હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ ખુલ્યું, ભારત સહિત પાંચ દેશો માટે મોટી રાહત.
મધ્ય પૂર્વમાં વધતા તણાવ વચ્ચે, ઈરાન અને અમેરિકા-ઈઝરાયલ વચ્ચેનો સંઘર્ષ વધુ ગાઢ બનતો જાય છે. તાજેતરમાં, ઈરાને યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના 15-મુદ્દાના શાંતિ પ્રસ્તાવને સ્પષ્ટપણે નકારી કાઢ્યો, તેને “મજાક” ગણાવ્યો. જવાબમાં, ટ્રમ્પે લશ્કરી કાર્યવાહી વધારવાની ધમકી આપી, જેનાથી આ ક્ષેત્રમાં અસ્થિરતા વધુ વધશે.
આ તણાવપૂર્ણ વાતાવરણ વચ્ચે, ભારત અને તેના પડોશીઓ માટે થોડી રાહત આવી છે, ખાસ કરીને એવા સમયે જ્યારે LPG પુરવઠા અંગે ચિંતાઓ ચાલુ છે.
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પર રાહત
ઈરાને જાહેરાત કરી છે કે તે તેના મિત્ર દેશો માટે સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ ટ્રાન્ઝિટ રૂટ ખુલ્લો રાખશે. આ નિર્ણય અત્યંત મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે, કારણ કે વિશ્વનો મોટો જથ્થો તેલ અને ગેસ પુરવઠો આ માર્ગમાંથી પસાર થાય છે.
આ પગલું ભારત માટે ખાસ કરીને રાહતદાયક છે. અહેવાલો અનુસાર, ભારતે 2018 પછી પહેલી વાર ઈરાન પાસેથી LPG કાર્ગો ખરીદ્યો છે. 2019 ની શરૂઆતમાં, પશ્ચિમી દેશો દ્વારા લાદવામાં આવેલા પ્રતિબંધોને કારણે ભારતે ઈરાન પાસેથી ઊર્જા આયાત સંપૂર્ણપણે સ્થગિત કરી દીધી હતી.
દરમિયાન, વૈશ્વિક ઉર્જા દબાણને ધ્યાનમાં રાખીને, ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાન પાસેથી તેલ અને ગેસ ખરીદી પર 30 દિવસની કામચલાઉ છૂટની જાહેરાત પણ કરી, જેનાથી ભારત જેવા દેશોને રાહત મળી.
કયા દેશોને આ છૂટ મળી?
મુંબઈમાં ઈરાની કોન્સ્યુલેટ જનરલના એક નિવેદન અનુસાર, ઈરાની વિદેશ મંત્રી અબ્બાસ અરાઘચીએ જણાવ્યું હતું કે ભારત, ચીન, રશિયા, ઈરાક અને પાકિસ્તાન જેવા મિત્ર દેશોને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી પસાર થવાની પરવાનગી આપવામાં આવી છે.
આ નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે સંયુક્ત રાષ્ટ્રના મહાસચિવ એન્ટોનિયો ગુટેરેસે પણ આ મહત્વપૂર્ણ દરિયાઈ માર્ગના સુગમ સંચાલન માટે અપીલ કરી હતી.
વૈશ્વિક ઉર્જા સંકટ વચ્ચે મહત્વપૂર્ણ પગલું
નોંધનીય છે કે ઈરાન પર અમેરિકા અને ઇઝરાયલના હુમલાને લગભગ ચાર અઠવાડિયા વીતી ગયા છે, પરંતુ પરિસ્થિતિ હજુ સુધી સામાન્ય થઈ નથી. પરિણામે, વૈશ્વિક ઉર્જા સંકટનો ભય વધુ ઘેરો બની રહ્યો છે.
આ સ્થિતિમાં, મિત્ર દેશો માટે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટને ખુલ્લું રાખવું માત્ર પ્રાદેશિક સ્થિરતા માટે મહત્વપૂર્ણ નથી, પરંતુ તે ભારત સહિત ઘણા દેશોની ઉર્જા સુરક્ષા માટે પણ મોટી રાહત સાબિત થઈ શકે છે.
