YouTube: કોપીરાઈટ સ્ટ્રાઈકથી બચવું છે? YouTube અને Instagram માટે મ્યુઝિક પસંદ કરતી વખતે આ બાબતોનું રાખો ધ્યાન
સોશિયલ મીડિયા પર કન્ટેન્ટ બનાવતી વખતે બેકગ્રાઉન્ડ મ્યુઝિક વીડિયોમાં જીવ પૂરે છે, પરંતુ જો આ મ્યુઝિક લાઇસન્સ વગરનું હોય, તો તે તમારી કારકિર્દી માટે જોખમી સાબિત થઈ શકે છે. જ્યારે તમે કોઈની પરવાનગી વગર મ્યુઝિક વાપરો છો, ત્યારે અસલી માલિક પ્લેટફોર્મ પર ફરિયાદ કરી શકે છે, જેના પરિણામે ‘કોપીરાઈટ ક્લેમ’ અથવા ‘સ્ટ્રાઈક’ આવી શકે છે.
કોપીરાઈટ ક્લેમ (Claim) vs સ્ટ્રાઈક (Strike)
ઘણા ક્રિએટર્સ આ બંને વચ્ચેનો તફાવત સમજી શકતા નથી:
કોપીરાઈટ ક્લેમ: આ સામાન્ય રીતે એટલું ગંભીર નથી હોતું. ક્લેમ આવવા પર તમારા વીડિયોમાંથી થતી કમાણી (Ad Revenue) અસલી માલિકને મળે છે. તમારો વીડિયો ડિલીટ થતો નથી, પણ તમારી કમાણી બંધ થઈ જાય છે.
કોપીરાઈટ સ્ટ્રાઈક: આ અત્યંત ગંભીર છે. જો તમારી ચેનલ પર સતત ૯૦ દિવસમાં ૩ સ્ટ્રાઈક આવે, તો YouTube તમારી ચેનલને કાયમ માટે ડિલીટ કરી શકે છે.
સુરક્ષિત મ્યુઝિક ક્યાંથી મેળવવું?
કોપીરાઈટની ઝંઝટમાંથી બચવા માટે નીચે મુજબના વિકલ્પો શ્રેષ્ઠ છે:
YouTube Audio Library: આ સૌથી ભરોસાપાત્ર સ્ત્રોત છે. અહીં હજારો ફ્રી મ્યુઝિક અને સાઉન્ડ ઈફેક્ટ્સ ઉપલબ્ધ છે જે પ્લેટફોર્મ દ્વારા પ્રમાણિત છે. તેને વાપરવાથી મોનેટાઈઝેશન પર કોઈ અસર પડતી નથી.
Creative Commons લાઇસન્સ: કેટલાક મ્યુઝિક ‘ક્રિએટિવ કોમન્સ’ હેઠળ હોય છે. તેને વાપરવા માટે તમારે વીડિયોના ડિસ્ક્રિપ્શનમાં તે કલાકારને ક્રેડિટ (આભાર) આપવો પડે છે. જો તમે ક્રેડિટ આપવામાં ભૂલ કરો, તો પણ ક્લેમ આવી શકે છે.
પેઇડ સબસ્ક્રિપ્શન: જો તમે પ્રોફેશનલ ક્વોલિટી ઈચ્છતા હોવ, તો ‘Epidemic Sound’ કે ‘Artlist’ જેવા પ્લેટફોર્મ પરથી મ્યુઝિક ખરીદી શકો છો.
સામાન્ય ભૂલો જે ટાળવી જોઈએ
નકલી ‘No Copyright’ ચેનલ્સ: ઇન્ટરનેટ પર ઘણી એવી ચેનલો છે જે ‘No Copyright Music’ લખે છે, પરંતુ ભવિષ્યમાં જ્યારે તે મ્યુઝિક કોઈ કંપની ખરીદી લે છે, ત્યારે તમારા જૂના વીડિયો પર પણ ક્લેમ આવી શકે છે.
ફિલ્મી ગીતોના રિમિક્સ: બોલિવૂડ કે હોલીવૂડના ગીતોના ૧૦ સેકન્ડના ટુકડા વાપરવા પણ જોખમી છે.
જો સ્ટ્રાઈક આવે તો શું કરવું?
જો તમને લાગે કે સ્ટ્રાઈક ભૂલથી આવી છે, તો ગભરાવાને બદલે તમે ‘Counter Notification’ મોકલી શકો છો. પ્લેટફોર્મ તમારી અપીલની તપાસ કરશે અને જો તમે સાચા હશો, તો સ્ટ્રાઈક હટાવી દેવામાં આવશે.
સ્માર્ટ ટિપ્સ: બને ત્યાં સુધી ઓરિજિનલ સાઉન્ડ અથવા પોતાની રેકોર્ડ કરેલી વોઈસ-ઓવરનો ઉપયોગ કરો. આનાથી તમારું કન્ટેન્ટ યુનિક બનશે અને કોપીરાઈટનો ડર કાયમ માટે ખતમ થઈ જશે.
