LPG કટોકટી વધુ ઘેરી: હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ બંધ થવાથી ભારતને ગેસ સપ્લાય પર અસર પડી
LPG સિલિન્ડરની અછત લાઈવ: ઈરાન, ઇઝરાયલ અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ વચ્ચે ચાલી રહેલા તણાવ અને મધ્ય પૂર્વમાં વધતા સંઘર્ષની અસર હવે ભારત પર પડી રહી છે. જાહેર રસોડાથી લઈને હોટલ અને રેસ્ટોરન્ટ સુધી LPGની અછતના અહેવાલો સામે આવી રહ્યા છે.
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ બંધ થવાથી ગેસ સપ્લાય ચેઇન પર અસર પડી છે, જેના કારણે LPG સપ્લાયમાં વિક્ષેપ પડ્યો છે. આ અસર ઘણા મોટા શહેરો અને હોસ્પિટાલિટી સેક્ટરમાં સ્પષ્ટપણે દેખાય છે.
મહાનગરોમાં શું પરિસ્થિતિ છે?
દિલ્હી, મુંબઈ, બેંગલુરુ અને કોલકાતા જેવા મોટા શહેરોમાં હોટેલ અને રેસ્ટોરન્ટ માલિકોને કોમર્શિયલ LPG સિલિન્ડર મેળવવામાં મુશ્કેલીઓનો સામનો કરવો પડી રહ્યો છે. રેસ્ટોરન્ટ એસોસિએશનોનું કહેવું છે કે છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી ગેસ સપ્લાય અનિયમિત છે.
મુંબઈ હોટેલ્સ એન્ડ રેસ્ટોરન્ટ્સ એસોસિએશન (AHRA) ના જણાવ્યા અનુસાર, રસોઈ ગેસની અછતને કારણે શહેરની લગભગ 20 ટકા હોટલો કામચલાઉ ધોરણે બંધ થઈ ગઈ છે. એસોસિએશનનું કહેવું છે કે જો પરિસ્થિતિ ટૂંક સમયમાં સુધરશે નહીં, તો આગામી દિવસોમાં મુંબઈની લગભગ અડધી હોટલો બંધ કરવાની ફરજ પડી શકે છે.
દરમિયાન, સરકારે તેલ કંપનીઓ અને રિફાઇનરીઓને LPG ઉત્પાદન વધારવા અને સ્થિર પુરવઠો જાળવવાનો નિર્દેશ આપ્યો છે.
વાણિજ્યિક LPG પુરવઠામાં વિક્ષેપ
એક મીડિયા અહેવાલ મુજબ, એક LPG ડીલરે જણાવ્યું હતું કે હાલમાં ઘરેલુ 14.2 કિલોગ્રામ સિલિન્ડર ઉપલબ્ધ છે, પરંતુ રવિવારથી વાણિજ્યિક LPG સિલિન્ડરનો પુરવઠો ખૂબ જ મર્યાદિત થઈ ગયો છે. આ હોટલ અને રેસ્ટોરન્ટ જેવા વ્યવસાયો માટે નોંધપાત્ર સમસ્યા ઊભી કરી શકે છે, કારણ કે તેઓ મુખ્યત્વે મોટા સિલિન્ડરનો ઉપયોગ કરે છે.
LPG ડીલરો કહે છે કે જો પરિસ્થિતિ લાંબા સમય સુધી આવી જ રહેશે, તો ઘણી હોટલ અને વાણિજ્યિક સંસ્થાઓને કાળા બજારમાંથી ઘરેલુ સિલિન્ડર ખરીદવાની ફરજ પડી શકે છે. આ માત્ર ગેરકાયદેસર જ નથી પણ સલામતી માટે પણ જોખમ છે.
બીજા એક ડીલરે સરકારને અપીલ કરતા કહ્યું કે જો જરૂરી હોય તો, કિંમતો વધારવી જોઈએ, પરંતુ વાણિજ્યિક સિલિન્ડરનો પુરવઠો બંધ ન કરવો જોઈએ.
NRAI સલાહ
વાણિજ્યિક LPGની અછતને ધ્યાનમાં રાખીને, નેશનલ રેસ્ટોરન્ટ એસોસિએશન ઓફ ઈન્ડિયા (NRAI) એ રેસ્ટોરન્ટ્સને ગેસ પરની તેમની નિર્ભરતા ઘટાડવાની સલાહ આપી છે.
એસોસિએશને સપ્લાય વિક્ષેપ દરમિયાન પણ કામગીરી ચાલુ રાખવા માટે ઇન્ડક્શન કુકટોપ, ઇલેક્ટ્રિક ગ્રીલ, કોમ્બી ઓવન અને ઇલેક્ટ્રિક રાઇસ કુકર જેવા વિકલ્પો અપનાવવાનું સૂચન કર્યું છે.
NRAI એ રેસ્ટોરન્ટ સંચાલકોને તેમના રસોઈ સમયપત્રકને સમાયોજિત કરવાની પણ સલાહ આપી છે. ઉદાહરણ તરીકે, નોન-પીક અવર્સ દરમિયાન ગેસનો ઉપયોગ ઓછો કરો અને જો જરૂરી હોય તો, ગ્રેવી અથવા સોસ જેવા તૈયાર ઘટકો પડોશી રેસ્ટોરાં સાથે શેર કરો.
અગ્નિસંસ્કાર ભઠ્ઠીઓ પણ પ્રભાવિત થઈ
પુણે મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન (PMC) એ એક નોટિસ જારી કરીને જણાવ્યું છે કે પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ મંત્રાલયના નિર્દેશોને અનુસરીને ગેસથી ચાલતા અગ્નિસંસ્કાર ભઠ્ઠીઓ અસ્થાયી રૂપે બંધ કરી શકાય છે.
મધ્ય પૂર્વ કટોકટીને કારણે મંત્રાલયે ઘરેલું LPG વપરાશ માટે પ્રોપેન અને બ્યુટેન પુરવઠાને પ્રાથમિકતા આપવાનો નિર્ણય લીધો છે.
પીજી અને મેસ ફી વધી શકે છે
હૈદરાબાદ અને ચેન્નાઈ જેવા શહેરોમાં પીજી અને હોસ્ટેલ ઓપરેટરો કહે છે કે તેઓને જરૂરી LPG સિલિન્ડરના લગભગ 25 ટકા જ મળી રહ્યા છે.
ગેસના વધતા ખર્ચ અને મર્યાદિત પુરવઠાને કારણે, ઘણા હોસ્ટેલ ઓપરેટરો ભવિષ્યમાં મેસ ફીમાં 10 થી 15 ટકાનો વધારો કરી શકે છે.
