Dubai Economy: દુબઈમાં કોઈ આવકવેરો નથી, છતાં અબજો કમાય છે – સિસ્ટમ કેવી રીતે કામ કરે છે?
લગભગ બધા જાણે છે કે દુબઈમાં કોઈ વ્યક્તિગત આવકવેરો નથી. આનો અર્થ એ છે કે ત્યાં કામ કરતા લોકો તેમના પગાર પર આવકવેરો ચૂકવતા નથી. પરંતુ મોટો પ્રશ્ન એ છે કે: જ્યારે સરકાર લોકો પાસેથી આવકવેરો વસૂલતી નથી, ત્યારે તેની આવક ક્યાંથી આવે છે?
હકીકતમાં, દુબઈએ પરંપરાગત કર મોડેલને બદલે સેવાઓ, વેપાર, પર્યટન અને વ્યૂહાત્મક રોકાણો પર આધારિત અર્થતંત્ર વિકસાવ્યું છે.
1. સરકારી ફી અને વહીવટી ચાર્જમાંથી મોટી આવક
દુબઈની સરકારી આવકનો મોટો હિસ્સો વિવિધ ફી અને ચાર્જમાંથી આવે છે.
• વિઝા ફી અને રહેઠાણ પરમિટ
• વર્ક પરમિટ અને રોજગાર અધિકૃતતા
• વેપાર લાઇસન્સ અને તેમના નવીકરણ
• મ્યુનિસિપલ ફી અને મિલકત નોંધણી ચાર્જ
• ઉપયોગિતા સેવા ફી
વધુમાં, ટ્રાફિક ઉલ્લંઘન માટે ભારે દંડ લાદવામાં આવે છે. સ્વચાલિત કેમેરા અને દંડ સિસ્ટમો પણ સરકાર માટે નોંધપાત્ર આવક ઉત્પન્ન કરે છે.
2. કોર્પોરેટ ટેક્સ અને વેટ
વ્યક્તિગત આવક પર કોઈ કર નથી, તેમ છતાં વ્યવસાયો પર કર લાગુ પડે છે.
2023 થી, સંયુક્ત આરબ અમીરાતે 375,000 દિરહામથી વધુના વાર્ષિક નફા પર 9% કોર્પોરેટ ટેક્સ લાગુ કર્યો છે.
વધુમાં, મોટાભાગના માલ અને સેવાઓ પર 5% મૂલ્યવર્ધિત કર (VAT) લાદવામાં આવે છે.
ચોક્કસ ક્ષેત્રો પર વધુ ભારે કર લાદવામાં આવે છે:
• વિદેશી બેંકો લગભગ 20% કર ચૂકવે છે
• તેલ કંપનીઓ પર 55% સુધીનો કર લાદવામાં આવી શકે છે
આનો અર્થ એ છે કે દુબઈ સંપૂર્ણપણે કરમુક્ત નથી, પરંતુ ત્યાં કોઈ વ્યક્તિગત આવકવેરો નથી.
3. પ્રવાસન અને ઉડ્ડયન: સૌથી મોટા આર્થિક સ્તંભો
પર્યટન એ દુબઈના અર્થતંત્રનો આધાર છે. દર વર્ષે લાખો પ્રવાસીઓ દેશની મુલાકાત લે છે.
હોટેલ બુકિંગ, રૂમ ટેક્સ, રેસ્ટોરન્ટ બિલ અને મનોરંજન પ્રવૃત્તિઓ પર ખાસ કર લાદવામાં આવે છે.
દુબઈ ઇન્ટરનેશનલ એરપોર્ટ વિશ્વના સૌથી વ્યસ્ત એરપોર્ટમાંનું એક છે. અહીંથી પસાર થતા દરેક મુસાફર પ્રસ્થાન ફી અને સેવા ચાર્જ ચૂકવે છે.
તેવી જ રીતે, અમીરાત જેવી રાજ્ય માલિકીની એરલાઇન્સ પણ વૈશ્વિક સ્તરે નોંધપાત્ર નફો કમાય છે.
4. સરકારી કંપનીઓ અને વ્યૂહાત્મક રોકાણો
દુબઈ પાસે ઘણી મોટી સરકારી કંપનીઓ છે જેનો સરકારને સીધો ફાયદો થાય છે.
રિયલ એસ્ટેટ ક્ષેત્રમાં, એમાર પ્રોપર્ટીઝ જેવી કંપનીઓએ વૈશ્વિક સ્તરે ઓળખ મેળવી છે.
બુર્જ ખલીફા જેવી પ્રતિષ્ઠિત ઇમારતો માત્ર પ્રતીકો જ નથી પણ પ્રવાસન અને વાણિજ્યિક ભાડાપટ્ટામાંથી નોંધપાત્ર આવકનો સ્ત્રોત પણ છે.
દુબઈ તેના બંદરો, લોજિસ્ટિક્સ અને ફ્રી ઝોન મોડેલ દ્વારા પણ નોંધપાત્ર વિદેશી રોકાણ આકર્ષે છે.
દુબઈ મોડેલ વિરુદ્ધ પરંપરાગત કર મોડેલ
જ્યારે પશ્ચિમી દેશોમાં સરકારો વ્યક્તિગત આવકવેરો પર આધાર રાખે છે, ત્યારે દુબઈનું મોડેલ સેવા ફી, કોર્પોરેટ કર, પ્રવાસન, ઉડ્ડયન અને સરકારી માલિકીના વ્યવસાયો પર આધારિત છે.
આ મોડેલના ફાયદા એ છે કે:
• વિદેશી પ્રતિભા આકર્ષાય છે
• વ્યવસાય-મૈત્રીપૂર્ણ વાતાવરણ બનાવવામાં આવે છે
• વપરાશ અને રોકાણને પ્રોત્સાહન આપવામાં આવે છે
જોકે, આ મોડેલ સંપૂર્ણપણે વપરાશ અને આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર પર આધારિત છે, તેથી વૈશ્વિક આર્થિક મંદી સીધી દુબઈને અસર કરી શકે છે.
