HDFC Bank: શું અતનુ ચક્રવર્તીના આક્ષેપોમાં દમ હતો? એચડીએફસી બેંકની કાનૂની સમીક્ષાના ચોંકાવનારા તારણો
એચડીએફસી બેંક (HDFC Bank) સાથે જોડાયેલા તાજેતરના વિવાદમાં એક મહત્વપૂર્ણ વળાંક આવ્યો છે. બેંકે જાહેર કર્યું છે કે બે પ્રતિષ્ઠિત બાહ્ય કાયદાકીય કંપનીઓ (Law Firms) દ્વારા કરવામાં આવેલી સ્વતંત્ર કાનૂની સમીક્ષામાં એવા કોઈ પુરાવા મળ્યા નથી, જે બેંકના પૂર્વ ચેરમેન અતનુ ચક્રવર્તી દ્વારા વ્યક્ત કરવામાં આવેલી ચિંતાઓને સમર્થન આપતા હોય. આ તપાસનો ઉદ્દેશ્ય બેંકના સંચાલન અને નૈતિકતા અંગે ઉઠાવવામાં આવેલા પ્રશ્નોની સત્યતા તપાસવાનો હતો.

અતનુ ચક્રવર્તીનું રાજીનામું અને નૈતિક ચિંતાઓ
દેશની બીજી સૌથી મોટી ખાનગી બેંક એચડીએફસીના ચેરમેન પદેથી અતનુ ચક્રવર્તીએ 17 માર્ચ, 2026 ના રોજ અચાનક રાજીનામું આપીને ખળભળાટ મચાવ્યો હતો. આ પ્રથમ વખત હતું જ્યારે બેંકના કોઈ પાર્ટ-ટાઇમ ચેરમેને કાર્યકાળ પૂર્ણ થયા પહેલા જ પદ છોડ્યું હોય. પોતાના રાજીનામા પત્રમાં ચક્રવર્તીએ સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે, છેલ્લા બે વર્ષ દરમિયાન બેંકમાં બનેલી કેટલીક ઘટનાઓ અને કાર્યશૈલી તેમના વ્યક્તિગત મૂલ્યો અને નૈતિક ધોરણો સાથે મેળ ખાતી નથી. આ ગંભીર આક્ષેપોને કારણે બેંકની આંતરિક કામગીરી પર અનેક પ્રશ્નાર્થ ચિહ્નો ઊભા થયા હતા.
ત્રણ મહિનાની વિસ્તૃત કાનૂની સમીક્ષા
ચક્રવર્તીના રાજીનામા બાદ, એચડીએફસી બેંકે આ મામલાની પારદર્શિતાથી તપાસ કરવા માટે ‘વિલ્સન સોનસિની ગુડરિચ એન્ડ રોસાટી’ અને ‘વાડિયા ગાંધી એન્ડ કંપની’ નામની બે ખ્યાતનામ કાયદાકીય પેઢીઓની નિમણૂક કરી હતી. છેલ્લા ત્રણ મહિનાથી ચાલી રહેલી આ તપાસ પ્રક્રિયા અત્યંત ઝીણવટભરી રહી હતી.
આ તપાસમાં નીચે મુજબની કાર્યવાહી કરવામાં આવી હતી:
દસ્તાવેજી પુરાવા: છેલ્લા બે વર્ષ દરમિયાન યોજાયેલી બોર્ડ ઓફ ડાયરેક્ટર્સ અને વિવિધ સમિતિઓની તમામ મીટિંગોના કાર્યસૂચિ (Agenda) અને મિનિટ્સની કડક તપાસ કરવામાં આવી.
હજારો દસ્તાવેજોની ચકાસણી: બેંકના આંતરિક સંચાલનને સમજવા માટે હજારો દસ્તાવેજોનું વિશ્લેષણ કરવામાં આવ્યું.
નિવેદનો અને પૂછપરછ: તપાસકર્તાઓએ સ્વતંત્ર નિર્દેશકો, મેનેજિંગ ડિરેક્ટર, સીઈઓ અને વરિષ્ઠ અધિકારીઓ સાથે ઊંડાણપૂર્વક વાતચીત કરી હતી.
અસહકાર: કાયદાકીય પેઢીઓએ અતનુ ચક્રવર્તીને તપાસમાં સામેલ થવા અને તેમનો પક્ષ રજૂ કરવા માટે ઘણી વખત વિનંતી કરી હતી, પરંતુ તેમના તરફથી કોઈ સહકાર મળ્યો ન હતો અને તેમનો ઇન્ટરવ્યુ થઈ શક્યો ન હતો.

તપાસનું પરિણામ: શું બહાર આવ્યું?
વ્યાપક કાનૂની સમીક્ષાના અંતે, બંને કાયદાકીય પેઢીઓએ તેમના અહેવાલમાં જણાવ્યું છે કે ચક્રવર્તી દ્વારા કરવામાં આવેલા આક્ષેપો કે તેમના નિવેદનોના સંદર્ભોને સમર્થન આપતો એક પણ પુરાવો રેકોર્ડ પર ઉપલબ્ધ નથી.
તપાસમાં સ્પષ્ટ થયું છે કે બેંકમાં બોર્ડની મીટિંગોની પ્રક્રિયા અત્યંત વ્યવસ્થિત છે. દરેક મીટિંગમાં લેવાયેલા નિર્ણયોની નોંધણી (Minutes) અને અનુમોદન પ્રક્રિયાનું ચુસ્તપણે પાલન કરવામાં આવે છે. જો કોઈ સભ્યને કોઈ મુદ્દા પર અસહમતિ હોય, તો તેમને તે રેકોર્ડ પર નોંધાવવાની સંપૂર્ણ તક આપવામાં આવે છે. તપાસ દરમિયાન એવું ક્યાંય જાણવા મળ્યું નથી કે ચક્રવર્તીએ તેમના કાર્યકાળ દરમિયાન કોઈ ચોક્કસ મીટિંગમાં સત્તાવાર રીતે અસહમતિ કે વાંધો નોંધાવ્યો હોય.
