Mobile Recharge: ટાવર ચલાવવાનો ખર્ચ વધતાં ટેલિકોમ કંપનીઓ વધારશે ટેરિફ, જાણો કેમ ડીઝલ નડ્યું મોબાઈલ બિલને
ભારતમાં તાજેતરમાં જ પેટ્રોલ અને ડીઝલની કિંમતોમાં પ્રતિ લીટર ૩ રૂપિયાનો ઝીંકાયેલો તોતિંગ વધારો માત્ર તમારા પ્રવાસના બજેટને જ નહીં, પરંતુ તમારા માસિક મોબાઈલ બિલને પણ મોટો ઝટકો આપવા જઈ રહ્યો છે. સામાન્ય રીતે કોઈપણ વ્યક્તિના મનમાં એ સવાલ આવવો સ્વાભાવિક છે કે પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવ વધવાથી મોબાઈલ રિચાર્જ પ્લાન્સ (Mobile Recharge Plans) ની કિંમતોમાં કેવી રીતે વધારો થઈ શકે? કારણ કે બંને ક્ષેત્રો એકબીજાથી તદ્દન અલગ છે. પરંતુ, ટેલિકોમ સેક્ટરના આંતરિક આર્થિક માળખાને સમજવામાં આવે તો આ બંને વચ્ચે ખૂબ જ ઊંડો સંબંધ છે. આજે આપણે એ સમજીશું કે ઈંધણનો આ ભાવવધારો તમારા મોબાઈલ ટેરિફને કેવી રીતે મોંઘો કરશે.

મોબાઈલ ટાવર અને ડીઝલનો સીધો સંબંધ: ઓપરેટિંગ કોસ્ટમાં વધારો
દેશભરમાં કાર્યરત લાખો મોબાઈલ ટાવર્સને ૨૪ કલાક અવિરત ચલાવવા માટે વીજળી ઉપરાંત મોટા પાયે ડીઝલ જનરેટરનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. ટેલિકોમ નિષ્ણાતોના મતે, કોઈપણ મોબાઈલ ટાવરને કાર્યરત રાખવા માટે તેની કુલ ઓપરેટિંગ કોસ્ટ (સંચાલન ખર્ચ) ના આશરે ૪૦ ટકા ખર્ચ વીજળી અને ઈંધણ (ડીઝલ) પાછળ થાય છે. ડીઝલના ભાવમાં પ્રતિ લીટર ૩ રૂપિયાનો વધારો થવાનો સીધો અર્થ એ છે કે ટેલિકોમ કંપનીઓ માટે હવે મોબાઈલ ટાવર ચલાવવાનો ખર્ચ પણ મોટા પાયે વધી જશે. ભારત જેવા વિશાળ દેશમાં કરોડો ગ્રાહકોને નેટવર્ક આપતી મોટી ટેલિકોમ કંપનીઓએ હવે માત્ર ડીઝલ ખરીદવા માટે જ દર વર્ષે સેંકડો કરોડ રૂપિયાનો અતિરિક્ત બોજ સહન કરવો પડશે.
5G ટેકનોલોજી અને ઉર્જાનો વધુ વપરાશ
વર્તમાન સમયમાં દેશમાં 5G નેટવર્કનો વ્યાપ ખૂબ જ ઝડપથી વધી રહ્યો છે. પરંતુ, તકનીકી દ્રષ્ટિએ 5G ટાવર્સને ચલાવવા માટે જૂના 4G ટાવર્સની સરખામણીએ ઘણી વધારે ઉર્જા (Energy) અને પાવર બેકઅપની જરૂર પડે છે. આ સ્થિતિમાં, જ્યારે દેશમાં હજુ પણ વીજ કાપ અથવા ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં પાવર સપ્લાયની મર્યાદાઓ છે, ત્યારે આ 5G ટાવર્સને જનરેટર દ્વારા ચલાવવા માટે ડીઝલનો વપરાશ ખૂબ વધી જાય છે. પરિણામે, વધેલા ભાવોને કારણે ટેલિકોમ કંપનીઓ માટે 5G નેટવર્કનું મેનેજમેન્ટ કરવું હવે અત્યંત ખર્ચાળ સાબિત થઈ રહ્યું છે.

જૂન ૨૦૨૬ થી ૧૫ ટકાનો મોટો ટેરિફ હાઈક
‘ટેલિકોમ ટોક’ (Telecom Talk) ના તાજેતરના અહેવાલ અનુસાર, વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઈનમાં ચાલી રહેલી અડચણો અને સ્થાનિક સ્તરે વધતી ઓપરેટિંગ કોસ્ટને કારણે ટેલિકોમ કંપનીઓ આગામી મહિનાથી એટલે કે જૂન ૨૦૨૬ થી તેમના મોબાઈલ રિચાર્જ પ્લાન્સની કિંમતોમાં ૧૫ ટકા સુધીનો વધારો કરી શકે છે.
વાસ્તવમાં, ભારતીય ટેલિકોમ કંપનીઓ પોતાના એવરેજ રેવન્યુ પર યુઝર (ARPU) ને સુધારવા માટે ઘણા સમયથી ટેરિફ વધારવાની યોજના બનાવી જ રહી હતી. જો કે, અગાઉ એવી ધારણા હતી કે આ ભાવવધારો વર્ષના અંત ભાગમાં થશે, પરંતુ ઈંધણના આ અણધાર્યા ભાવવધારા અને ઓપરેશનલ ખર્ચે કંપનીઓને આ નિર્ણય ખૂબ જ વહેલો લેવા માટે મજબૂર કરી દીધી છે. ટૂંક સમયમાં જ તમામ અગ્રણી ટેલિકોમ કંપનીઓ પોતાના પ્રીપેડ અને પોસ્ટપેડ પ્લાન્સ મોંઘા કરવાની સત્તાવાર જાહેરાત કરી શકે છે.
