ડિજિટલ દુનિયામાં ‘અમર’ બનવાની તૈયારી? મેટાનું મોટું પગલું
ડિજિટલ યુગમાં, વ્યક્તિના મૃત્યુ પછી તેની ઓનલાઈન ઓળખનું શું થાય છે તે પ્રશ્ન વધુને વધુ ઉભો થઈ રહ્યો છે. દરમિયાન, મેટાને એક પેટન્ટ મળી છે જેણે આ ચર્ચાને વધુ વેગ આપ્યો છે. અહેવાલો અનુસાર, કંપનીએ એક AI-આધારિત સિસ્ટમ વિકસાવવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે જે વપરાશકર્તાના સોશિયલ મીડિયા એકાઉન્ટને તેમની ગેરહાજરી અથવા મૃત્યુ પછી પણ સક્રિય રાખી શકે છે.
AI ડિજિટલ ‘અવતાર’ બનશે
અહેવાલો અનુસાર, મેટાને ડિસેમ્બર 2025 માં આ પેટન્ટ પ્રાપ્ત થઈ હતી, જે 2023 માં ફાઇલ કરવામાં આવી હતી. આ સિસ્ટમમાં, એક અદ્યતન ભાષા મોડેલ વપરાશકર્તાની ભૂતકાળની પોસ્ટ્સ, ટિપ્પણીઓ, લાઈક્સ અને ક્રિયાપ્રતિક્રિયાઓનું વિશ્લેષણ કરીને તેમના વર્તન અને લેખન શૈલીની નકલ કરી શકે છે.
આનો અર્થ એ છે કે જો કોઈ વપરાશકર્તા લાંબા સમય સુધી પ્લેટફોર્મ પરથી ગેરહાજર રહે છે અથવા મૃત્યુ પામે છે, તો AI એ જ રીતે તેમની ડિજિટલ હાજરી ચાલુ રાખી શકે છે. આને એક પ્રકારનો વર્ચ્યુઅલ ડિજિટલ પ્રતિનિધિ કહી શકાય.
આ વિચાર કેમ ઉભરી આવ્યો?
કંપનીના દસ્તાવેજો અનુસાર, જ્યારે કોઈ વપરાશકર્તા અચાનક સોશિયલ મીડિયા પરથી ગાયબ થઈ જાય છે, ત્યારે તે તેના મિત્રો અને પરિવાર પર ભાવનાત્મક અસર કરી શકે છે. આવી સ્થિતિમાં, AI-આધારિત પ્રોફાઇલ તેમના નજીકના લોકોને માનસિક ટેકો પૂરો પાડી શકે છે, જેનાથી તેઓ ડિજિટલ મીડિયા દ્વારા તેમની યાદો અને શૈલી સાથે જોડાઈ શકે છે.
‘ગ્રિફ ટેક’નો ઉભરતો ટ્રેન્ડ
આ ખ્યાલ સંપૂર્ણપણે નવો નથી. ટેક ઉદ્યોગમાં ‘ગ્રિફ ટેક’ નામનું એક નવું ક્ષેત્ર ઉભરી રહ્યું છે, જે મૃત વ્યક્તિઓની ડિજિટલ હાજરીને સાચવવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે.
ઉદાહરણ તરીકે, રેપ્લિકા અને યુ, ઓન્લી વર્ચ્યુઅલ જેવી કંપનીઓ આ દિશામાં કામ કરી રહી છે. 2021 માં, માઇક્રોસોફ્ટે એક ચેટબોટ પેટન્ટ કરાવ્યું જે મૃત વ્યક્તિના ડિજિટલ વર્તનની નકલ કરી શકે છે.
એકાઉન્ટ્સ વિરામ પછી પણ સક્રિય રહેશે
આ ટેકનોલોજી મૃત્યુ સુધી મર્યાદિત નથી. જો કોઈ વપરાશકર્તા સોશિયલ મીડિયાથી કામચલાઉ વિરામ લે તો પણ, AI તેમના એકાઉન્ટને સક્રિય રાખી શકે છે, અનુયાયીઓ સાથે જોડાણ જાળવી શકે છે.
શું આ સુવિધા ખરેખર અમલમાં મૂકવામાં આવશે?
જ્યારે આ વિચાર ભવિષ્યવાદી વિજ્ઞાન-કથા વાર્તામાંથી કંઈક બહારનો લાગે છે, મેટાએ સ્પષ્ટતા કરી કે હાલમાં આ પેટન્ટ લાગુ કરવાની કોઈ નક્કર યોજના નથી. ટેક કંપનીઓ ઘણીવાર અસંખ્ય પ્રાયોગિક ખ્યાલો પર પેટન્ટ ફાઇલ કરે છે, જે બધા વાસ્તવિક ઉત્પાદનોમાં રૂપાંતરિત થતા નથી.
