વિદેશ પ્રવાસીઓ માટે ખુશખબર: હવે બોર્ડિંગ પાસ પર નહીં લાગે ઇમિગ્રેશન સિક્કો, ઈ-પાસ ચાલશે
જો તમે ભારતથી વિદેશ પ્રવાસ કરવાની યોજના બનાવી રહ્યા છો, તો આ સમાચાર તમારા માટે અત્યંત ઉપયોગી છે. 1 સપ્ટેમ્બર 2026 થી દેશના તમામ આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટ પર ઇમિગ્રેશન પ્રક્રિયાને લઈને એક નવો યુગ શરૂ થવા જઈ રહ્યો છે. કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા લેવાયેલા નિર્ણય મુજબ, હવેથી આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રવાસીઓના ફિઝિકલ બોર્ડિંગ પાસ પર ઇમિગ્રેશન અધિકારીઓ દ્વારા લગાવવામાં આવતો સિક્કો (ઇમિગ્રેશન સ્ટેમ્પ) બંધ કરવામાં આવશે. આ નિર્ણયનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય એરપોર્ટ પર થતી પ્રવાસીઓની ભીડ ઘટાડવાનો અને ઇમિગ્રેશન પ્રક્રિયાને વધુ ઝડપી તથા પેપરલેસ બનાવવાનો છે.

ડિજિટલ બોર્ડિંગ પાસ અને નવી વ્યવસ્થા
આ નવી સિસ્ટમ અમલમાં આવ્યા બાદ, વિદેશ જતા મુસાફરોએ ઇમિગ્રેશન ક્લિયરન્સ મેળવતી વખતે પોતાના સ્માર્ટફોનમાં ઈ-બોર્ડિંગ પાસ (Digital Boarding Pass) બતાવવાનો રહેશે. તેથી પ્રવાસીઓએ પોતાના મોબાઇલ ફોનમાં ડિજિટલ બોર્ડિંગ પાસ સુરક્ષિત રાખવો જરૂરી બનશે.
જોકે, આ નવી નીતિનો અર્થ એવો બિલકુલ નથી કે કાગળનો ફિઝિકલ બોર્ડિંગ પાસ સંપૂર્ણપણે બંધ થઈ જશે. જો કોઈ મુસાફર પોતાની પાસે પ્રિન્ટેડ પેપર બોર્ડિંગ પાસ રાખવા માંગતો હોય, તો તેને એરપોર્ટ પર સ્વીકારવામાં આવશે. પરંતુ ફેરફાર માત્ર એટલો રહેશે કે ઇમિગ્રેશન અધિકારીઓ તે કાગળના પાસ પર પણ કોઈ પણ પ્રકારનો સીલ કે સ્ટેમ્પ મારશે નહીં.
સ્ટેમ્પિંગ પ્રક્રિયા બંધ કરવાનું મુખ્ય કારણ
ગૃહ મંત્રાલય હેઠળ આવતા બ્યુરો ઓફ ઇમિગ્રેશન (BoI) ના અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, ફિઝિકલ બોર્ડિંગ પાસ પર મેન્યુઅલ સ્ટેમ્પ લગાવવાની જૂની પદ્ધતિને કારણે મુસાફરોને ઘણી અસુવિધાનો સામનો કરવો પડતો હતો. ઘણી વખત સ્ટેમ્પની શાહી ફેલાઈ જવાને કારણે, સ્ટેમ્પ ઝાંખો પડવાને કારણે અથવા ખોટી જગ્યાએ વાગવાને કારણે બોર્ડિંગ પાસ પરની મહત્વપૂર્ણ વિગતો વાંચવામાં સિસ્ટમને કે સિક્યુરિટી સ્ટાફને મુશ્કેલી પડતી હતી. આ ટેકનિકલ અને પ્રાયોગિક સમસ્યાઓને ધ્યાનમાં રાખીને જ બ્યુરો ઓફ ઇમિગ્રેશને સમીક્ષા કરી આ સીલ મારવાની ફરજિયાત પ્રક્રિયા રદ કરી છે.
CISF પણ ઘણા સમયથી નથી લગાવતી સિક્કો
સુરક્ષા એજન્સીઓના જણાવ્યા મુજબ, ઇન્ટરનેશનલ અને ડોમેસ્ટિક પ્રવાસીઓના સુરક્ષા ચેકિંગ (Personal Security Check) દરમિયાન સીઆઈએસએફ (CISF) દ્વારા બોર્ડિંગ પાસ પર સ્ટેમ્પ મારવાની પરંપરા વર્ષો પહેલાં જ બંધ કરી દેવામાં આવી છે. અત્યારે સુરક્ષા કર્મચારીઓ માત્ર ઓળખ અને ક્લિયરન્સ માટે જ બોર્ડિંગ પાસ ચકાસે છે. હવે ઇમિગ્રેશન વિભાગ પણ આ જ દિશામાં આગળ વધીને સ્ટેમ્પિંગ ફ્રી પ્રોસેસ અપનાવી રહ્યું છે.

પાસપોર્ટ પરથી પણ સ્ટેમ્પિંગ નાબૂદ કરવાની ભવિષ્યની યોજના
ભારત સરકાર એરપોર્ટ પર સીમલેસ અને ફુલ્લી ડિજિટલ ટ્રાવેલ અનુભવ પૂરો પાડવા માટે સતત કામ કરી રહી છે. આ કડીમાં હવે આગળના ચરણમાં ભારતીય પાસપોર્ટ ધારકો માટે એન્ટ્રી અને એક્ઝિટ સમયે પાસપોર્ટ પર વાગતા સિક્કા (Passport Immigration Stamping) ને પણ નાબૂદ કરવાની યોજના પર કામ ચાલી રહ્યું છે.
આ નવી સિસ્ટમ પૂર્ણપણે લાગુ કરતાં પહેલાં અમુક પસંદગીના આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટ પર ‘પાયલોટ પ્રોજેક્ટ’ શરૂ કરવામાં આવશે. પાયલોટ પ્રોજેક્ટના સફળ પરિણામો મળ્યા બાદ તેને દેશના તમામ નાની-મોટી ક્ષમતા ધરાવતા આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટ પર તબક્કાવાર રીતે અમલમાં મૂકવામાં આવશે. આ ફેરફારથી એરપોર્ટ પર મુસાફરોના સમયની મોટી બચત થશે.
