India Exports: ભારત-અમેરિકા વેપાર 5 મહિનામાં 28.5% તૂટી ગયો – નિકાસ આટલી ઘટી કેમ?
ભારતની અમેરિકામાં નિકાસ સતત પાંચ મહિનાથી દબાણ હેઠળ છે. મે અને ઓક્ટોબર 2025 દરમિયાન, ભારતના સૌથી મોટા નિકાસ બજાર, અમેરિકામાં શિપમેન્ટમાં 28.5 ટકાનો ઘટાડો થયો. ગ્લોબલ ટ્રેડ રિસર્ચ ઇનિશિયેટિવ (GTRI) ના અહેવાલ મુજબ, નિકાસ $8.83 બિલિયનથી ઘટીને $6.31 બિલિયન થઈ ગઈ. આ તીવ્ર ઘટાડા પાછળનું મુખ્ય કારણ યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ દ્વારા લાદવામાં આવેલ વધારાનો ટેરિફ હોવાનું માનવામાં આવે છે.
એપ્રિલ 2025 માં, યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સે ભારતીય ઉત્પાદનો પર 10 ટકા ટેરિફ લાદ્યો હતો, જે ઓગસ્ટ સુધીમાં વધીને 50 ટકા થઈ ગયો. GTRI અનુસાર, આ ઊંચા ટેરિફ સાથે, ભારત સૌથી વધુ યુએસ ટેરિફ ધરાવતા દેશોની હરોળમાં જોડાઈ ગયું છે. તેની તુલનામાં, ચીન લગભગ 30 ટકા યુએસ ટેરિફનો સામનો કરે છે અને જાપાન લગભગ 15 ટકાનો સામનો કરે છે.

રિપોર્ટ ભારતીય નિકાસને ત્રણ શ્રેણીઓમાં વહેંચે છે. પ્રથમ શ્રેણીમાં ટેરિફ-મુક્ત ઉત્પાદનોનો સમાવેશ થાય છે, જેમાં સ્માર્ટફોન, ફાર્માસ્યુટિકલ્સ અને પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનોનો સમાવેશ થાય છે. ઓક્ટોબરમાં નિકાસમાં તેમનો હિસ્સો 40.3 ટકા હતો, પરંતુ મે અને ઓક્ટોબર વચ્ચે તેમની નિકાસ 3.42 અબજ ડોલરથી 25.8 ટકા ઘટીને 2.54 અબજ ડોલર થઈ ગઈ.
બીજી શ્રેણીમાં બધા સપ્લાયર દેશોમાં સમાન ટેરિફને આધિન ઉત્પાદનોનો સમાવેશ થાય છે. આમાં લોખંડ, સ્ટીલ, એલ્યુમિનિયમ, તાંબુ અને ઓટો પાર્ટ્સનો સમાવેશ થાય છે. આ જૂથમાં નિકાસ 23.8 ટકા ઘટીને 629 મિલિયન ડોલરથી 480 મિલિયન ડોલર થઈ ગઈ છે. GTRI કહે છે કે આ ઘટાડો મુખ્યત્વે યુએસ ઔદ્યોગિક માંગમાં મંદી, ભારતીય ઉત્પાદનોની સ્પર્ધાત્મકતામાં ઘટાડો થવાને કારણે નથી.
સૌથી મોટો ઘટાડો ત્રીજી શ્રેણીમાં નોંધાયો હતો, જે ફક્ત ભારતીય ઉત્પાદનો પર 50 ટકા ટેરિફ લાદે છે. આ જૂથમાં રત્નો અને ઘરેણાં, સૌર પેનલ્સ, કાપડ અને વસ્ત્રો અને રસાયણોનો સમાવેશ થાય છે. આ શ્રેણીમાં નિકાસ મે મહિનામાં 4.78 અબજ ડોલરથી ઘટીને ઓક્ટોબરમાં 3.29 અબજ ડોલર થઈ ગઈ, જેના પરિણામે લગભગ 1.5 અબજ ડોલરનું નુકસાન થયું.

ટેરિફ-મુક્ત ઉત્પાદનો પણ આ ઘટાડાથી બચી શક્યા નહીં. યુએસમાં સ્માર્ટફોન નિકાસમાં 36 ટકાનો ઘટાડો થયો. ફાર્માસ્યુટિકલ નિકાસમાં પ્રમાણમાં ઓછો ઘટાડો જોવા મળ્યો, લગભગ 1.6 ટકા, જ્યારે પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનોની નિકાસમાં 15.5 ટકાનો ઘટાડો થયો.
આ પરિસ્થિતિને ગંભીર માનીને, GTRI એ સરકારને નિકાસ પ્રમોશન મિશન તાત્કાલિક અમલમાં મૂકવા અને યુએસમાંથી વધારાના 25 ટકા ટેરિફ દૂર કરવા માટે રાજદ્વારી પ્રયાસો વધારવા વિનંતી કરી છે. સંગઠન જણાવે છે કે આ મિશન હાલમાં દસ્તાવેજીકરણ સુધી મર્યાદિત છે, અને નિકાસકારોને રાહત આપતી ઘણી યોજનાઓને જમીન પર લાગુ કરવાની જરૂર છે. GTRI માને છે કે ટેરિફ બોજ ઘટાડવા અને નિકાસ યોજનાઓને ફરીથી સક્રિય કરવાથી ભારતના નિકાસ વિકાસને આંશિક રીતે પુનર્જીવિત કરવામાં મદદ મળશે અને યુએસ સાથે વેપાર વાટાઘાટો વધુ સંતુલિત થશે.
