WhatsApp: 24×7 ઓનલાઇન અને બિલકુલ ફ્રી! ઓટીપી સિક્યોરિટી સાથે લોન્ચ થયો સરકારનો સત્તાવાર ‘WhatsApp E-Mitra’ ચેટબોટ
ડિજિટલ ઇન્ડિયા અભિયાનને વેગ આપતાં રાજસ્થાન સરકારે સામાન્ય જનતાની સુવિધા માટે ‘વોટ્સએપ ઈ-મિત્ર’ પ્લેટફોર્મ લોન્ચ કર્યું છે. આ સુવિધા અંતર્ગત હવે લોકોને પાણી-વીજળીના બિલ ભરવાથી લઈને અનેક સરકારી દસ્તાવેજો મેળવવા માટે સરકારી કચેરીઓ કે ઈ-મિત્ર કેન્દ્રો પર લાઈનમાં ઊભા રહેવું નહીં પડે. લોકો ઘરબેઠા પોતાના સ્માર્ટફોન દ્વારા માત્ર એક મેસેજ કરીને આ તમામ સુવિધાઓનો ઉપયોગ કરી શકશે. સરકારનો આગામી લક્ષ્યાંક આ પ્લેટફોર્મ પર સેવાઓની સંખ્યા વધારીને ૧૦૦ સુધી લઈ જવાનો છે.

શું છે આ ‘WhatsApp E-Mitra’ સેવા?
આ નવીનતમ સેવા રાજસ્થાન સરકારના લોકપ્રિય અને પહેલાથી જ સફળતાપૂર્વક ચાલી રહેલા ‘ઈ-મિત્ર’ પોર્ટલનું એક નવું ડિજિટલ એક્સટેન્શન (વિસ્તરણ) છે. અત્યાર સુધી લોકોને નાની-નાની જરૂરિયાતો માટે કમ્પ્યુટર સેન્ટર કે સરકારી ઓફિસ જવું પડતું હતું. પરંતુ હવે વોટ્સએપ ઈ-મિત્રના કારણે લોકો પોતાના ફોન પર જ જાતિનું પ્રમાણપત્ર (Caste Certificate), મૂળ નિવાસી પ્રમાણપત્ર (Domicile Certificate), જન્મ અને મૃત્યુના દાખલા, ઈડબ્લ્યુએસ (EWS) સર્ટિફિકેટ તેમજ રેશનકાર્ડ જેવી અત્યંત આવશ્યક સેવાઓ મેળવી શકશે. આ ઉપરાંત, આ ચેટબોટ નાગરિકોને સરકારની વિવિધ કલ્યાણકારી યોજનાઓની સાચી માહિતી પણ પૂરી પાડશે.
સેવાનો લાભ કેવી રીતે લેવો? (સ્ટેપ-બાય-સ્ટેપ પ્રોસેસ)
રાજસ્થાન સરકારની આ હાઈટેક સેવાનો લાભ લેવાની પ્રક્રિયા ખૂબ જ સરળ અને લોકાભિમુખ છે:
સૌથી પહેલાં યુઝરે પોતાના સ્માર્ટફોનમાં સત્તાવાર વોટ્સએપ એપ્લિકેશન ઓપન કરવી પડશે.
ત્યારબાદ, સરકારે જાહેર કરેલો સત્તાવાર ઈ-મિત્ર હેલ્પલાઈન નંબર 94610-62705 પોતાના મોબાઈલમાં સેવ કરવાનો રહેશે.
આ નંબરના ચેટબોક્સમાં જઈને માત્ર ‘Hi’ લખીને મેસેજ મોકલવાનો રહેશે.
મેસેજ સેન્ડ થતાંની સાથે જ ઈ-મિત્રનો આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) આધારિત ચેટબોટ એક્ટિવ થઈ જશે અને સ્ક્રીન પર સેવાઓની યાદી બતાવશે.
નાગરિકો પોતાની જરૂરિયાત મુજબની સેવાની પસંદગી કરીને આગળની પ્રક્રિયા પૂરી કરી શકશે. સામાન્ય લોકોની સુવિધા માટે આ ચેટબોટ હિન્દી અને અંગ્રેજી એમ બંને ભાષાઓમાં કામ કરે છે.

શું આ સેવાઓ માટે કોઈ ચાર્જ ચૂકવવો પડશે?
આ બાબતે સરકારે સંપૂર્ણ સ્પષ્ટતા કરી છે કે વોટ્સએપ ઈ-મિત્ર સેવા નાગરિકો માટે સંપૂર્ણપણે મફત (Free of Cost) છે. આ પ્લેટફોર્મનો ઉપયોગ કરવા બદલ કોઈ પણ પ્રકારની વધારાની ફી કે પ્લેટફોર્મ ચાર્જ વસૂલવામાં આવશે નહીં. સૌથી મોટી રાહતની વાત એ છે કે આ એક ૨૪ કલાક અને સાતેય દિવસ ($24 \times 7$) કાર્યરત રહેતી સિસ્ટમ છે. એટલે કે, નાગરિકો દિવસ હોય કે રાત, ગમે ત્યારે પોતાની અનુકૂળતા મુજબ સરકારી દસ્તાવેજો માટે અરજી કરી શકશે અને સ્ટેટસ જાણી શકશે.
ડેટા સુરક્ષા અને પ્રાઈવસી કેટલી મજબૂત છે?
સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ હોવાના કારણે લોકોના મનમાં સુરક્ષાને લઈને સવાલો ઉઠે તે સ્વાભાવિક છે. પરંતુ રાજસ્થાન સરકારે દાવો કર્યો છે કે આ વોટ્સએપ ઈ-મિત્ર સિસ્ટમ ૧૦૦% સુરક્ષિત અને પ્રમાણિત છે. આમાં યુઝર્સની કોઈ પણ ખાનગી માહિતી લીક થવાનું જોખમ નથી.
