નેટ બેન્કિંગ કરતા પહેલા સાવધાન રહો: આ એક્સટેન્શન તમારી માહિતી ચોરી શકે છે
આજના ડિજિટલ યુગમાં, ઇન્ટરનેટ આપણા રોજિંદા જીવનનો એક મહત્વપૂર્ણ ભાગ બની ગયું છે. આપણે આપણા બ્રાઉઝર દ્વારા ઓનલાઈન શોપિંગ, સોશિયલ મીડિયા, ઈમેલ અને બેંકિંગ જેવા આવશ્યક કાર્યો કરીએ છીએ. આ બ્રાઉઝર્સને વધુ સ્માર્ટ બનાવવા માટે, લોકો એક્સટેન્શનનો ઉપયોગ કરે છે. પરંતુ શું તમે જાણો છો કે આ નાના દેખાતા એક્સટેન્શન તમારી બેંકિંગ પ્રવૃત્તિઓ પર પણ નજર રાખી શકે છે? જો નહીં, તો આ માહિતી તમારા માટે મહત્વપૂર્ણ છે.
બ્રાઉઝર એક્સટેન્શન શું છે?
બ્રાઉઝર એક્સટેન્શન એ સોફ્ટવેર અથવા એડ-ઓનનો એક નાનો ભાગ છે જે ક્રોમ, ફાયરફોક્સ અને એજ જેવા વેબ બ્રાઉઝર્સમાં ઇન્સ્ટોલ કરેલું છે. તેનો હેતુ બ્રાઉઝરની સુવિધાઓને વધારવાનો છે, જેમ કે:
- જાહેરાતોને અવરોધિત કરવી
- પાસવર્ડ્સનું સંચાલન કરવું
- સ્ક્રીનશોટ લેવા
- વેબસાઇટ ડિઝાઇન બદલવી
- વ્યાકરણ અથવા જોડણી તપાસવી
- જ્યારે તે નાના અને ઉપયોગી લાગે છે, ત્યારે તેમની પાસે બ્રાઉઝર સંબંધિત ઘણી મહત્વપૂર્ણ પરવાનગીઓ હોય છે.
એક્સટેન્શનને આટલી બધી પરવાનગીઓ કેમ મળે છે?
જ્યારે તમે કોઈ એક્સટેન્શન ઇન્સ્ટોલ કરો છો, ત્યારે તે ચોક્કસ પરવાનગીઓ માંગે છે, જેમ કે:
- બધી વેબસાઇટ્સ પર ડેટા વાંચવા અને બદલવાની પરવાનગી
- બ્રાઉઝિંગ ઇતિહાસ જોવાની પરવાનગી
- ટૅબ્સ ખોલવાની ઍક્સેસ
લોકો ઘણીવાર સૂચનાઓ વાંચ્યા વિના “મંજૂરી આપો” અથવા “એક્સટેન્શન ઉમેરો” પર ક્લિક કરે છે. અહીંથી જ ખતરો શરૂ થાય છે. જો કોઈ એક્સટેન્શન દૂષિત ઇરાદાથી ડિઝાઇન કરવામાં આવ્યું હોય, તો તે તમારી સમગ્ર ઑનલાઇન પ્રવૃત્તિનું નિરીક્ષણ કરી શકે છે.
એક્સટેન્શન તમારી બેંકિંગ પ્રવૃત્તિનું નિરીક્ષણ કેવી રીતે કરી શકે છે?
જ્યારે તમે નેટ બેંકિંગ અથવા UPI-સંબંધિત વેબસાઇટ્સની મુલાકાત લો છો, ત્યારે કેટલાક ખતરનાક એક્સટેન્શન નીચેની રીતે તમારી માહિતી ચોરી શકે છે:
રેકોર્ડિંગ કીસ્ટ્રોક
તમારી ટાઇપ કરેલી માહિતી—જેમ કે વપરાશકર્તા નામ, પાસવર્ડ અથવા OTP—રેકોર્ડ કરી શકાય છે.
પૃષ્ઠ સામગ્રી વાંચવી
જો કોઈ એક્સટેન્શન પાસે “વેબસાઇટ્સ પર તમારો બધો ડેટા વાંચો અને બદલો” પરવાનગી હોય, તો તે બેંકિંગ પૃષ્ઠ પરની બધી માહિતી વાંચી શકે છે.
ખોટા પોપ-અપ્સ પ્રદર્શિત કરવા
કેટલાક એક્સટેન્શન નકલી પોપ-અપ્સ પ્રદર્શિત કરે છે જે બેંક એકાઉન્ટ્સ જેવા દેખાય છે, જે ગોપનીય માહિતી માંગે છે.
તૃતીય-પક્ષોને ડેટા મોકલવો
તમારી બેંકિંગ ટેવો અને પ્રવૃત્તિઓ વિશેનો ડેટા બાહ્ય સર્વર પર મોકલવામાં આવી શકે છે.
શું બધા બ્રાઉઝર એક્સટેન્શન ખતરનાક છે?
ના, બધા એક્સટેન્શન ખતરનાક નથી હોતા. ઘણી વિશ્વસનીય કંપનીઓ અને ડેવલપર્સ સુરક્ષિત એક્સટેન્શન બનાવે છે. જોખમો ત્યારે ઉદ્ભવે છે જ્યારે:
તમે કોઈ અજાણ્યા ડેવલપર પાસેથી એક્સટેન્શન ઇન્સ્ટોલ કરો છો
બ્રાઉઝરમાં ઘણા બધા એક્સટેન્શન હાજર હોય છે
લાંબા સમયથી કોઈ એક્સટેન્શન અપડેટ કરવામાં આવ્યું નથી
તેથી, સતર્ક રહેવું ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે.
કોઈ એક્સટેન્શન શંકાસ્પદ છે કે નહીં તે કેવી રીતે ઓળખવું?
જો તમને આ ચિહ્નો દેખાય, તો તરત જ સાવધ રહો:
બ્રાઉઝર અચાનક ધીમું પડી જાય છે
કોઈ કારણ વગર વારંવાર લોગ આઉટ થવું
વિચિત્ર અથવા નકલી પોપ-અપ્સ જોવું
બેંક તરફથી અજાણ્યા ટ્રાન્ઝેક્શન ચેતવણીઓ પ્રાપ્ત કરવી
આવા કિસ્સામાં, તમારા બ્રાઉઝર એક્સટેન્શનને તાત્કાલિક તપાસો.
બ્રાઉઝર એક્સટેન્શનનો સુરક્ષિત રીતે ઉપયોગ કેવી રીતે કરવો?
માત્ર આવશ્યક એક્સટેન્શન રાખો.
પરવાનગીઓ કાળજીપૂર્વક વાંચો.
વિશ્વસનીય ડેવલપર્સ પાસેથી અને સારી સમીક્ષાઓ સાથે એક્સટેન્શન પસંદ કરો.
એક્સ્ટેંશન નિયમિતપણે અપડેટ કરો.
ખતરનાક બ્રાઉઝર એક્સટેન્શનને ઝડપથી કેવી રીતે દૂર કરવા?
ક્રોમમાં:
બ્રાઉઝર ખોલો.
ઉપર જમણી બાજુએ ત્રણ બિંદુઓ પર ક્લિક કરો.
એક્સટેન્શન > મેનેજ એક્સટેન્શન પર જાઓ.
શંકાસ્પદ એક્સટેન્શનને અક્ષમ કરો અથવા દૂર કરો.
ફાયરફોક્સમાં:
મેનુ ખોલો.
એડ-ઓન્સ અને થીમ્સ પર જાઓ.
અનિચ્છનીય એક્સટેન્શન દૂર કરો.
બ્રાઉઝરને પછીથી ફરીથી શરૂ કરવાનું યાદ રાખો.
બેંકિંગ કરતી વખતે તમારી જાતને કેવી રીતે સુરક્ષિત રાખવી?
નેટ બેંકિંગ માટે અલગ બ્રાઉઝર પ્રોફાઇલનો ઉપયોગ કરો.
બેંકિંગ કરતી વખતે બધા એક્સટેન્શન બંધ રાખો.
જાહેર Wi-Fi પર બેંકિંગ કરવાનું ટાળો.
ખાતરી કરો કે ટુ-ફેક્ટર ઓથેન્ટિકેશન સક્ષમ છે.
