ITR રિફંડના પૈસા ક્યાં રોકશો? જાણો નાણાકીય ભવિષ્ય સુરક્ષિત કરવાની 5 શ્રેષ્ઠ રીતો
છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં આવકવેરા વિભાગે (Income Tax Department) પોતાની ડિજિટલ અને ઓનલાઈન સિસ્ટમને ખૂબ જ ઝડપી અને પારદર્શક બનાવી છે. ટેકનોલોજીના આ સુધારાને કારણે હવે ઈન્કમ ટેક્સ રિટર્ન (ITR) નું પ્રોસેસિંગ અને ટેક્સ રિફંડ જમા થવાની પ્રક્રિયા પહેલાં કરતાં ઘણી ઝડપી બની ગઈ છે. જો તમને આ વર્ષે ટેક્સ રિફંડ મળી ચૂક્યું છે અથવા નજીકના ભવિષ્યમાં મળવાનું છે, તો આ નાણાં તમારા માટે ભવિષ્યની નાણાકીય સ્થિતિને વધુ સુરક્ષિત અને મજબૂત બનાવવાની એક ઉત્તમ તક છે.
ટેક્સ રિફંડ બોનસ નથી, તમારી મહેનતની કમાણી છે
મોટાભાગના લોકો ઈન્કમ ટેક્સ રિફંડના પૈસાને ‘વધારાની કમાણી’ કે ‘બોનસ’ ગણી લેવાની ભૂલ કરતા હોય છે. આ નાણાં હાથમાં આવતા જ લોકો નવો સ્માર્ટફોન, ઈલેક્ટ્રોનિક ગેજેટ્સ ખરીદવામાં કે પ્રવાસ-વેકેશન જેવા બિનજરૂરી ખર્ચાઓમાં વાપરી નાખે છે.
પરંતુ નાણાકીય નિષ્ણાતોના મતે, આ કોઈ સરકારી બોનસ નથી પરંતુ તમારી પોતાની કમાણીનો જ એક હિસ્સો છે, જે ટેક્સ રૂપે વધુ કપાઈ ગયો હતો અને હવે સરકાર તમને પરત કરી રહી છે. આથી, આ રકમનો ઉપયોગ ખૂબ જ સમજી-વિચારીને અને યોગ્ય પ્લાનિંગ સાથે કરવો જોઈએ.
ઇમરજન્સી ફંડ (Emergency Fund) ઊભું કરો
જીવનમાં અણધાર્યા આફતો કે અચાનક આવી પડતા ખર્ચાઓ સામે રક્ષણ મેળવવા માટે દરેક વ્યક્તિ પાસે ‘ઇમરજન્સી ફંડ’ હોવું અત્યંત જરૂરી છે. જો તમારી પાસે આવું કોઈ ફંડ નથી, તો રિફંડના પૈસાનો ઉપયોગ 3 થી 6 મહિનાના ઘરખર્ચ જેટલું ઈમરજન્સી ફંડ બનાવવામાં કરવો જોઈએ. આ પૈસાને લિક્વિડ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ અથવા બચત ખાતામાં રાખી શકાય છે, જેથી જરૂરિયાત સમયે સરળતાથી વાપરી શકાય.
મોંઘા દેવાં અને કરજની ચુકવણી (Debt Repayment)
જો તમારા પર કોઈ ક્રેડિટ કાર્ડનું બિલ, પર્સનલ લોન કે અન્ય કોઈ ઊંચા વ્યાજદરનું દેવું હોય, તો ટેક્સ રિફંડના પૈસાથી સૌથી પહેલાં આ કરજ ચૂકવવું જોઈએ.
વ્યાજનો બોજ ઘટશે: ક્રેડિટ કાર્ડ અને પર્સનલ લોન પર વ્યાજદર ખૂબ ઊંચો હોય છે.
સિબિલ સ્કોરમાં સુધારો: સમયસર દેવું ચૂકવવાથી તમારો ક્રેડિટ સ્કોર મજબૂત બને છે.
હોમ લોનનું પ્રી-પેમેન્ટ (Home Loan Prepayment)
જો તમે ઘર માટે લોન લીધી હોય, તો ટેક્સ રિફંડની રકમનો ઉપયોગ હોમ લોનના પ્રી-પેમેન્ટ (અંશતઃ ચુકવણી) માટે કરી શકો છો. હોમ લોનની શરૂઆતના વર્ષોમાં પ્રી-પેમેન્ટ કરવાથી વ્યાજની મોટી બચત થાય છે અને લોનની મુદત (Tenure) ઝડપથી ઘટે છે.
ભવિષ્ય માટે આયોજનબદ્ધ રોકાણ (Smart Investment)
રિફંડના પૈસાને માત્ર બેંક ખાતામાં રોકી રાખવાને બદલે તેને યોગ્ય રોકાણ વિકલ્પોમાં લગાવો. તમે તમારી જોખમ લેવાની ક્ષમતા મુજબ આ નાણાં રોકી શકો છો:
મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ (SIP/Lumpsum): લાંબા ગાળાના ઉત્તમ વળતર માટે.
પીપીએફ (PPF) કે પબ્લિક પ્રોવિડન્ટ ફંડ: સુરક્ષિત અને કરમુકત વળતર માટે.
નેશનલ પેન્શન સિસ્ટમ (NPS): નિવૃત્તિ (Retirement) પછીના સમયને સુરક્ષિત કરવા માટે.
બચત અને ઈચ્છાઓ વચ્ચે સંતુલન
નાણાકીય આયોજનનો અર્થ એવો નથી કે તમે તમારી ઈચ્છાઓને સાવ મારી નાખો. નિષ્ણાતો સલાહ આપે છે કે રિફંડની રકમમાંથી 80% ભાગ બચત, રોકાણ કે લોનની ચુકવણીમાં વાપરવો જોઈએ, જ્યારે બાકીનો 20% નાનો ભાગ તમે તમારી કોઈ નાની-મોટી ખુશી કે શોખ પૂરો કરવા માટે વાપરી શકો છો.
