2026થી 2030 સુધી AIમાં ટ્રિલિયન ડોલરનું રોકાણ! UBSના રિપોર્ટમાં ટેક કંપનીઓ માટે ચોંકાવનારો અંદાજ
આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ એટલે કે AIની વધતી લોકપ્રિયતા વચ્ચે દુનિયાની મોટી ટેક કંપનીઓ હવે તેના ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પર જંગી ખર્ચ કરવાની તૈયારી કરી રહી છે. UBS ગ્લોબલ રિસર્ચના અંદાજ મુજબ, 2026થી 2030 દરમિયાન છ મોટી હાઇપરસ્કેલર કંપનીઓ AI માટે કુલ 7.7 ટ્રિલિયન ડોલર ખર્ચી શકે છે. ભારતીય ચલણમાં આ રકમ અંદાજે ₹731 લાખ કરોડ જેટલી થાય છે.
AI પાછળ ખર્ચ વધશે, તો કંપનીઓને કેટલો નફો કમાવવો પડશે?
આટલું મોટું રોકાણ કર્યા બાદ કંપનીઓ સામે સૌથી મોટો પડકાર તેના પર યોગ્ય વળતર મેળવવાનો રહેશે. UBSના વિશ્લેષણ પ્રમાણે, 2031 સુધી રોકાણ પર 15 ટકા વળતર મેળવવા માટે આ કંપનીઓએ પોતાના EBIT એટલે કે વ્યાજ અને કર પહેલાંની કમાણીમાં અંદાજે એક ટ્રિલિયન ડોલરનો વધારો કરવો પડશે. હાલના ક્લાઉડ બિઝનેસના નફાના માર્જિનને ધ્યાનમાં લઈએ તો આ માટે લગભગ 3.4 ટ્રિલિયન ડોલરની વધારાની આવક ઊભી કરવી જરૂરી બની શકે છે.
AIના કારણે ટેક કંપનીઓનો બિઝનેસ મોડલ બદલાશે
અત્યાર સુધી મોટી ટેક કંપનીઓ સોફ્ટવેર, સોશિયલ મીડિયા અને ઈ-કોમર્સ જેવા વ્યવસાયોમાંથી ઊંચું વળતર મેળવતી રહી છે. પરંતુ AIના વિસ્તરણથી હવે તેમને વિશાળ ડેટા સેન્ટર, શક્તિશાળી કમ્પ્યુટિંગ સિસ્ટમ અને અન્ય ટેકનિકલ સુવિધાઓમાં ભારે રોકાણ કરવું પડે છે. આ કારણે તેમનો વ્યવસાય પહેલાં કરતાં વધુ મૂડી આધારિત બની રહ્યો છે. UBSના અનુમાન મુજબ, AIનું પ્રમાણ વધતાં રોકાણ પર મળતા વળતરમાં 20થી 25 ટકા પોઇન્ટનો ઘટાડો થઈ શકે છે.
AIથી વૈશ્વિક અર્થતંત્રને કેટલો ફાયદો થઈ શકે?
AI માત્ર ટેક કંપનીઓની આવક જ નહીં, પરંતુ સમગ્ર વિશ્વની ઉત્પાદકતા વધારવાની ક્ષમતા ધરાવે છે. UBSના અંદાજ મુજબ, વૈશ્વિક અર્થતંત્રનું વર્તમાન નામમાત્ર કદ લગભગ 110 ટ્રિલિયન ડોલર છે અને સામાન્ય વૃદ્ધિ ચાલુ રહે તો 2031 સુધી તે 136 ટ્રિલિયન ડોલર સુધી પહોંચી શકે છે. જો AIના કારણે ઉત્પાદકતામાં વાર્ષિક 0.5થી 1.5 ટકા વધારાની વૃદ્ધિ થાય, તો 2031 સુધી વૈશ્વિક GDPમાં વધારાના 3થી 10 ટ્રિલિયન ડોલરનો ઉમેરો થઈ શકે છે.
AIથી થતી કમાણીનો કેટલો હિસ્સો કંપનીઓને મળશે?
AIથી ઉત્પાદકતા વધે એટલે તેનો સંપૂર્ણ નાણાકીય ફાયદો AIમાં રોકાણ કરનારી કંપનીઓને જ મળશે એવું નથી. UBSએ આ પરિસ્થિતિની સરખામણી ટેલિકોમ અને ડોટકોમ યુગ સાથે કરી છે. તે સમયે ઇન્ટરનેટના વિસ્તરણથી અર્થતંત્રને મોટો ફાયદો થયો હતો, પરંતુ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરમાં રોકાણ કરનારી કંપનીઓ આર્થિક મૂલ્યનો મોટો હિસ્સો મેળવી શકી નહોતી. તેના બદલે ઈ-કોમર્સ, સોશિયલ મીડિયા અને સ્ટ્રીમિંગ જેવી સેવાઓએ વધુ લાભ મેળવ્યો હતો.
AI રોકાણની સફળતા માટે બે બાબતો મહત્ત્વપૂર્ણ
UBSના વિશ્લેષણ પ્રમાણે, AIમાં થતું જંગી રોકાણ સફળ બનાવવા માટે બે બાબતો જરૂરી છે. પ્રથમ, AIનો ઉપયોગ વાસ્તવિક ઉત્પાદકતા વધારતો હોવો જોઈએ અને બીજું, કંપનીઓ આ વધારેલા મૂલ્યને પોતાની આવકમાં ફેરવી શકે તેવી હોવી જોઈએ. મોટી ટેક કંપનીઓ પાસે ક્લાઉડ, સોફ્ટવેર અને વિવિધ ડિજિટલ સેવાઓ દ્વારા કમાણી કરવાની અનેક તકો છે. જોકે, આગામી વર્ષોમાં તેમની સફળતા માત્ર AIની માંગ પર નહીં, પરંતુ ખર્ચની સામે કેટલો નફો મળે છે તેના પર પણ નિર્ભર રહેશે.
