજૂ થયું ન હોવાનું જણાવી પ્રથમ અપીલ સત્તાધિકારીએ અરજીઓ ફગાવી દીધી હતી.
ITAT પુણેએ કેમ આપી બીજી તક?
કરદાતા તરફથી રજૂઆત કરતાં અધિકૃત પ્રતિનિધિ સુહાસ એસ. કુલકર્ણીએ જણાવ્યું હતું કે અપીલ દાખલ કરવામાં થયેલો વિલંબ જાણીજોઈને નહોતો અને તેની પાછળ યોગ્ય કારણો હતાં. તેમણે કરદાતાને જરૂરી પુરાવા રજૂ કરવાની તક આપવા વિનંતી કરી હતી. બીજી તરફ, આવકવેરા વિભાગના પ્રતિનિધિ રાજેશ હલદકરે અગાઉના આદેશોનો બચાવ કર્યો હતો. બંને પક્ષોની દલીલો અને ઉપલબ્ધ દસ્તાવેજો ધ્યાનમાં લીધા બાદ ટ્રિબ્યુનલે વિલંબ માફ કરવાનું યોગ્ય માન્યું અને ન્યાયના હિતમાં કેસની ફરી સુનાવણી કરવાનો માર્ગ ખોલ્યો.
કરદાતાઓ માટે શું છે આ ચુકાદાનો મહત્વનો સંદેશ?
9 સપ્ટેમ્બર, 2026ના રોજ આપવામાં આવેલા આદેશમાં ITATએ વિલંબ માફ કરીને પ્રથમ અપીલ સત્તાધિકારીના આદેશો રદ કર્યા અને કેસ ફરી વિચારણા માટે પાછો મોકલ્યો. જોકે, ટ્રિબ્યુનલે ₹2.65 કરોડની આવકમાં કરાયેલો ઉમેરો કે ₹90.09 લાખનો દંડ રદ કર્યો નથી. હવે કરદાતાએ જરૂરી દસ્તાવેજો અને પુરાવા રજૂ કરવા પડશે. આ કેસ કરદાતાઓને યાદ અપાવે છે કે ઇન્કમ ટેક્સની નોટિસનો સમયસર જવાબ આપવો અને વિવાદ હોય તો નિષ્ણાતની સલાહ લેવી અત્યંત જરૂરી છે.
