Donald Trump: ‘અમે સારા છીએ એટલે ઈરાનને ૧ અઠવાડિયાનો સમય આપ્યો’, ખામેનેઈના અંતિમ સંસ્કાર વચ્ચે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનો સણસણતો તંજ
ઈરાનના પૂર્વ સર્વોચ્ચ નેતા અયાતુલ્લા અલી ખામેનેઈના અંતિમ સંસ્કારની વિધિ શરૂ થતાંની સાથે જ વૈશ્વિક રાજકારણમાં ગરમાવો આવી ગયો છે. આ દરમિયાન અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનું એક વિવાદાસ્પદ નિવેદન ફરી એકવાર આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ચર્ચાનો વિષય બન્યું છે. ટ્રમ્પે ઈરાન પર આકરા પ્રહારો કરતા દાવો કર્યો છે કે અમેરિકાએ ઈરાનને તેના સર્વોચ્ચ નેતાના અંતિમ સંસ્કાર માટે એક અઠવાડિયાનો સમય આપ્યો કારણ કે અમેરિકા ‘દયાળુ અને સારું’ છે. ટ્રમ્પનું આ નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે ઈરાનમાં ખામેનેઈને અંતિમ વિદાય આપવા માટે લાખો લોકો રસ્તાઓ પર ઉતરી આવ્યા છે.
માઉન્ટ રશમોરથી ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનો ઈરાન પર તંજ
અમેરિકાના ૨૫૦મા સ્વતંત્રતા વર્ષની ઉજવણીના ભાગરૂપે સાઉથ ડકોટાના ઐતિહાસિક માઉન્ટ રશમોર (Mount Rushmore) ખાતે એક ભવ્ય કાર્યક્રમનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. આ કાર્યક્રમને સંબોધિત કરતી વખતે રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે તાજેતરના અમેરિકા-ઈરાન સૈન્ય સંઘર્ષનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો. તેમણે પોતાના આક્રમક અંદાજમાં કહ્યું, “અમે ઈરાનને પાયામાંથી હચમચાવી દીધું છે. હવે તેઓ કોઈ પણ ભોગે અમારી સાથે કરાર કરવા માટે બેતાબ છે. અમે તેમને અંતિમ સંસ્કારની વિધિ પતાવવા માટે એક અઠવાડિયાની રજા (સમય) આપી છે, કારણ કે અમે સારા લોકો છીએ.” ટ્રમ્પના આ નિવેદનને ઈરાન પ્રત્યેના તેમના કડક વલણના પ્રદર્શન તરીકે જોવામાં આવી રહ્યું છે.
ઈરાનમાં સપ્તાહભર ચાલનારી અંતિમયાત્રાનો પ્રારંભ
બીજી તરફ, ઈરાનમાં અયાતુલ્લા અલી ખામેનેઈના સન્માનમાં એક સપ્તાહ સુધી ચાલનારા ભવ્ય રાજકીય અંતિમ સંસ્કાર અને શ્રદ્ધાંજલિ કાર્યક્રમોની સત્તાવાર શરૂઆત થઈ ચૂકી છે. ઈરાની પ્રશાસનના જણાવ્યા અનુસાર, દેશના જુદા જુદા શહેરોમાં યોજાનારી આ અંતિમયાત્રામાં લાખોની સંખ્યામાં નાગરિકો, સમર્થકો અને લશ્કરી અધિકારીઓ સામેલ થાય તેવી શક્યતા છે. આ શોક સપ્તાહ દરમિયાન આખા ઈરાનમાં સુરક્ષા વ્યવસ્થા અત્યંત ચુસ્ત કરી દેવામાં આવી છે.
૨૮ ફેબ્રુઆરીના હવાઈ હુમલામાં થયું હતું મોત
ઉલ્લેખનીય છે કે, ઈરાનના સત્તાવાર સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, આ વર્ષે ૨૮ ફેબ્રુઆરીના રોજ અમેરિકા અને ઈઝરાયેલે સંયુક્ત રીતે ઈરાન પર એક મોટો હવાઈ હુમલો કર્યો હતો. આ ભયાનક હુમલામાં અયાતુલ્લા અલી ખામેનેઈનું મોત નીપજ્યું હતું. આ સૈન્ય ઓપરેશન એટલું મોટું હતું કે તેમાં ખામેનેઈની સાથે તેમના પરિવારના અનેક સભ્યો પણ માર્યા ગયા હતા, જેમાં તેમની પુત્રી, જમાઈ, પૌત્રી અને પુત્રવધૂનો સમાવેશ થાય છે. આ હુમલા બાદ મધ્ય પૂર્વ (Middle East) માં યુદ્ધની સ્થિતિ સર્જાઈ હતી.
યુદ્ધની પરિસ્થિતિને કારણે અંતિમ સંસ્કારમાં થયો વિલંબ
સામાન્ય રીતે ઈસ્લામિક પરંપરા અને શરિયતના નિયમો અનુસાર, કોઈપણ વ્યક્તિના અવસાન બાદ ૨૪ કલાકની અંદર જ તેના પાર્થિવ દેહને દફનાવવામાં આવે છે. પરંતુ ખામેનેઈના કિસ્સામાં આ પરંપરા જાળવી શકાઈ નહોતી. અમેરિકા-ઈઝરાયેલ સાથે ચાલી રહેલા તીવ્ર યુદ્ધ, બોમ્બમારો અને ગંભીર સુરક્ષા કારણોસર ઈરાન પ્રશાસનને આ અંતિમ સંસ્કાર લાંબા સમય સુધી ટાળવા પડ્યા હતા. ગયા મહિને બંને પક્ષો વચ્ચે ઔપચારિક યુદ્ધવિરામ (Ceasefire) લાગુ થયા બાદ જ ઈરાની સરકારે પરિસ્થિતિ નિયંત્રણમાં હોવાનું જોઈને આ સપ્તાહભરના અંતિમ સંસ્કારનો કાર્યક્રમ નક્કી કર્યો છે. ટ્રમ્પના નિવેદન અને ઈરાનની આ સ્થિતિએ વૈશ્વિક રાજદ્વારી આલમમાં નવી ચર્ચા છેડી દીધી છે.
