સોનાના ગગનચૂંબી ભાવ વચ્ચે નવો ટ્રેન્ડ: ગોલ્ડ એક્સચેન્જ અને ઓછા કેરેટના સોનાની માંગમાં મોટો ઉછાળો
ભારતમાં સોનાનો ભાવ પ્રતિ 10 ગ્રામ દીઠ આશરે ₹1.50 લાખના ઉચ્ચ સ્તરે પહોંચી જતાં ગ્રાહકોની ખરીદી કરવાની પદ્ધતિમાં મોટો બદલાવ જોવા મળી રહ્યો છે. ગગનચૂંબી ભાવવધારા વચ્ચે ભારતીય મહિલાઓ અને પરિવાર હવે ભારે દાગીનાને બદલે હળવા વજનની જ્વેલરી (Lightweight Jewellery), ઓછી શુદ્ધતા ધરાવતા (ઓછા કેરેટના) આભૂષણો અને જૂના સોનાના બદલામાં નવું સોનું ખરીદવા (Gold Exchange) તરફ વધુ આકર્ષાઈ રહ્યા છે.

મોંઘા સોનાના કારણે ખરીદીની બદલાતી તરાહ
સોનાના વધતા ભાવે ગ્રાહકોને પોતાનું બજેટ ફરીથી બનાવવાની ફરજ પાડી છે. પહેલાં જ્યાં લગ્નપ્રસંગો કે તહેવારોમાં ભારે અને પરંપરાગત ઘરેણાં ખરીદવાનો ક્રેઝ હતો, ત્યાં હવે દૈનિક ધોરણે પહેરી શકાય તેવી મોર્ડન અને લાઇટવેઇટ જ્વેલરીની માંગ વધી ગઈ છે. આનાથી ગ્રાહકો ઓછા બજેટમાં પણ સોનું ખરીદવાની પોતાની ઈચ્છા પૂરી કરી શકે છે.
વર્લ્ડ ગોલ્ડ કાઉન્સિલ (WGC) ના અહેવાલ મુજબ, આટલા ઊંચા ભાવોના કારણે ભારતમાં લાઇટવેઇટ અને ઓછા કેરેટના આભૂષણો તરફનો ઝુકાવ અભૂતપૂર્વ રીતે વધ્યો છે. ગ્રાહકો હવે ખરીદી કરતી વખતે કિંમત, એક્સચેન્જ ઓફર, ડિસ્કાઉન્ટ અને હપ્તા (EMI) જેવા વિકલ્પો પર વધુ ધ્યાન આપી રહ્યા છે.
જૂના સોનાના બદલામાં નવી જ્વેલરીનો ક્રેઝ
મોંઘવારીના આ યુગમાં ‘ગોલ્ડ એક્સચેન્જ’ ગ્રાહકો માટે સૌથી મોટો સહારો બનીને ઊભર્યો છે. ઘરમાં પડેલું જૂનું સોનું આપીને નવી ડિઝાઇનના દગીના ખરીદવાથી ગ્રાહકોએ રોકડ રકમનો મોટો બોજ ઉઠાવવો પડતો નથી.
એક્સચેન્જ સેલમાં વધારો: વર્લ્ડ ગોલ્ડ કાઉન્સિલના ડેટા અનુસાર, દેશના મુખ્ય જ્વેલર્સ પાસે ગોલ્ડ એક્સચેન્જ દ્વારા થતા વેચાણમાં 10% થી 20% સુધીનો ઉછાળો નોંધાયો છે.
મહત્તમ હિસ્સેદારી: કેટલાક જાણીતા જ્વેલરી શોરૂમ્સમાં તો કુલ વેચાણમાંથી આશરે 70% વેચાણ માત્ર જૂના સોનાના બદલામાં નવી જ્વેલરી આપવાના રૂપમાં થઈ રહ્યું છે.

ઓછા વજન અને ઓછા કેરેટની વધતી માંગ
ભાવ વધવાના કારણે હવે ગ્રાહકો એવા વિકલ્પો શોધી રહ્યા છે જેમાં સોનાનો વપરાશ ઓછો થયો હોય પરંતુ તેની ડિઝાઇન, ચમક અને સુંદરતા જળવાઈ રહે.
ઓછા કેરેટના વિકલ્પો: સામાન્ય રીતે ભારતમાં 22 કેરેટ (22K) સોનાના ઘરેણાં લોકપ્રિય છે, પરંતુ હવે 18 કેરેટ (18K) અને 14 કેરેટ (14K) ની જ્વેલરીનો ટ્રેન્ડ ઝડપથી વધી રહ્યો છે.
ભાવની સ્થિતિ: તાજેતરમાં 2 ઓક્ટોબરના રોજ ભારતમાં 24 કેરેટ સોનાનો બેન્ચમાર્ક ભાવ પ્રતિ 10 ગ્રામ દીઠ આશરે ₹1,50,540 નોંધાયો હતો, જ્યારે દિલ્હી જેવા શહેરોમાં 22 કેરેટ સોનાનો ભાવ ₹1.375 લાખ પ્રતિ 10 ગ્રામની આસપાસ રહ્યો હતો.
દિવાળી અને લગ્નસરાની મોસમ પર નજર
આગામી દિવાળીના તહેવાર અને લગ્નની મોસમમાં સોનાની માંગ ચોક્કસપણે જળવાઈ રહેશે, પરંતુ ગ્રાહકોનો અભિગમ અત્યંત વ્યાવહારિક અને બજેટ-કેન્દ્રી રહેશે. તાજેતરમાં ભાવમાં આવેલા સાધારણ ઘટાડાથી એવા ગ્રાહકો ફરીથી બજારમાં પાછા ફરવાની અપેક્ષા છે જેમણે અતિશય ભાવવધારાને કારણે ખરીદી મુલતવી રાખી હતી.
