Social Media Ban: બાળકોની ઓનલાઇન સુરક્ષા માટે બ્રિટનનું મોટું પગલું: ૧૬ વર્ષથી ઓછી વયના બાળકો માટે સોશિયલ મીડિયા પર પ્રતિબંધની તૈયારી
બ્રિટિશ સરકાર બાળકોની ઓનલાઇન સુરક્ષાને લઈને અત્યંત ગંભીર બની છે. મળતા અહેવાલો મુજબ, બ્રિટનના વડાપ્રધાન કીર સ્ટાર્મર ૧૬ વર્ષથી ઓછી વયના બાળકો માટે કેટલાક નુકસાનકારક સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ પર પ્રતિબંધ મૂકવાની યોજના પર ગંભીરતાથી વિચાર કરી રહ્યા છે. જોકે, શિક્ષણ અને અન્ય ઉપયોગી હેતુઓ માટે સુરક્ષિત ગણાતા કેટલાક ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ્સ બાળકો માટે ખુલ્લા રાખવામાં આવી શકે છે.
બાળકોની સુરક્ષા હવે સરકારની મુખ્ય પ્રાથમિકતા
વડાપ્રધાન કીર સ્ટાર્મરે આ મુદ્દે વિવિધ બાળ મનોવિજ્ઞાનીઓ, નિષ્ણાતો અને પીડિત પરિવારો સાથે વ્યાપક ચર્ચાઓ કરી છે. આ ઉપરાંત, બ્રિટન સરકાર ઓસ્ટ્રેલિયાના અનુભવનો પણ અભ્યાસ કરી રહી છે, જ્યાં ડિસેમ્બર ૨૦૨૫માં ૧૬ વર્ષથી નાની વયના બાળકો માટે સોશિયલ મીડિયાના ઉપયોગ અંગે અત્યંત કડક નિયમો અમલમાં મૂકવામાં આવ્યા હતા. સરકારનું સ્પષ્ટ માનવું છે કે, ઇન્ટરનેટ અને સોશિયલ મીડિયાના વ્યાપક પ્રભાવ વચ્ચે બાળકોને હાનિકારક કન્ટેન્ટ, સાયબર બુલિંગ અને અન્ય ઓનલાઇન જોખમોથી બચાવવા માટે કડક કાયદાકીય માળખાની તાતી જરૂરિયાત છે.
ટેક કંપનીઓની જવાબદારી અને દબાણ
સરકાર યુવા પેઢીની સુરક્ષા માટે મોટી ટેક કંપનીઓ વિરુદ્ધ કડક વલણ અપનાવવા તૈયાર છે. સરકારનું મુખ્ય લક્ષ્ય એવા પ્લેટફોર્મ્સ છે જે બાળકોના માનસિક સ્વાસ્થ્યને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે અથવા તેમની સુરક્ષા માટે જોખમી સાબિત થાય છે. જોકે, હાલમાં આ સપ્તાહ દરમિયાન કોઈ તાત્કાલિક પ્રતિબંધની જાહેરાત થવાની શક્યતા ઓછી છે, પરંતુ સરકાર લાંબાગાળાની નીતિ ઘડવા પર કામ કરી રહી છે.
ઓનલાઇન શોષણ અને ‘સેક્સટોર્શન’ સામે લડાઈ
બ્રિટિશ સરકાર ઓનલાઇન યોન શોષણને રોકવા માટે પણ વિશેષ પગલાં લઈ રહી છે. બાળકોને ઓનલાઇન સેક્સ્યુઅલ કન્ટેન્ટ બનાવતા રોકવા અને તેને ફેલાતા અટકાવવા માટે સરકાર કડક જોગવાઈઓ કરી રહી છે. નિષ્ણાતોની ચિંતા છે કે આવી સામગ્રીનો ઉપયોગ ભવિષ્યમાં બાળકોને બ્લેકમેલ કરવા કે ‘સેક્સટોર્શન’ (Sextortion) જેવા ગંભીર ગુનાઓ માટે કરવામાં આવે છે. આ પ્રકારના વધતા જતા ગુનાઓ સરકારની ટોચની પ્રાથમિકતામાં છે.
વૈશ્વિક સ્તરે વધી રહેલી ચિંતા
બ્રિટનમાં આ વર્ષે બાળકોના સોશિયલ મીડિયાના ઉપયોગને લઈને સલાહ-મસલતની પ્રક્રિયા હાથ ધરવામાં આવી હતી. જેમાં સ્ક્રીન ટાઇમ લિમિટ, રાત્રિ દરમિયાન સોશિયલ મીડિયાના ઉપયોગ પર પ્રતિબંધ અને બાળકોને પ્લેટફોર્મ પર લાંબા સમય સુધી જકડી રાખતા ‘ડિઝાઇન ફિચર્સ’ પર અંકુશ લાવવા જેવી બાબતો પર વિચારણા થઈ રહી છે. માત્ર બ્રિટન જ નહીં, પરંતુ ફ્રાન્સ, ડેનમાર્ક અને પોલેન્ડ પણ આ દિશામાં કડક કાયદાઓ લાવવા પર વિચાર કરી રહ્યા છે. ગ્રીસે તો જાન્યુઆરી ૨૦૨૭ થી ૧૫ વર્ષથી નાની વયના બાળકો માટે સોશિયલ મીડિયા એક્સેસ પર સંપૂર્ણ પ્રતિબંધ મૂકવાની જાહેરાત પણ કરી દીધી છે.
મજબૂત સુરક્ષા માળખું
બ્રિટનમાં પહેલેથી જ ‘ઓનલાઇન સેફ્ટી એક્ટ’ અમલમાં છે, જેના હેઠળ સોશિયલ મીડિયા કંપનીઓએ બાળકોને ગેરકાયદેસર અને હાનિકારક કન્ટેન્ટથી સુરક્ષિત રાખવા માટે જવાબદાર છે. હવે સરકાર આ સુરક્ષા માળખાને વધુ આધુનિક અને કડક બનાવવા જઈ રહી છે જેથી ટેક કંપનીઓ તેમની જવાબદારીમાંથી છટકી ન શકે.
