FPI નું વેચાણ ક્યારે બંધ થશે? બજારની અસર અને નિષ્ણાતોના અભિપ્રાય વિશે જાણો.
નવા વર્ષમાં પણ ભારતીય શેરબજારમાંથી વિદેશી પોર્ટફોલિયો રોકાણકારો (FPIs) દ્વારા વેચવાલીનો દોર ઓછો થતો નથી. જાન્યુઆરીમાં અત્યાર સુધી, FPIs એ ભારતીય ઇક્વિટીમાંથી ₹22,530 કરોડ (આશરે $2.5 બિલિયન) પાછા ખેંચી લીધા છે. આ વલણ ગયા વર્ષથી ચાલુ છે અને તેની સીધી અસર બજાર અને રૂપિયા પર પડી રહી છે.
યુએસ બોન્ડ યીલ્ડમાં વધારો અને ડોલર મજબૂત થવાથી વિદેશી રોકાણકારો ઉભરતા બજારોથી દૂર થઈ રહ્યા છે. અગાઉ, 2025 માં, FPIs એ ભારતીય બજારમાંથી ₹1.66 લાખ કરોડ (આશરે $18.9 બિલિયન) વેચ્યા હતા. ચલણની અસ્થિરતા, વૈશ્વિક વેપાર તણાવ, સંભવિત યુએસ ટેરિફ અને ઊંચા મૂલ્યાંકન મુખ્ય પરિબળો હતા.
રૂપિયા પર વધતું દબાણ
FPIs ના સતત વેચાણને કારણે ડોલર સામે આશરે 5 ટકાનો ઘટાડો થયો છે. જ્યારે વિદેશી રોકાણકારો ભારતીય શેર વેચીને મૂડી પાછી ખેંચી લે છે, ત્યારે તેઓ ડોલર ખરીદે છે, જે બજારમાં ડોલરની માંગમાં વધારો કરે છે અને રૂપિયા પર દબાણ લાવે છે. NSDL ના ડેટા અનુસાર, FPIs એ 1 જાન્યુઆરીથી 16 જાન્યુઆરી વચ્ચે ભારતીય ઇક્વિટીમાંથી ₹22,530 કરોડ પાછા ખેંચી લીધા છે.
નિષ્ણાતનો અભિપ્રાય
સેન્ટ્રિસિટી વેલ્થટેકના ઇક્વિટી હેડ અને સ્થાપક ભાગીદાર સચિન જસુજા કહે છે કે યુએસ બોન્ડ યીલ્ડમાં વધારો અને મજબૂત ડોલરના કારણે વિકસિત બજારોમાં જોખમ-સમાયોજિત વળતરમાં સુધારો થયો છે. આનાથી ઉભરતા બજારોમાંથી મૂડીનો પ્રવાહ વધી રહ્યો છે.
મોર્નિંગસ્ટાર ઇન્વેસ્ટમેન્ટ રિસર્ચ ઇન્ડિયાના પ્રિન્સિપલ મેનેજર (રિસર્ચ) હિમાંશુ શ્રીવાસ્તવે જણાવ્યું હતું કે યુએસ સંપત્તિના વધતા આકર્ષણથી ઉભરતા બજારોમાં રોકાણ કરવાનું જોખમ વધ્યું છે. વધુમાં, ભૂ-રાજકીય અને વેપાર-સંબંધિત અનિશ્ચિતતાઓએ પણ રોકાણકારોની ભાવના નબળી પાડી છે.
વેચાણ ક્યાં સુધી ચાલુ રહેશે?
જિયોજિત ઇન્વેસ્ટમેન્ટ્સના ચીફ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ સ્ટ્રેટેજિસ્ટ વી.કે. વિજયકુમારના જણાવ્યા અનુસાર, ભારત-યુએસ વેપાર સોદાની આસપાસની અનિશ્ચિતતા અને સ્થાનિક બજારમાં કેટલાક સેગમેન્ટના ઊંચા મૂલ્યાંકને રોકાણકારોને નફો બુક કરવા માટે પ્રેરિત કર્યા છે. વધુમાં, કમાણીની મોસમના મિશ્ર સંકેતોએ પણ વિદેશી રોકાણકારોને સાવધ બનાવ્યા છે.
તેમણે ઉમેર્યું હતું કે જ્યાં સુધી બજારને મજબૂત બનાવવા માટે કોઈ નક્કર હકારાત્મક ટ્રિગર ન આવે ત્યાં સુધી FPI વેચાણ દબાણ ચાલુ રહેવાની શક્યતા છે. 2025 માં બજારોમાં પ્રભુત્વ ધરાવતો AI-સંચાલિત ટ્રેડિંગ ટ્રેન્ડ 2026 ની શરૂઆતમાં પણ ચાલુ રહ્યો છે, જોકે વર્ષના અંત સુધીમાં આમાં ફેરફાર થઈ શકે છે.
