Black Money: સરકારની નવી યોજના: વિદેશમાં અઘોષિત આવક જાહેર કરી કાયદાકીય મુશ્કેલીમાંથી મેળવો મુક્તિ
ભારત સરકાર હવે દેશની સીમાઓ બહાર રહેલી ભારતીયોની સંપત્તિ પર અત્યંત કડક નજર રાખી રહી છે. તાજેતરના આર્થિક સુધારાઓના ભાગરૂપે, સરકારે વિદેશમાં છુપાયેલી અથવા અઘોષિત મિલકતો ધરાવતા કરદાતાઓ માટે એક મહત્વપૂર્ણ માર્ગ મોકળો કર્યો છે. જો તમે વિદેશમાં કોઈ સંપત્તિ કે આવક ધરાવો છો અને તે તમારા આવકવેરા રિટર્ન (ITR) માં દર્શાવી નથી, તો હવે તે જાહેર કરવાનો સમય આવી ગયો છે. ૧ જુલાઈ ૨૦૨૬ થી શરૂ થનારી ‘ફોરેન એસેટ્સ ઓફ સ્મોલ ટેક્સપેયર્સ ડિસ્ક્લોઝર સ્કીમ’ (FAST-DS) હેઠળ, સરકાર આવી મિલકતોની સંપૂર્ણ વિગતો માંગી રહી છે.
શું છે FAST-DS યોજના?
આ યોજનાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય મધ્યમ વર્ગના કરદાતાઓ અને નાના રોકાણકારોને ‘બ્લેક મની એક્ટ’ (Black Money Act) હેઠળની કડક કાર્યવાહી અને ભારે દંડથી બચાવવાનો છે. સરકારના સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, આ સ્કીમ ખાસ કરીને તેવા લોકો માટે છે જેઓ ભૂલથી અથવા જાણકારીના અભાવે પોતાની વિદેશી સંપત્તિની વિગતો આપવાનું ચૂકી ગયા હતા.
આ યોજનાનો લાભ લેવા માટે તમારી પાસે ૩૧ ડિસેમ્બર ૨૦૨૬ સુધીનો, એટલે કે કુલ ૬ મહિનાનો સમય છે. આ સમયગાળા દરમિયાન, જે લોકો પોતાની અઘોષિત વિદેશી મિલકતો જાહેર કરશે, તેમને કાનૂની સુરક્ષા આપવામાં આવશે.
યોજનાના મુખ્ય બે ભાગ:
સરકારે આ યોજનાને બે સ્પષ્ટ શ્રેણીઓમાં વહેંચી છે:
૧. પ્રથમ શ્રેણી (૧ કરોડ રૂપિયા સુધીની અઘોષિત સંપત્તિ): જો તમારી પાસે વિદેશમાં ૧ કરોડ રૂપિયા સુધીની એવી સંપત્તિ કે આવક છે જે આજદિન સુધી જાહેર કરવામાં આવી નથી, તો તેને જાહેર કરવા પર તમારે તેના વર્તમાન બજાર મૂલ્યના ૬૦% ટેક્સ તરીકે ચૂકવવાના રહેશે.
૨. બીજી શ્રેણી (૫ કરોડ રૂપિયા સુધીની ટેકનિકલ ભૂલો): આ શ્રેણી તેમના માટે છે જેમણે વિદેશી મિલકતોમાંથી થતી આવક પર ભારતમાં ટેક્સ તો ચૂકવી દીધો છે, પરંતુ તે મિલકતની વિગતો ઇન્કમટેક્સ રિટર્નના ‘Schedule FA’ માં દર્શાવવાનું ભૂલી ગયા હતા. આવા કિસ્સાઓમાં, માત્ર ૧ લાખ રૂપિયાની પેનલ્ટી (વન-ટાઇમ ચાર્જ) ચૂકવીને તમે આ ભૂલ સુધારી શકો છો.
કોને થશે સૌથી વધુ ફાયદો?
આ યોજના ખાસ કરીને નીચે મુજબના લોકો માટે ખૂબ મહત્વની છે:
IT પ્રોફેશનલ્સ: જેમને વિદેશી કંપનીઓ તરફથી ESOPs (Employee Stock Ownership Plans) મળ્યા છે.
પરત ફરેલા NRI: જેઓ વિદેશમાં નોકરી કે વ્યવસાય કર્યા બાદ ભારતમાં સ્થાયી થયા છે અને ત્યાંના બેંક એકાઉન્ટ્સ કે રોકાણ ભૂલી ગયા છે.
વિદ્યાર્થીઓ: જેઓ વિદેશમાં ભણતા હતા ત્યારે તેમણે ત્યાં બેંક ખાતા ખોલાવ્યા હતા અથવા નાનું-મોટું રોકાણ કર્યું હતું.
શા માટે આ પગલું અનિવાર્ય છે?
બ્લેક મની એક્ટ હેઠળ ખૂબ જ કડક જોગવાઈઓ અને જેલની સજાની શક્યતા રહેલી છે. આ યોજના દ્વારા સરકાર લોકોને પોતાની ભૂલ સુધારવાની તક આપી રહી છે. જો ૩૧ ડિસેમ્બર ૨૦૨૬ સુધીમાં આ ખુલાસો કરવામાં નહીં આવે, તો આવકવેરા વિભાગ તે મિલકતોની તપાસ કરશે અને દોષિતો સામે કાયદાકીય કાર્યવાહી કરવામાં આવશે. નિષ્ણાતોના મતે, આ યોજના ટેક પ્રોફેશનલ્સ અને વિદેશથી પરત ફરેલા ભારતીયો માટે તેમના ભૂતકાળના ટેક્સ રેકોર્ડ્સ ક્લીન કરવા માટેની એક ઉત્તમ તક છે.
