crude oil માં મોટી ગિરાવટ, સીઝફાયરથી બજારમાં બદલાયો માહોલ
વૈશ્વિક બજારમાં અચાનક મોટી હલચલ જોવા મળી છે. ઇરાન અને અમેરિકા વચ્ચે અચાનક જાહેર થયેલા સીઝફાયર સંકેતો બાદ કાચા તેલની કિંમતોમાં ઐતિહાસિક ઘટાડો નોંધાયો છે. થોડા જ કલાકોમાં ક્રૂડ ઓઇલ લગભગ 20% તૂટી $117 પ્રતિ બેરલથી ઘટીને $91 સુધી આવી ગયું. કોરોના મહામારી પછી આ તેલ બજારમાં જોવા મળેલી સૌથી મોટી એકદિવસીય ઘટાડા તરીકે જોવામાં આવી રહી છે. છેલ્લા લગભગ 40 દિવસથી ચાલતા તણાવને કારણે તેલના ભાવ સતત વધી રહ્યા હતા, પરંતુ સીઝફાયરની આશા ઉભી થતા જ બજારમાં રહેલું વધારાનું પ્રીમિયમ એકાએક ગાયબ થઈ ગયું અને કિંમતો ઝડપથી નીચે આવી ગઈ.
આ સમગ્ર સંકટના કેન્દ્રમાં Strait of Hormuz રહ્યું છે, જે વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ તેલ માર્ગોમાંનું એક છે. વિશ્વના અંદાજે 20% કાચા તેલની સપ્લાય આ જ માર્ગથી પસાર થાય છે. ઇરાન દ્વારા આ માર્ગને બંધ કરવાની ધમકીઓએ વૈશ્વિક સપ્લાય અંગે ગંભીર ચિંતાઓ ઉભી કરી હતી, જેના કારણે ભાવોમાં તેજી આવી હતી.
અમેરિકાના પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ Donald Trump એ સોશિયલ મીડિયા પર સીઝફાયર અંગે માહિતી આપતા જણાવ્યું કે અમેરિકાએ પોતાના મુખ્ય સૈન્ય લક્ષ્યો હાંસલ કરી લીધા છે. તેમણે ઇરાન તરફથી મળેલા 10 મુદ્દાવાળા પ્રસ્તાવનો ઉલ્લેખ કર્યો અને કહ્યું કે આગળની ચર્ચા માટે આ આધારરૂપ બની શકે છે. 10 એપ્રિલે ઇસ્લામાબાદમાં આ મુદ્દે ચર્ચા થવાની શક્યતા દર્શાવવામાં આવી રહી છે. બીજી તરફ, ઇરાને સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આ સીઝફાયર અંતિમ નથી અને યુદ્ધ સંપૂર્ણ રીતે સમાપ્ત થયું નથી. ઇરાન મુજબ તેણે પણ પોતાના મોટા ભાગના સૈન્ય લક્ષ્યો હાંસલ કરી લીધા છે અને હવે આગળની વ્યૂહરચના અંગે ચર્ચા ચાલુ રહેશે. સાથે જ ઇરાને અમેરિકાની સામે સેનાની પાછી ખેંચણી, પ્રતિબંધો દૂર કરવા અને વળતર જેવી માંગણીઓ મૂકી છે.
કાચા તેલની કિંમતોમાં આવેલા આ તીવ્ર ઘટાડાનો અસર વૈશ્વિક બજારોમાં વ્યાપક રીતે જોવા મળી શકે છે. તેલ આયાત કરતા દેશો માટે આ રાહતરૂપ સાબિત થઈ શકે છે, કારણ કે તેમની આયાતની કિંમતમાં ઘટાડો થશે. જોકે, તેલ કંપનીઓ અને આ ક્ષેત્રમાં રોકાણ કરનારાઓ માટે આ ઘટાડો નકારાત્મક અસરકારક બની શકે છે, કારણ કે નફાકારકતા પર દબાણ આવી શકે છે.
