Farmers
દેશના બજેટની રજૂઆત માટે હવે થોડા જ દિવસો બાકી છે. આવી સ્થિતિમાં, નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણ દેશની ૫૦ ટકાથી વધુ વસ્તી જેના પર નિર્ભર છે તે ક્ષેત્ર માટે પોતાનો ખજાનો ખોલી શકે છે. આ વખતે દેશમાં ખેતી અને કૃષિ ક્ષેત્રનું બજેટ 15 ટકા વધી શકે છે. આનાથી દેશના ખેડૂતોને કેવી રીતે ફાયદો થશે?
સરકાર દેશમાં ગ્રામીણ આવક વધારવા અને ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં ફુગાવાને નિયંત્રિત કરવા માટે સતત પ્રયાસ કરી રહી છે. આવી સ્થિતિમાં, સરકાર કૃષિ બજેટ વધારીને $20 બિલિયન (લગભગ રૂ. 1.75 લાખ કરોડ) કરી શકે છે. છેલ્લા 6 વર્ષમાં કૃષિ બજેટમાં આ સૌથી મોટો વધારો હશે. હાલમાં કૃષિ બજેટ ૯૯.૪૧ અબજ રૂપિયા છે.
સરકાર ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં માળખાગત સુવિધાઓ વિકસાવવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહી છે. સરકાર પહેલાથી જ ખેડૂતોને ‘કિસાન સન્માન નિધિ યોજના’નો લાભ આપી રહી છે. આ અંતર્ગત, તેમને દર વર્ષે 3 સમાન હપ્તામાં 6,000 રૂપિયાની નાણાકીય સહાય મળે છે. સરકાર ઇચ્છે છે કે ખેડૂતો આ વધારાની રોકડનો ઉપયોગ તેમના જીવનધોરણને સુધારવા માટે કરે.
બજેટમાં ભંડોળમાં વધારા સાથે, સરકાર ઉચ્ચ ઉપજ આપતી બીજ જાતો વિકસાવવા, સંગ્રહ અને પુરવઠા માળખામાં સુધારો કરવા તેમજ કઠોળ, તેલીબિયાં, શાકભાજી અને ડેરી ઉત્પાદનોના ઉત્પાદનને પ્રોત્સાહન આપવાનો પ્રયાસ કરશે.
આ સમયે સરકાર સામે એક મોટી સમસ્યા મોંઘવારી છે. ભારત વિશ્વમાં ચોખા, ઘઉં અને ખાંડનો બીજો સૌથી મોટો ઉત્પાદક દેશ છે. આમ છતાં, તે ખાદ્યાન્નના ઊંચા ભાવો સામે સંઘર્ષ કરી રહ્યો છે. ઓક્ટોબર 2024 માં, ખાદ્ય ફુગાવો વાર્ષિક ધોરણે વધીને 10% થી વધુ થયો હતો. ત્યારથી તેમાં ઘટાડો થયો છે, જોકે, છેલ્લા દાયકામાં સરેરાશ 6% થી ઉપર રહ્યો છે.
