Health Tips: ચા-કોફી પીવાનું અચાનક છોડી દેશો તો શું થશે? જાણો ૧૦ દિવસમાં શરીરમાં થતા આ આશ્ચર્યજનક બદલાવ
ભારતના મોટાભાગના ઘરોમાં સવારની શરૂઆત ચા કે કોફીના ગરમાગરમ કપ વિના અધૂરી માનવામાં આવે છે. લોકોને એવું લાગે છે કે આખા દિવસ દરમિયાન એનર્જેટિક રહેવા માટે સવારે ચા કે કોફી પીવી અનિવાર્ય છે. પરંતુ શું તમે ક્યારેય વિચાર્યું છે કે જો તમે આ આદતને અચાનક છોડી દો તો તમારા શરીર પર તેની શું અસર થશે? ચાલો જાણીએ કે રોજબરોજ ચા-કોફી પીવાનું બંધ કરવાથી આગામી ૧૦ દિવસમાં તમારા શરીરમાં કેવા સકારાત્મક અને નકારાત્મક ફેરફારો જોવા મળી શકે છે.
એ વાત સાચી છે કે મર્યાદિત માત્રામાં લીધેલી ચા કે કોફી નુકસાન કરતી નથી, પરંતુ અતિરેક હંમેશા નુકસાનકારક સાબિત થાય છે. ચા અને કોફીમાં રહેલું કેફીન (Caffeine) આપણા સેન્ટ્રલ નર્વસ સિસ્ટમ એટલે કે ચેતાતંત્ર પર સીધી અસર કરે છે. જ્યારે તમે તેને અચાનક છોડો છો, ત્યારે શરીર તેની સામે પ્રતિક્રિયા આપે છે.
શરૂઆતના ૧ થી ૨ દિવસ: કેફીન વિથડ્રોઅલના લક્ષણો (નકારાત્મક અસરો)
જ્યારે તમે ચા કે કોફી પીવાનું બંધ કરો છો, ત્યારે શરૂઆતના ૨૪ થી ૪૮ કલાક દરમિયાન શરીરમાં કેફીનની ઉણપના કારણે કેટલાક અસહજ લક્ષણો જોવા મળે છે:
અસહ્ય માથાનો દુખાવો અને થાક: કેફીન મગજની રક્તવાહિનીઓને સંકોચવાનું કામ કરે છે. તેને અચાનક છોડવાથી આ રક્તવાહિનીઓ ફરી ફેલાય છે, જેના લીધે મગજ તરફ બ્લડ સરક્યુલેશન વધે છે અને શરૂઆતના દિવસોમાં તીવ્ર માથાનો દુખાવો થાય છે.
ચિડચિડાપણું અને આળસ: કેફીન જેવા આર્ટિફિશિયલ સ્ટિમ્યુલન્ટ ન મળવાને કારણે શરીરમાં ઉર્જાનો અભાવ વર્તાય છે, જેના લીધે સ્વભાવ ચિડચિડો બને છે અને કોઈ કામમાં મન પરોવવું મુશ્કેલ બને છે.
૧૦ દિવસ પછી શરીરમાં થતા અદભુત બદલાવ (સકારાત્મક અસરો)
શરૂઆતની મુશ્કેલીઓ વેઠ્યા બાદ, જ્યારે ૧૦ દિવસ પૂરા થાય છે ત્યારે શરીર કેફીનની પકડમાંથી સંપૂર્ણપણે મુક્ત થઈ જાય છે. તેના કારણે સ્વાસ્થ્યમાં નીચે મુજબના જબરદસ્ત સુધારા જોવા મળે છે:
૧. ઊંઘની ગુણવત્તામાં શ્રેષ્ઠ સુધારો
ચા કે કોફીમાં રહેલું કેફીન આપણી કુદરતી સ્લીપ સાયકલ (ઊંઘની પ્રક્રિયા) ને ડિસ્ટર્બ કરે છે. મોડી સાંજે કે રાત્રે ચા પીવાથી ઊંઘ વેરવિખેર થઈ જાય છે. ૧૦ દિવસ પછી જ્યારે શરીરમાંથી કેફીનની અસર નાબૂદ થાય છે, ત્યારે રાત્રે કુદરતી રીતે જ ઊંડી અને સુખદ ઊંઘ આવે છે અને સવારે ઉઠતી વખતે ગજબની તાજગીનો અહેસાસ થાય છે.
૨. પાચનતંત્ર મજબૂત બને છે
કેફીન પેટમાં એસિડિટી અને ગેસનું સ્તર વધારે છે, જેનાથી છાતીમાં બળતરા અથવા પાચનની ગરબડ થાય છે. વધુમાં, ચામાં રહેલું ટેનિન આંતરડામાં પોષક તત્વોના શોષણને અવરોધે છે. ચા-કોફી બંધ કરવાથી પાચનક્રિયા એકદમ સુધરી જાય છે અને અપચો કે એસિડિટી જેવી સમસ્યાઓ આપોઆપ ગાયબ થઈ જાય છે.
૩. માનસિક તણાવ અને ચિંતામાં ઘટાડો
જ્યારે આપણે કેફીન લઈએ છીએ, ત્યારે તે શરીરમાં ‘કોર્ટિસોલ’ (Cortisol) એટલે કે સ્ટ્રેસ હોર્મોનનું સ્તર વધારે છે. તેનાથી ધબકારા વધવા અને બેચેની જેવી સમસ્યા થાય છે. ૧૦ દિવસ સુધી ચા-કોફીથી દૂર રહેવાથી મન શાંત થાય છે અને એન્ઝાયટી (ચિંતા) નું સ્તર નોંધપાત્ર રીતે ઘટી જાય છે.
૪. નેચરલ એનર્જી બૂસ્ટર
શરૂઆતના ૧-૨ દિવસના થાક પછી, ૧૦મા દિવસ સુધીમાં બોડી પોતાની કુદરતી ઉર્જા સિસ્ટમને એક્ટિવેટ કરી દે છે. હવે તમારે એક્ટિવ રહેવા માટે કોઈ કેફીનયુક્ત ડ્રિંકની જરૂર પડતી નથી, પરંતુ શરીર આખો દિવસ કુદરતી રીતે જ ઉર્જાવાન રહે છે.
૫. બ્લડ પ્રેશર અને શુગર કંટ્રોલ
આપણે ચા કે કોફી પીતી વખતે તેમાં મોટી માત્રામાં ખાંડનો ઉપયોગ કરીએ છીએ. વધુ પડતી ચા પીવાથી શરીરમાં કેલરી અને શુગર વધે છે. જ્યારે તમે તેને છોડો છો, ત્યારે બ્લડ શુગર લેવલ સંતુલિત થાય છે અને હૃદયના ધબકારા સામાન્ય થતાં બ્લડ પ્રેશર પણ નિયંત્રણમાં રહે છે.
