આવકવેરા કાયદો 2026 લાગુ થયો, પરંતુ ટેક્સ સ્લેબમાં કોઈ ફેરફાર થયો નહીં
ભારતમાં ૧ એપ્રિલ, 2026 થી એક નવો આવકવેરા કાયદો અમલમાં આવશે. આવકવેરા કાયદો, 2026, લગભગ ૬૦ વર્ષ જૂના આવકવેરા કાયદા, ૧૯૬૧ ને બદલશે. સરકારના મતે, આ ફક્ત કર નિયમોમાં ફેરફાર નથી, પરંતુ સમગ્ર સિસ્ટમને સરળ બનાવવા, ડિજિટાઇઝ કરવા અને પારદર્શક બનાવવા તરફનું એક મોટું પગલું છે.
સૌથી અગત્યનું, જ્યારે ટેક્સ સ્લેબ અને દરોમાં કોઈ ફેરફાર કરવામાં આવ્યા નથી, ત્યારે રિપોર્ટિંગ, ડિસ્ક્લોઝર અને ફાઇલિંગ સંબંધિત નિયમો પહેલા કરતા વધુ કડક હશે.
પગારદાર કર્મચારીઓ માટે ભોજન લાભોમાં રાહત
નવા નિયમો ભોજન વાઉચર પર કર મુક્તિમાં વધારો કરે છે. કોર્પોરેટ દ્વારા જારી કરાયેલા ભોજન કાર્ડ (જેમ કે સોડેક્સો, પ્લક્સી) પર કર મુક્ત મર્યાદા ₹૫૦ પ્રતિ માઇલથી વધારીને ₹૨૦૦ પ્રતિ માઇલ કરવામાં આવી છે.
આનાથી કર્મચારીઓને વાર્ષિક ₹૧ લાખ સુધીના વધારાના કર મુક્ત લાભો મળી શકે છે, જેનાથી તેમની કુલ કર બચતમાં વધારો થઈ શકે છે.
HRA નિયમોમાં ફેરફાર અને કડકીકરણ
હાઉસ રેન્ટ એલાઉન્સ (HRA) સંબંધિત નિયમોમાં પણ સુધારો કરવામાં આવ્યો છે. ૫૦ ટકા HRA મુક્તિ ધરાવતા શહેરોની યાદીમાં હવે બેંગલુરુ, હૈદરાબાદ, પુણે અને અમદાવાદ, દિલ્હી, મુંબઈ, ચેન્નાઈ અને કોલકાતાનો સમાવેશ થાય છે.
વધુમાં, પારદર્શિતા વધારવા માટે, HRA દાવાઓ ફાઇલ કરતી વખતે હવે મકાનમાલિકની માહિતી આપવી ફરજિયાત રહેશે, આમ છેતરપિંડીભર્યા દાવાઓ અટકાવશે.
નવું ફોર્મ ૧૩૦ ફોર્મ ૧૬ ને બદલે છે
એક મોટો ફેરફાર એ છે કે કંપનીઓ હવે કર્મચારીઓને ફોર્મ ૧૬ જારી કરશે નહીં. તેને નવા ફોર્મ ૧૩૦ દ્વારા બદલવામાં આવશે.
આ ફેરફારનો ઉદ્દેશ્ય ITR ફાઇલિંગને સંપૂર્ણપણે સિસ્ટમ-આધારિત બનાવવાનો છે. જો કે, TDS માં કોઈપણ ભૂલ રિફંડમાં વિલંબ કરી શકે છે, તેથી કર્મચારીઓએ તેમની કર વિગતો પર ખાસ ધ્યાન આપવાની જરૂર પડશે.
PAN અને ઉચ્ચ-મૂલ્ય વ્યવહારો પર કડકતા
પર્નમેટ એકાઉન્ટ નંબર (PAN) સંબંધિત નિયમો પણ કડક કરવામાં આવ્યા છે. વાહન ખરીદવા અથવા વેચવા જેવા ઉચ્ચ-મૂલ્યના વ્યવહારો માટે PAN પ્રદાન કરવું હવે ફરજિયાત રહેશે.
વધુમાં, કર વ્યવસ્થા પસંદ કરવાની પ્રક્રિયા સરળ બનાવવામાં આવી છે. હવે અલગ ફોર્મ ભરવાની જરૂર રહેશે નહીં; તમારા ITR ફાઇલ કરતી વખતે પસંદગી કરી શકાય છે.
ડિજિટલ અને પારદર્શક સિસ્ટમ તરફ એક પગલું
નવા કાયદાનો હેતુ કર વધારવાનો નથી, પરંતુ સિસ્ટમને વધુ પારદર્શક અને કાર્યક્ષમ બનાવવાનો છે. તે ફેસલેસ એસેસમેન્ટ, માનવ હસ્તક્ષેપમાં ઘટાડો અને ઝડપી રિફંડ જેવી સુવિધાઓ પર ભાર મૂકે છે.
શું ધ્યાનમાં રાખવું
નવા નિયમો હેઠળ, કરદાતાઓએ ભવિષ્યની સમસ્યાઓ ટાળવા માટે સમયાંતરે તેમના પગાર માળખા, HRA વિગતો, PAN અને TDS તપાસવા જોઈએ.
