Petrol-Diesel Price: શું ચૂંટણી બાદ હવે પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવ વધશે? તેલ કંપનીઓને દરરોજ ૨,૪૦૦ કરોડનું નુકસાન.
ભારતમાં મોંઘવારીનો વધુ એક ઝટકો લાગ્યો છે. ગત શુક્રવારે ૧૯ કિલોગ્રામના કોમર્શિયલ LPG સિલિન્ડરના ભાવમાં ૯૯૩ રૂપિયાનો તોતિંગ વધારો કરવામાં આવ્યો છે. ચાલુ વર્ષનો આ સૌથી મોટો ભાવવધારો છે. આ વધારો એવા સમયે આવ્યો છે જ્યારે વૈશ્વિક બજારમાં ક્રૂડ ઓઈલ (કચ્છા તેલ) ની કિંમતો ચાર વર્ષની સર્વોચ્ચ સપાટીએ પહોંચી ગઈ છે.

વૈશ્વિક બજારમાં ક્રૂડ ઓઈલની સ્થિતિ
ગુરુવારે સવારે આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડ ઓઈલની કિંમત ૧૨૬ ડોલર પ્રતિ બેરલ ને પાર કરી ગઈ હતી. પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષને કારણે છેલ્લા બે મહિનામાં ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં ૫૦% થી વધુનો ઉછાળો જોવા મળ્યો છે. નિષ્ણાતોના મતે, આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે વધતી કિંમતોને કારણે ભારતીય તેલ કંપનીઓને દરરોજ અંદાજે ૨,૪૦૦ કરોડ રૂપિયાનું નુકસાન થઈ રહ્યું છે.
ચૂંટણી અને ઈંધણના ભાવ
તાજેતરમાં અનેક રાજ્યોમાં વિધાનસભાની ચૂંટણીઓ પૂર્ણ થઈ છે. સામાન્ય રીતે એવું જોવામાં આવે છે કે ચૂંટણી દરમિયાન ભાવ સ્થિર રાખવામાં આવે છે અને પરિણામો બાદ તેમાં વધારો કરવામાં આવે છે. સોશિયલ મીડિયા પર અને વિપક્ષી નેતાઓ દ્વારા પણ એવી આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે કે ટૂંક સમયમાં પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવમાં મોટો વધારો થઈ શકે છે.
જોકે, એક વરિષ્ઠ સરકારી અધિકારીએ જણાવ્યું છે કે, “ભાવ વધારો અનિવાર્ય છે, તે માત્ર સમયની વાત છે કે ક્યારે પેટ્રોલ, ડીઝલ અને ઘરેલું LPGના ભાવ વધારવામાં આવશે.”

શા માટે હજુ સુધી પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવ વધ્યા નથી?
છેલ્લા ચાર વર્ષથી ભારતમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલના છૂટક ભાવમાં મોટો ફેરફાર થયો નથી. માર્ચમાં ૨ રૂપિયા પ્રતિ લીટરના ઘટાડા બાદ કિંમતો સ્થિર છે. તેની પાછળનું મુખ્ય કારણ તેલ કંપનીઓનો ભૂતકાળનો નફો હોઈ શકે છે:
બમ્પર પ્રોફિટ: નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૪માં ઈન્ડિયન ઓઈલ (IOC), ભારત પેટ્રોલિયમ (BPCL) અને હિન્દુસ્તાન પેટ્રોલિયમ (HPCL) એ સંયુક્ત રીતે ૮૬,૦૦૦ કરોડ રૂપિયાનો જંગી નફો કર્યો હતો.
રિઝર્વ ફંડ: જ્યારે ક્રૂડ ઓઈલ ૭૦ ડોલર પ્રતિ બેરલ હતું ત્યારે કંપનીઓએ કરેલા નફાને કારણે તેઓ અત્યારે ૧૨૬ ડોલરની કિંમત સામે નુકસાન વેઠીને પણ ભાવ સ્થિર રાખી શકી છે.
મુખ્ય શહેરોમાં આજના પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવ
વર્તમાન સ્થિતિએ દેશના મુખ્ય શહેરોમાં ઈંધણના ભાવ નીચે મુજબ છે:
| શહેર | પેટ્રોલ (પ્રતિ લીટર) | ડીઝલ (પ્રતિ લીટર) |
| દિલ્હી | ૯૪.૭૭ રૂપિયા | ૮૭.૬૭ રૂપિયા |
| મુંબઈ | ૧૦૩.૫૪ રૂપિયા | ૯૦.૦૩ રૂપિયા |
| કોલકાતા | ૧૦૫.૪૫ રૂપિયા | ૯૨.૦૨ રૂપિયા |
| ચેન્નાઈ | ૧૦૦.૮૦ રૂપિયા | ૯૨.૩૯ રૂપિયા |
| બેંગલુરુ | ૧૦૨.૯૨ રૂપિયા | ૯૦.૯૯ રૂપિયા |
| અમદાવાદ/ગાંધીનગર | ૯૪.૪૪ રૂપિયા (અંદાજિત) | ૯૦.૧૧ રૂપિયા (અંદાજિત) |
