YouTubeની કમાણી કરતા યુવાનો સાવધાન! SBIએ ફ્રીઝ કર્યું 19 વર્ષના યુવકનું ખાતું, ગ્રાહક આયોગે બેંકને ફટકાર્યો દંડ
આજના ડિજિટલ યુગમાં YouTube માત્ર મનોરંજનનું માધ્યમ નથી રહ્યું, પરંતુ લાખો લોકો માટે કમાણીનો મોટો સ્ત્રોત પણ બન્યું છે. ઘણા યુવાનો વીડિયો બનાવીને જાહેરાતો અને અન્ય માધ્યમોથી આવક મેળવી રહ્યા છે. જો તમે પણ YouTube અથવા અન્ય સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મથી કમાણી કરો છો અને તેના માટે બેંક ખાતાનો ઉપયોગ કરો છો, તો રાજસ્થાનના જોધપુરનો આ કિસ્સો તમારા માટે જાણવો જરૂરી છે. અહીં એક 19 વર્ષના YouTuberને માત્ર ત્રણ ઓનલાઈન ટ્રાન્ઝેક્શનના કારણે મુશ્કેલીનો સામનો કરવો પડ્યો હતો. જોકે, આખરે જિલ્લા ગ્રાહક આયોગે બેંક સામે મહત્વનો નિર્ણય આપ્યો હતો.

માત્ર 3 હજાર રૂપિયાના ટ્રાન્ઝેક્શન બાદ SBIએ એકાઉન્ટ ફ્રીઝ કર્યું
આ સમગ્ર મામલો રાજસ્થાનના જોધપુર જિલ્લાના નેવરા ગામમાં રહેતા અર્જુન નામના યુવાન સાથે જોડાયેલો છે. અર્જુને પોતાના YouTube ચેનલની કમાણી મેળવવા માટે ભારતીય સ્ટેટ બેંક એટલે કે SBIની નેવરા રોડ શાખામાં સેવિંગ્સ એકાઉન્ટ ખોલાવ્યું હતું. મળતી માહિતી મુજબ, 19 મે 2023ના રોજ તેણે ગૂગલ મારફતે પોતાના YouTube ચેનલને પ્રમોટ કરવા માટે 1,000 રૂપિયાના ત્રણ અલગ-અલગ ટ્રાન્ઝેક્શન કર્યા હતા. આ ટ્રાન્ઝેક્શનને બેંકની સિસ્ટમ દ્વારા શંકાસ્પદ માનવામાં આવ્યા હતા. ત્યારબાદ બેંકે તેનું ખાતું ફ્રીઝ કરી દીધું હતું, જેના કારણે તે પોતાના જમા પૈસા પણ ઉપાડી શકતો નહોતો.
SBIએ એકાઉન્ટ ફ્રીઝ કરવા પાછળ શું કારણ આપ્યું?
ખાતું ફ્રીઝ કરવા અંગે SBIએ પોતાનો પક્ષ રજૂ કરતાં જણાવ્યું હતું કે અર્જુને વિદ્યાર્થી તરીકે બેંકમાં ખાતું ખોલાવ્યું હતું. બેંકની ટ્રાન્ઝેક્શન મોનિટરિંગ સિસ્ટમમાં કેટલીક શંકાસ્પદ પ્રવૃત્તિઓ સામે આવી હતી. આથી બેંકે તેની પાસે આ વ્યવહારો અંગે ખુલાસો માગ્યો હતો. SBIના જણાવ્યા અનુસાર, અર્જુનને જવાબ આપવા માટે નોટિસ પણ મોકલવામાં આવી હતી, પરંતુ તેનો જવાબ મળ્યો નહોતો. ત્યારબાદ 31 મે 2023ના રોજ બેંકે તેનું સેવિંગ્સ એકાઉન્ટ ફ્રીઝ કરી દીધું હતું. જોકે, અર્જુનનો આરોપ હતો કે આ કાર્યવાહીથી તેને આર્થિક મુશ્કેલીનો સામનો કરવો પડ્યો હતો.
જિલ્લા ગ્રાહક આયોગે SBIની કાર્યવાહી પર ઉઠાવ્યા સવાલ
બેંકની કાર્યવાહીથી પરેશાન થયેલા અર્જુને ન્યાય મેળવવા માટે જોધપુરના જિલ્લા ગ્રાહક વિવાદ નિવારણ આયોગ-Iનો દરવાજો ખખડાવ્યો હતો. આયોગે બંને પક્ષોની દલીલો અને ઉપલબ્ધ દસ્તાવેજોની તપાસ કરી હતી. સુનાવણી દરમિયાન SBI એ સાબિત કરી શક્યું નહોતું કે અર્જુનના ટ્રાન્ઝેક્શન ગેરકાયદેસર હતા અથવા તે કોઈ શંકાસ્પદ પ્રવૃત્તિમાં સામેલ હતો. આ ઉપરાંત, બેંક દ્વારા મોકલવામાં આવેલી નોટિસની જાણકારી અર્જુનને યોગ્ય રીતે આપવામાં આવી હતી તે પણ સાબિત થયું નહોતું. આયોગે બેંકની આ કામગીરીને સેવામાં ખામી ગણાવી હતી.

SBIએ બે મહિનામાં ખાતું અનફ્રીઝ કરવું પડશે
જિલ્લા ગ્રાહક આયોગે આ મામલે SBIને મહત્વનો આદેશ આપ્યો છે. આયોગે બેંકને જરૂરી KYC પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરાવીને બે મહિનાની અંદર અર્જુનના બેંક ખાતા પરથી પ્રતિબંધ દૂર કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો છે. એટલે કે બેંકે ખાતું ફરીથી સામાન્ય રીતે કાર્યરત કરવું પડશે. આ નિર્ણયથી અર્જુનને પોતાના ખાતામાં જમા થયેલી રકમનો ઉપયોગ કરવાની તક મળશે. જોકે, આયોગે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે બેંકે નિયમો અને યોગ્ય પ્રક્રિયાનું પાલન કરવું જરૂરી છે. માત્ર શંકાના આધારે ગ્રાહકના ખાતા સામે કાર્યવાહી કરવી યોગ્ય નથી.
SBIએ અર્જુનને કુલ ₹15,000નું વળતર આપવું પડશે
આ સમગ્ર મામલામાં જિલ્લા ગ્રાહક આયોગે SBIને માત્ર ખાતું અનફ્રીઝ કરવાનો જ નહીં, પરંતુ અર્જુનને વળતર ચૂકવવાનો પણ આદેશ આપ્યો છે. આયોગના નિર્ણય પ્રમાણે, માનસિક તણાવ અને પરેશાની બદલ બેંકે અર્જુનને 10,000 રૂપિયા આપવા પડશે. જ્યારે કેસ લડવા પાછળ થયેલા ખર્ચ માટે વધારાના 5,000 રૂપિયા ચૂકવવાના રહેશે. આમ, SBIએ કુલ 15,000 રૂપિયાનું વળતર આપવું પડશે. આ કિસ્સો ડિજિટલ માધ્યમથી કમાણી કરતા યુવાનો માટે મહત્વનો સંદેશ આપે છે કે બેંક ખાતા સામે કોઈ કાર્યવાહી થાય તો તેના કારણો અને યોગ્ય પ્રક્રિયા અંગે જાણકારી મેળવવી જરૂરી છે.
